σε ,

ΚΟΥΙΖ: O Μπαμπινιώτης απαιτεί να βρεις τη σωστή ορθογραφία αυτών των 12 λέξεων. Μπορείς;

Οι σωστές απαντήσεις προέρχονται από το σάιτ του κυρίου Μπαμπινιώτη.

Μη βιαστείτε να απαντήσετε σε κάθε ερώτηση. Σκεφτείτε καλά… 🙂

  • .

    • Δεισιδαιμονία
    • Δυσιδαιμονία
    • Δυσειδαιμονεία
  • .

    • Περεταίρω
    • Περαιτέρω
    • Παιρετέρω
  • .

    • Εγκαταλελλημένος
    • Εγκαταλελλειμένος
    • Εγκαταλελειμμένος
  • .

    • Αποδεικνείω
    • Αποδυκνείω
    • Αποδεικνύω
  • .

    • Καλλυμένος
    • Καλυμένος
    • Καλυμμένος
  • .

    • Προκατειλημμένος
    • Προκατειλημένος
    • Προκατειλλημένος
  • .

    • Απαλοτρίωση
    • Απαλλοτρίωση
    • Απαλλοτρείωση
  • .

    • Αλληλεγγύη
    • Αληλλεγγύη
    • Αλυλλεγγύη
  • .

    • Εταιρία
    • Ετερεία
    • Εταιρεία
  • .

    • Συνομοσία
    • Συνωμοσία
    • Συνομωσία
  • .

    • Ναιώτερος
    • Νεώτερος
    • Νεότερος
  • .

    • Βερύκοκο
    • Βερίκοκο
    • Βερίκοκκο

35 Σχόλια

Αφήστε μια απάντηση
          • Δεν υπάρχει καμία διχογνωμία. Αυτή η »εταιρία» κάπως έπεσε από τον ουρανό την δεκαετία του 90 μαζί με πολλές άλλες λέξεις. ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ τέτοια λέξη. Και δεν υπήρχε ποτέ.

      • Ο Ιάσων Τριανταφυλλιδης αποτελεί ένα θεσμό στη νεοελληνικη γραμματεία. Ο κ. Μπαμπινιώτης στα πλαίσια του να εξηγήσει την ορθογραφία κάποιων λέξεων σα να αποδεικνύει γεωμετρικά θεωρήματα, υποπίπτει σε βαρύτατα λάθη, όπως η λέξη ορθοπεδικός, που γράφονταν ανέκαθεν με έψιλον (ορθή πεδηση;) και σκέφτηκε αυθαίρετα ότι σωστή γραφή είναι με αι όπως ορθό παιδι(!!!!!;;;;;;;).Δε νομίζω πως υπάρχουν λόγια…. Η γλώσσα αποτελεί ένα αισθητήριο, το οποίο πηγάζει από κάποιους φωτισμένους ανθρώπους και όχι από «φυτά» που μελετούν ολημερίς για να αναπληρώσουν την έλλειψη του. Οποίος είναι τόσο μάγκας ας αποκρυπτογραφήσει τη γραμμική Α που είναι συνονθυλεύμα συμβόλων-συλλαβων(;) και ιερογλυφικων, διότι ο μινωικός πολιτισμός είχε ρίζες και από την αρχαία Αίγυπτο!

