Μικροπράγματα
Γράφει ο Σωτήρης Ι. Στυλιανού
Την Κυριακή 30 Οκτωβρίου 2022 στις εκκλησίες θα διαβαστεί η γνωστή παραβολή του πλούσιου και του φτωχού Λάζαρου.
Ο Χριστός μ’ αυτήν την παραβολή θέλει να μας δείξει σε ποια κατάσταση θα βρεθεί η ψυχή του ανθρώπου μετά από τον θάνατο, όταν υπάρχει περιφρόνηση από κάποιον για τους συνανθρώπους του. Εδώ ο πλούσιος της ιστορίας αδιαφορεί παντελώς να φροντίσει έστω και λίγο έναν φτωχό, τον Λάζαρο, ο οποίος είναι ανήμπορος και κατάντησε ανάπηρος.
Όλη η παραβολή στα αρχαία: «῾Ο πλούσιος καὶ ὁ φτωχὸς Λάζαρος»
Κεφάλαιον ιστ’ 16
19 ῎Ανθρωπος δέ τις ἦν πλούσιος, καὶ ἐνεδιδύσκετο πορφύραν καὶ βύσσον εὐφραινόμενος καθ᾿ ἡμέραν λαμπρῶς. 20 πτωχὸς δέ τις ἦν ὀνόματι Λάζαρος, ὃς ἐβέβλητο πρὸς τὸν πυλῶνα αὐτοῦ ἡλκωμένος 21 καὶ ἐπιθυμῶν χορτασθῆναι ἀπὸ τῶν ψιχίων τῶν πιπτόντων ἀπὸ τῆς τραπέζης τοῦ πλουσίου· ἀλλὰ καὶ οἱ κύνες ἐρχόμενοι ἀπέλειχον τὰ ἕλκη αὐτοῦ. 22 ἐγένετο δὲ ἀποθανεῖν τὸν πτωχὸν καὶ ἀπενεχθῆναι αὐτὸν ὑπὸ τῶν ἀγγέλων εἰς τὸν κόλπον ᾿Αβραάμ· ἀπέθανε δὲ καὶ ὁ πλούσιος καὶ ἐτάφη. 23 καὶ ἐν τῷ ᾅδῃ ἐπάρας τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ, ὑπάρχων ἐν βασάνοις, ὁρᾷ τὸν ᾿Αβραὰμ ἀπὸ μακρόθεν καὶ Λάζαρον ἐν τοῖς κόλποις αὐτοῦ. 24 καὶ αὐτὸς φωνήσας εἶπε· πάτερ ᾿Αβραάμ, ἐλέησόν με καὶ πέμψον Λάζαρον ἵνα βάψῃ τὸ ἄκρον τοῦ δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος καὶ καταψύξῃ τὴν γλῶσσάν μου, ὅτι ὀδυνῶμαι ἐν τῇ φλογὶ ταύτῃ. 25 εἶπε δὲ ᾿Αβραάμ· τέκνον, μνήσθητι ὅτι ἀπέλαβες σὺ τὰ ἀγαθά σου ἐν τῇ ζωῇ σου, καὶ Λάζαρος ὁμοίως τὰ κακά· νῦν δὲ ὧδε παρακαλεῖται, σὺ δὲ ὀδυνᾶσαι· 26 καὶ ἐπὶ πᾶσι τούτοις μεταξὺ ἡμῶν καὶ ὑμῶν χάσμα μέγα ἐστήρικται, ὅπως οἱ θέλοντες διαβῆναι ἔνθεν πρὸς ὑμᾶς μὴ δύνωνται, μηδὲ οἱ ἐκεῖθεν πρὸς ἡμᾶς διαπερῶσιν. 27 εἶπε δέ· ἐρωτῶ οὖν σε, πάτερ, ἵνα πέμψῃς αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου· 28 ἔχω γὰρ πέντε ἀδελφούς· ὅπως διαμαρτύρηται αὐτοῖς, ἵνα μὴ καὶ αὐτοὶ ἔλθωσιν εἰς τὸν τόπον τοῦτον τῆς βασάνου. 29 λέγει αὐτῷ ᾿Αβραάμ· ἔχουσι Μωϋσέα καὶ τοὺς προφήτας· ἀκουσάτωσαν αὐτῶν. 30 ὁ δὲ εἶπεν· οὐχί, πάτερ ᾿Αβραάμ, ἀλλ᾿ ἐάν τις ἀπὸ νεκρῶν πορευθῇ πρὸς αὐτούς, μετανοήσουσιν. 31 εἶπε δὲ αὐτῷ· εἰ Μωϋσέως καὶ τῶν προφητῶν οὐκ ἀκούουσιν, οὐδὲ ἐάν τις ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ πεισθήσονται.».
