σε ,

ΓΚΑΛΟΠ: To be or not to be; Ποιος Έλληνας μεταφραστής απέδωσε καλύτερα το ερώτημα του Άμλετ;

Ο Άμλετ, ο ήρωας της διάσημης ομώνυμης τραγωδίας, έχει συζητηθεί περισσότερο από κάθε άλλο σαιξπηρικό χαρακτήρα, τόσο για τα καίρια ερωτήματα της ανθρώπινης ύπαρξης που αυτός θίγει όσο και για το περίφημο μονόλογό του:

To be, or not to be; that is the question.
Whether ’tis nobler in the mind to suffer
The slings and arrows of outrageous fortune,
Or to take arms against a sea of troubles,
And, by opposing, end them.

Ένα ερώτημα που έχει ταλαιπωρηθεί όσο λίγα τόσο στη σωστή απόδοση του όσο και στην τελική του ερμηνεία. Αρκετοί Έλληνες συγγραφείς, από το 1882 μέχρι το 2015 έχουν προσπαθήσει να μεταφράσουν τον παραπάνω μονόλογο, ο καθένας με το δικό του τρόπο σκέψης.

Παρακάτω συγκεντρώσαμε ελληνικές αποδόσεις επτά γνωστών συγγραφέων – μεταφραστών. Αφού τις διαβάσετε, μπορείτε να επιλέξετε ποια προτιμάτε.

1. Δημήτριος Βικέλας – 1882

Nα ζει κανείς ή να μη ζει; Ιδού η απορία.
Τι είναι πλέον ευγενές; Να ζει, να υποφέρει της Τύχης
τα τοξεύματα και σφενδονίσματά της
ή εις βασάνων πέλαγος τα όπλα ν’ αντιτάξει
και να ιδεί το τέλος των με την αντίστασίν του;

2. Βασίλης Ρώτας – 1938

Να ‘ναι κανείς ή να μην είναι, — αυτό είν’ το ζήτημα·
τι ‘ναι στο πνεύμα ανώτερο, να υποφέρεις πετριές
και σαϊτιές αχρείας τύχης, ή να παίρνεις τα όπλα
ενάντια σ’ ένα πέλαο βάσανα κι αντιχτυπώντας να τους δίνεις τέλος;

3. Κωνσταντίνος Θεοτόκης – 1977

Να ζει κανείς ή να μη ζει, αυτό είναι το ζήτημα·
τι δείχνει πιο γενναία ψυχή, να υποφέρεις πετριές
και σαϊτιές μιας άθλιας τύχης, ή να παίρνεις τ’ άρματα
ενάντια σ’ ένα πέλαγο από βάσανα
κι αντιβγαίνοντας να τους δίνεις τέλος;

4. Μιχάλης Κακογιάννης – 1985

Να ζεις ή να μη ζεις; Αυτό είναι το ερώτημα.
Γενναιότερο άραγε στο νου λογιέται να υπομένεις
τα βέλη και τις πετριές μιας ανελέητης μοίρας,
ή ν’ αντιτάσσεις τα όπλα σ’ ένα πέλαγο από βάσανα και,
αψηφώντας τα, να δίνεις τέλος;

5. Γιώργος Χειμωνάς – 1988

Τι συμφέρει στον άνθρωπο
Να πάσχει να αντέχει σωπαίνοντας τις πληγές
από μια μοίρα που τον ταπεινώνει χωρίς κανένα έλεος
Ή να επαναστατεί. Να αντισταθεί στην
ατέλειωτη παλίρροια των λυπημένων κόπων

6. Παύλος Μάτεσις – 2009

Ύπαρξη; Ανυπαρξία; Ιδού το ερώτημα.
Τι είναι για την ψυχή το ευγενέστερο;
Να ανεχτείς βέλη και λιθοβολισμό πρόστυχης μοίρας ή
να σηκώσεις όπλο ενάντια σε ωκεανό από βασανιστήρια,
να τους εναντιωθείς και να τα μηδενίσεις;

7. Διονύσης Καψάλης –  2015

Να ζεις ή να μη ζεις, να το ερώτημα·
πού βρίσκεται η ευγένεια του ανθρώπου:
να τον χτυπά, να τον εξευτελίζει μοίρα αλλοπρόσαλλη και να υπομένει;
Ή να ξεσηκωθεί, να πάρει τα όπλα, ενάντια σ’ ένα πέλαγος
δεινά και να τα πολεμήσει ως το τέλος;

  • Ποιος Έλληνας μεταφραστής απέδωσε καλύτερα το ερώτημα του Άμλετ;

    • Δημήτριος Βικέλας
    • Βασίλης Ρώτας
    • Κωνσταντίνος Θεοτόκης
    • Μιχάλης Κακογιάννης
    • Γιώργος Χειμωνάς
    • Παύλος Μάτεσις
    • Διονύσης Καψάλης

6 Σχόλια

Αφήστε μια απάντηση
  1. Νομίζω ότι κάθε μετάφραση είναι αντιπροσωπεύτικη της εποχής που δημιουργήθηκε. Ίσως για αυτό που «ταιριάζει» αυτή του Καψάλη χωρίς να μειώνεται σε πνευματική αξία η μετάφραση των αλλων

  2. Δε γίνεται να λείπει η μετάφραση του Ερρίκου Μπελιέ απ’ τις επιλογές. Δεν ισχυρίζομαι ότι είναι η καλύτερη, λέω ότι είναι από τους πιο γνωστούς μεταφραστές των θεατρικών έργων του Σαίξπηρ, η λίστα είναι ελλιπής…

  3. Εξαιρετική ιδέα, να διαβάσουμε το ιδιο απόσπασμα σε διαφορετικές μεταφράσεις. Όλες έχουν κάτι να μας δώσουν. Μια διαφορετική ματιά.
    Αν κ πρωτογνώρισα τον Αμλετ σε μετάφραση του Ρώτα, από τη βιβλιοθήκη του πατέρα μου, δε μπορώ να μην ξεχωρήσω αυτή του Βικέλα. Η θεατρικότητα του λόγου του είναι τόσο ταιριαστή.
    Να επαναλάβετε το εγχείρημα με έργα άλλων συγγραφέων. Κ πάλι μπράβο! 👏👏👏

Αφήστε μια απάντηση