      • Μην παίρνετε όρκο κύριε Καβατζικλή. Όσοι παρακολουθούν το επιστημονικό έργο του κυρίου Μπαμπινιώτη παρατηρούν ότι συν τω χρόνω γίνεται – και σωστά- λιγότερο απόλυτος. Ενώ στη β’ έκδοση(2002) του μεγάλου λεξικού του χαρακτηρίζει εσφαλμένη τη γραφή εταιρία, στο λεξικό των δυσκολιών και των λαθών(2014) η αρχική βεβαιότητα μετριάζεται. Αντιγράφω:»εταιρεία ή εταιρία; Οι δύο γραφές έχουν μακρά ιστορία, καθώς συναντώνται ήδη στα αρχαία χειρόγραφα. Ωστόσο, η ετυμολογία υπαγορεύει ως ορθότερη τη γραφή εταιρεία, διότι η λέξη αποτελεί ουσιαστικοποιημένο θηλυκό του επιθέτου εταιρείος ‘αυτός που ανήκει σε εταίρους, φίλους ή συνεργάτες'(πβ. ανδρείος-ανδρεία). Η γραφή εταιρία πιθανώς βασίστηκε σε απευθείας αναγωγή στο αρχ. εταίρος». Άρα αρχαία και η εταιρεία και η εταιρία (βλέπε και λεξικό αρχαίας ελληνικής του Σταματάκου), απλώς ο Μπαμπινιώτης προτιμά τη γραφή με -ει- στο όνομα μιας ιδανικής ετυμολογικής ορθότητας.

  1. Είναι θέμα αυτό με τη διαφορετική γραφή των λέξεων . Παλαιότερα πχ στο σχολείο μαθαίναμε το φλιτζάνι με υ , τώρα στα βιβλία του δημοτικού είναι φλιτζάνι με ι και οι 2 ερμηνείες είναι/δεν είναι αποδεκτές . Άντε πια βγάλε άκρη .

  2. Καλο ειναι να υπαρχει ενας μπουσουλας στη γλωσσογραφη…..
    Η γλώσσα ομως και η γραφή μαζι , είναι ένας ζωντανός οργανισμός που διαρκώς εξελίσσεται. Οτι ισχύει σήμερα δεν θα ισχυει και αυριο.
    ΚΤΤ.

    • Υπάρχει ένας σχετικά εύκολος κανόνας που έχει να κάνει με την καθαρεύουσα. Όσες λέξεις προέρχονται αυτούσιες από την αρχαία ελληνική μένουν ως έχουν πχ εν πάση περιπτώσει, επικεφαλής(άκλιτο). Όσες απ’την καθαρεύουσα, αλλάζουν πχ αβγό-αυγό-από το ωόν, τρένο-τραίνο κτλ.

      • Για μένα λέξεις όπως τρένο-τραίνο ή αβγό-αυγό (που έχει να κάνει με την ετυμολογία/ιστορία κι όχι με την λειτουργία της λέξης μες στην φράση, όπως έγραψα παρακάτω) είναι θέμα αισθητικής (ναι, η γλώσσα έχει και την αισθητική πλευρά της… εμ, μεγάλωσα με Ελύτη…) και δεν έχω πρόβλημα με κάποιον που θα το γράψει έτσι ή αλλιώς. Ίσα ίσα που ίσως είναι και ένα παράθυρο στην ψυχολογία κάποιου το τι επιλέγει σε λέξεις τέτοιες (πχ. τι θα σκεφτόσασταν για μένα αν στο για μένα με το οποίο αρχίζω έγραφα «Για ‘μένα» –με απόστροφο…; Με όρους ψυχολογίας εννοώ…)

      • Πρέπει ν’ αρχίσεις να αναρωτιέσαι όμως από πότε άρχισαν ν’ αλλάζουν;
        Την δεκαετία του 20 του 30, του 40, του 70, του 80, του 90;
        Οπότε θα βγάλεις τα συμπεράσματα που πρέπει. Γιατί όλοι ξέρουμε πότε έγιναν αυτά.
        Το χειρότερο απ’ όλα όμως είναι ότι αυτοί οι αστοιχείωτοι έγιναν φαύλος κύκλος. Ενώ κανονικά δεν θα έπρεπε να τελειώνουν ούτε την 4η δημοτικού τους βλέπουμε να αποφοιτούν από πανεπιστήμια(!)
        Κατόπιν παίρνουν και τα πτυχία-σαΐτες. Και ο ένας αγράμματος διδάσκει τον άλλον. Φοβερά επικίνδυνο.
        Και λέγανε κάτι δικαιολογίες για το ξύλο και την παιδική κακοποίηση! Χωρίς να είμαι υπέρ η αλήθεια είναι παιδιά πως κανένας δάσκαλος δεν κακοποιούσε μαθητή που ΔΕΝ έπαιρνε στροφές. Και τελικά για το ποιος είναι έξυπνος και ποιος ηλίθιος το αποφασίζει μόνο η ίδια η φύση. Όχι το κράτος.
        Το βλέπεις σε ολόκληρο το ζωικό βασίλειο όχι μόνο στους ανθρώπους.