Από την παραβολή αυτή απομόνωσα δυο στίχους που θέλω να τους σχολιάσω ιδιαιτέρως: «27 εἶπε δέ· ἐρωτῶ οὖν σε, πάτερ, ἵνα πέμψῃς αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου· 28 ἔχω γὰρ πέντε ἀδελφούς· ὅπως διαμαρτύρηται αὐτοῖς, ἵνα μὴ καὶ αὐτοὶ ἔλθωσιν εἰς τὸν τόπον τοῦτον τῆς βασάνου.».
Εξαιτίας της ασπλαχνίας του, αφού πέθανε, η ψυχή του πήγε σε τόπο γεμάτο από φωτιές. Αντίθετα η μερίδα του Λάζαρου ήταν να βρεθεί σε ευχάριστο τόπο, στην αγκαλιά του Πατριάρχη Αβραάμ. Όταν κάποια στιγμή ο πλούσιος βλέπει τον Λάζαρο να μην καίγεται, τότε θα ζητήσει με μια πρωτόγνωρη αγωνία από τον Αβραάμ να στείλει τον πρώην ταλαίπωρο και φτωχό Λάζαρο πίσω στη ζωή, δηλαδή στη γη, για να μιλήσει στα υπόλοιπα πλούσια αδέρφια του και να τους πει πώς είναι οι δυο καταστάσεις μετά τον θάνατο .
Γιατί άραγε ο πλούσιος έχει αυτήν την μεγάλη αγωνία; Ενδεχομένως να συνειδητοποίησε ότι ήταν απάνθρωπο το γεγονός της πλήρους αδιαφορίας του ως προς την φτώχια και την αρρώστια. Νομίζω πως επιθυμεί να επανορθώσει αυτήν την άσχημη συμπεριφορά του, μέσω των αδερφών του, έτσι ώστε αυτοί να μην βρεθούν στην πύρινη λαίλαπα, όπως κατέληξε η ψυχή του.
Στην καθημερινότητα μας πολλές φορές έχουμε αγωνίες. Η αγωνία μερικές φορές γίνεται μεγάλη. Αυτό συμβαίνει κυρίως είτε όταν δεν ξέρουμε μια καινούρια κατάσταση, είτε όταν δεν έχουμε προβλέψει τόσο καλά τα πράγματα που θα μας παρουσιαστούν σε μια περίσταση. Η μεγάλη αγωνία έρχεται και δημιουργείται συνήθως όταν έχουμε καθυστερήσει και δεν μας φθάνει ο χρόνος. Τότε αρχίζουμε να πιεζόμαστε υπερβολικά, να κινούμαστε παράξενα και τις πιο πολλές φορές να μας ξεφεύγουν κάποιες άσχημες εκφράσεις ή και συμπεριφορές. Έτσι μπορεί να δημιουργήσουν κάποια «θερμά επεισόδια».
Παραθέτω δύο κείμενα. Το πρώτο από ένα θεολογικό βιβλίο και το δεύτερο από το διαδίκτυο.
Από το βιβλίο με τίτλο: «Η ζύμη του Ευαγγελίου». Του Αγαθάγγελου, Επισκόπου Φαναρίου. Εκδόσεις: Αποστολικής Διακονίας, σελ. 29-32.
«Το νόημα της επίγειας ζωής.
«ἔχουσι Μωϋσέα καὶ τοὺς προφήτας· ἀκουσάτωσαν αὐτῶν.».
Η διήγηση της παραβολής του πλουσίου και του φτωχού Λαζάρου διαιρείται σε τρία μέρη: α) ο πλούσιος και ο φτωχός σε αυτή τη ζωή, β) ο θάνατος των δύο πρωταγωνιστών, και γ) η αντιστροφή της καταστάσεώς τους στη μετά θάνατον ζωή.
Το όνομα.
Ένα σημείο στο οποίο αξίζει να σταθούμε με ιδιαιτερότητα είναι αυτό του ονόματος. Η γνωριμία μας με τον πλούσιο δεν γίνεται μέσω του ονόματος, αλλά με την περιγραφή ότι «φορούσε πορφύρα και βύσσο», δηλαδή πολυτελή ρούχα και διασκέδαζε καθημερινά. Μη προσδίνοντας, λοιπόν, όνομα στον πλούσιο, ο Χριστός του αφαιρεί την πραγματική ύπαρξη του προσώπου σε σχέση με τον Θεό και τον συνάνθρωπο και η ύπαρξη περιορίζεται μόνο στα πολυτελή ενδύματα και στην καθημερινή διασκέδαση. Γι’ αυτό ο πλούσιος, για το περιβάλλον του, είχε αξία όχι ως πρόσωπο, αλλ’ ως πλούσιος.
Το αμάρτημα του πλουσίου δεν ήταν ο πλούτος του, αλλά η αναγνώριση της ταυτότητάς του μόνο από την καθημερινή διασκέδαση χωρίς άλλη προοπτική. Σκοπός της ζωής του ήταν η υλιστική απόλαυση ας φάμε, ας πιούμε, ας διασκεδάσουμε, διότι αύριο πεθαίνουμε.
Σε αντίθεση με την αιώνια ανωνυμία του πλούσιου ο φτωχός έχει όνομα: Λάζαρος, το οποίο έχει και συμβολική σημασία. Διότι σημαίνει ότι ο Θεός είναι βοηθός.
Μετά θάνατον.
Ο φτωχός Λάζαρος δεν πέρασε απαρατήρητος στα μάτια του Θεού και Άγγελοι τον μετέφεραν στους κόλπους του Αβραάμ. Αυτό δυστυχώς που δεν έχουμε αντιληφθεί είναι ότι οι επιλογές μας σ’ αυτή τη ζωή έχουν επιπτώσεις και στην αιώνια ζωή. Ο πλούσιος πηγαίνει στον τόπο της βασάνου μετά από μια πλούσια κηδεία. Αυτό που ουσιαστικά έστειλε τον πλούσιο στον άδη δεν είναι κυρίως ό,τι έκανε, αλλ’ ό,τι δεν έκανε. Η αδυναμία του να προσέξει τον άλλον. Στο διάστημα της επίγειας ζωής του δεν καταδιώκει τον φτωχό. Όχι. Απλώς τον αγνοεί. Αδιαφορεί. Όταν όμως ο πλούσιος ζητά από τον Αβραάμ να στείλει τον Λάζαρο να δροσίσει τη γλώσσα του με λίγο νερό, ο Αβραάμ του λέει ότι μεταξύ τους υπάρχει αδιαπέραστο χάσμα. Αν θέλουμε να ζήσουμε χωρίς χάσμα μεταξύ μας και του Θεού, πρέπει από αυτή τη ζωή να αγωνισθούμε για την εξουδετέρωσή του.
Το αίτημα του πλουσίου
Το τρίτο μέρος της παραβολής αφορά στο αίτημα του πλουσίου να ληφθεί μέριμνα για τα αδέλφια του στη γη, που ζουν με τις τότε αντιλήψεις και τον ίδιο τρόπο, έτσι ώστε να αλλάξουν και να μην πάνε και εκείνοι στον τόπο της βασάνου. Αφού όμως αυτοί δεν δέχτηκαν τον λόγο του Χριστού και δεν πίστεψαν στην Ανάστασή του, πώς είναι δυνατόν να μετανοήσουν;
Ο λόγος του Χριστού έχει πάντοτε την επικαιρότητά του. Πράγματι, στην εποχή μας η αναγνώριση πολλών ανθρώπων γίνεται όχι από το όνομα, αλλά από την οικονομική τους κατάσταση και την υψηλή κοινωνική, πολιτική και επαγγελματική τους θέση. Όμως ο Χριστός μας καλεί να μετανοήσουμε, να εγκαταλείψουμε αυτή τη νοοτροπία, να αλλάξουμε δηλαδή τρόπο σκέψεως και συμπεριφοράς και να μη χαιρόμαστε απλά γιατί έχουμε κατορθώσει κάτι στη ζωή μας αυτή, αλλά γιατί τα ονόματά μας έχουν γραφεί στην αιωνιότητα! Πολύ σοφά παρατηρεί ο ιερός Χρυσόστομος ότι «η παραβολή αυτή μας παρέχει φάρμακα σωτηρίας, διότι σωφρονίζει εκείνους που πλουτίζουν, τους δε πτωχούς παρηγορεί». Και συνεχίζοντας προτρέπει: «Αυτή την παραβολή να την γράψετε και οι πλούσιοι και οι φτωχοί, οι πλούσιοι στον τοίχο της οικίας σας και οι φτωχοί στον τοίχο της διάνοιάς σας».
Πνεύμα κοινωνίας και αγάπης.
Ας φροντίζουμε με τον τρόπο που ζούμε, που μετέχουμε στην καθημερινότητα, να αποφύγουμε την εγωιστική νοοτροπία του πλουσίου, μια νοοτροπία κοντόφθαλμη που περιορίζεται στη γη, μια νοοτροπία που εγωιστικά κρατάει τους θησαυρούς, υλικούς ή πνευματικούς, για ατομική κατανάλωση. Και ας γνωρίζουμε ότι κανένας δεν πρόκειται να πάρει τίποτε μαζί του, όταν θα κλείσει τα μάτια του. Ας γίνουμε λοιπόν περισσότερο όμοιοι του Θεού με το να γινόμαστε ακόμα περισσότερο άνθρωποι!».
Το δεύτερο είναι ένα άρθρο:
«Ορθοδοξία – Ιερός Άμβων.