      • Ένα καλό παράδειγμα θα αναφέρω. Τον Γιάνη. Ναι τον γνωστό Γιάνη (μόνο ένας υπάρχει)
        Μπορεί κάποιος άλλος να αποφασίσει ότι τον λένε Γειάνυ ή Γοιάνη αλλά αυτό καμία σχέση δεν έχει με την ελληνική γλώσσα την καθαρεύουσα ή την αρχαία. Αυτά έχουν μόνο σχέση με τον στόκο στον εγκέφαλο.
        Και κάπως έτσι λειτούργησαν οι σοσιαλιστές όταν ανέλαβαν την διακυβέρνηση της χώρας. Και γι’ αυτό τόσες πολλές λέξεις εμφανίστηκαν από το πουθενά και λέμε σήμερα -λανθασμένα- ότι υπάρχει διχογνωμία. Καμία διχογνωμία δεν υπάρχει. Υπάρχει μόνο ο ΓΙΑΝΝΗΣ ο άλλος ο ΓΙΑΝΗΣ δεν ανήκει καν στο ελληνικό λεξικό. Εδώ μιλάμε για ιδεοληπτικούς και για προβληματικούς όχι για φιλόλογους.

  3. Ε, εντάξει, κι εγώ νομίζω πως το εταιρία θα’πρεπε να πιάνεται σωστό. Γιατί η ετυμολογία του από κάποιο εταιρεύω ξέρω-γω είναι κάτι που έχει χαθεί πια κι εγώ προτιμώ την πιο απλή ορθογραφία σ’ αυτές τις περιπτώσεις –το εταιρεία μου μοιάζει… μπαρόκ. Για μένα υπάρχουν 2 ορθογραφίες (έτσι χονδρικά), η λεξιλογική/ετυμολογική και η γραμματική. Πχ στην λέξη σπίτι το πρώο ‘ι’ είναι λεξιλογικό και το δεύτερο ‘ι’ γραμματικό με την έννοια ότι ως ουδέτερο ουσιαστικό θέλει ‘ι’ και όχι ‘η’ που θα παρέπεμπε σε θηλυκό… Ε, λοιπόν, το πρώτο είδος ορθογραφίας, που είναι ιστορικό (και εν πολλοίς… σκοτεινό πια –opaque, στ’ αγγλικά) δεν με πολυνοιάζει. Στο δεύτερο όμως –την γραμματική ορθρογραφία– είμαι πολύ αυστηρός, γιατί είναι η ‘λειτουργική’ ορθογραφία (αν μου γράψεις πχ αργό και εννοείς ρήμα, εγώ θα καταλάβω επίθετο…)

  4. Ο κος Μπαμπινιώτης δεν είναι δα και ο αοόλυτος ξύριος της γλώσσας. Έχει γραψει στα λεξικσ του πολλά διαμάντια για τα οποία τον κατηγορούν πολλοί φιλόλογοι. Δεν έχει το αλάθητο. Και ναι είναι πλέον ετσιρία ότι και να υποστηρίζει. A propo. διαβάστε Γιάννη Χάρη και Σαραντακο ανάμεσα σε σλλους για τα διαμάντια του Μπαμπινιώτη στα διάφορα λεξικά του. Διαμάντια σε σχέση με γραφή τονισμό αλλά και λέξεις που θεωρεί δόκιμες και μη. Τριανταφυλίδης και πάλι Τριανταφυλίδης για λεξικό.

  5. Εμένα η κύρια ένστασίς μου έγκειται στο ότι αναφέρεται το «νεώτερος» ως «λάθος». Άλλο «λάθος» και άλλο «παλαιότερος» (και μάλιστα σε χρήση έως και σήμερα) τύπος. Ένα σωρό «Ιστορίες του Νεώτερου Ελληνισμού» (κτλ), ΔΕΝ είναι λάθος!

    Δεν μιλάμε καν για περίπτωση άλλης προκρινόμενης ετυμολογίας (όπως το εταιρεία/εταιρία) ως σωστής. Μιλάμε για κάτι που ΗΤΑΝ ΣΩΣΤΟΤΑΤΟ βάσει των κανόνων που ίσχυαν από τα Αρχαία χρόνια έως και μερικές δεκαετίες πριν (για τον σχηματισμό των παραθετικών των επιθέτων), και που -ξαναλέω- συνεχίζει να είναι σε πρακτική χρήση (παρ’ ότι έχει αλλάξει ο κανόνας πλέον) από πολλούς γράφοντες. Η εισαγωγή νέου κανόνος δεν καθιστά αυτομάτως «λάθος» τους παλαιότερους, ούτε τους γραμματικούς τύπους που προκύπτουν από αυτούς! Το πολύ-πολύ να τους καθιστά «ξεπερασμένους»!

    Μέγιστο λοιπόν -κατά την γνώμη μου- ατόπημα τού συμπαθούς και αξιολογότατου -και ιδιαιτέρως αγαπημένου μου- κ. Μπαμπινιώτη.

    Αλλά ακόμα και για το εταιρεία/εταιρία, παρ’ ότι πλέον εκεί είναι θέμα ετυμολογήσεως (οπότε θεωρητικώς υπάρχει «σωστή» και «λάθος» ετυμολογία, ασχέτως αν την αποδέχονται ή όχι κάποιοι) και παρ’ ότι και εγώ συντάσσομαι με την επιλογή «εταιρεία», δεν μπορώ παρά να συμφωνήσω με προηγούμενους σχολιαστές, ότι δηλ., εφ’ όσον υπάρχει τέτοιο ζήτημα, να είναι μοιρασμένες οι απόψεις στην γλωσσολογική κοινότητα, δεν μπορείς να το βάζεις ελαφρά τη καρδία ως λάθος, στην ίδια κατηγορία με τα… εντελώς -κατά καθολικήν αποδοχήν και πέραν πάσης αμφισβητήσεως- λάθη «ετερεία» ή «απαλλοτρείωση»!

    Αυτά τα ολίγα.

  6. 12/12, αγαπώ τις γλώσσες και κυρίως τη δική μας. «Το Μπαμπινιώτη βάλαμε σπίτι μας!», που έλεγε και ο Γιάννης στους «Απαράδεκτους», για τη φιλόλογο Σάσα. Δεν κρυφοκοίταξα λέξεις, δεν είδα τα σχόλια πριν παίξω. Αγαπώ κουιζάκια LIFO. Σάς μερσώ!

  7. Ολα καλα.Θα μπορουσε καποιος ενδεχομενως να μου εξηγησει την μεταφραση κατα Μπαμπινιωτη της λεξεως [ΑΠΟΦΡΑΣΣΩ] ??οπου η ερμηνεια που διδεται ειναι ΒΟΥΛΩΝΩ , ΞΕΒΟΥΛΩΝΩ !!!!!!!
    Ευχαριστω
    Κυριακος

  8. Καλο ερωτηματολογιο για να δεις που βρίσκεσαι αλλα προσωπικά δεν προτιμώ τα λεξικα του (δεσποτικού ) Μπαμπινιώτη

    Ολα τα λεξικά του Νίκου Πλατη ,
    του αειμνηστου δασκαλου μου Ηλια Πετροπουλου ειναι 10 φορες προτιμότερα

  9. Το ορθοπαιδικος ειναι το σωστο γιατι τπ ονομα της ειδικοτητας προερχεται απο τη αμερικανικη ορθοπαιδικη εταιρεια στης οποιας το συμβολο υπαρχουν οι λεξεις ΟΡΘΟΝ ΠΑΙΔΙΟΝ. Η λεξη δεν υπηρχε πριν.

Αφήστε μια απάντηση