Μητροπολίτης Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας Ιωήλ
Η χρήση του πλούτου (Λουκ. ιστ΄19-31)
30 Οκτωβρίου 2021
«Πτωχός δε τις ονόματι Λάζαρος»
Το σημερινό Ευαγγελικό ανάγνωσμα είναι μία παραβολή. Παρουσιάζει κάποιον ανώνυμο πλούσιο, που είναι «αφιλοικτίρμων», και έναν πένητα, που ακούει στο όνομα Λάζαρος. Λάζαρος στα εβραικά μεταφράζεται «ο Θεός βοηθεί», δηλ. και το όνομά του ακόμη υποδηλώνει τη μεγάλη ένδεια που είχε. Ας μας επιτραπεί όμως να σημειώσουμε κάποιες παρατηρήσεις των αγίων Πατέρων, εάν πράγματι η ιστορία αυτή είναι παραβολή. Ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας γράφει πως, ενώ για τον πλούσιο ο Κύριος αποφεύγει να αναφέρει το όνομά του και απλώς μας λέγει· «άνθρωπος δε τις ην πλούσιος» (Λουκ. 16,19), δεν κάνει το ίδιο και για τον πτωχό. «Διά τι γαρ μη είπε, Πτωχός δε τις άνθρωπος, αλλά, Λάζαρος; Ίνα τη προσηγορία δείξη πείρα και αληθεία ταύτα πεπράχθαι››, δηλαδή γιατί να μην πεί, κάποιος φτωχός άνθρωπος, αλλά Λάζαρος; Ονομάτισε το φτωχό, ώστε από το όνομα να δείξει πως αληθινά έχουν συμβεί αυτά (τα οποία πρόκειται να διηγηθεί). Ο Ευθύμιος Ζιγαβηνός προχωρεί ακόμη πιο πολύ και λέγει πως από την παράδοση των Εβραίων ο πλούσιος ονομαζόταν Νινευίς κι ο φτωχός Λάζαρος. Όταν πέθαναν και οι δυό, «παραβολήν ο Χριστός τα κατ’ αυτούς εποίησε», τότε ο Χριστός έκανε τη ζωή τους παραβολή. Τα ίδια λέγει κι ο άγιος Θεοφύλακτος. Υπήρχε στα Ιεροσόλυμα κάποιος Λάζαρος ονομαστός για τη φτώχεια του.
Τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του Λαζάρου είναι πολλά. Ήταν πτωχός, άρρωστος, γεμάτος από πληγές. Υπάρχει περίπτωση να είναι κάποιος άρρωστος, αλλά να μην έχει πληγές. Αυτός είχε και τα δύο. Επίσης, είχε το ψυχολογικό βασανιστήριο να βλέπει άλλους να «υπερτρυφούν», δηλ. να παραχορταίνουν, αυτός δε «λιμώττειν», να πεθαίνει από την πείνα (άγιος Θεοφύλακτος). Ήταν ξεχασμένος από τους οικείους του και, το ακόμη πιο τραγικό, ενώ κανείς άνθρωπος δεν ερχόταν να τον βοηθήσει, «οι κύνες ερχόμενοι απέλειχον τα έλκη αυτού» (Λουκ. 16,21). Ο Λάζαρος μπροστά στην πύλη του σπιτιού του πλουσίου έμοιαζε με τον άνθρωπο που έφτασε στο λιμάνι κι εκεί ναυάγησε. Ήταν κοντά στην πηγή και υπέφερε από δίψα, «δίψη χαλεπωτάτη την ψυχήν αγχόμενος», κατά τον ιερό Χρυσόστομο. Κατά τον ίδιο Άγιο, υπήρχε και μία πονηρή υπόληψη και γνώμη από τους πολλούς για το πρόσωπο του Λαζάρου. Ίσως έλεγαν: για να έχει τόσα κακά επάνω του, πιθανώς να είναι πολύ αμαρτωλός.
Τι ήθελε να διδάξει ο Κύριος με την παραβολή ταύτη;
Πρώτα πρώτα ήθελε να καταρρίψει την εσφαλμένη αντίληψη των Εβραίων, πως καθένας που είναι άρρωστος και φτωχός, είναι στερημένος της εύνοιας του Θεού. Πέθανε ο φτωχός κι οδηγήθηκε από τους αγγέλους «εις τον κόλπον Αβραάμ» (Λουκ. οπ.π. στιχ. 22). Αντίθετα, μετά το θάνατό του ο πλούσιος βρέθηκε να είναι βασανιζόμενος.
Ο αδυσώπητος πλούσιος και ζώντας ήταν μέσα στο μνήμα της στερήσεως της χάριτος τού Θεού και μετά θάνατο πάλι το ίδιο. Η ψυχή του ήταν θαμμένη μέσα στα υλικά αγαθά. Αυτοί που διαχειρίζονται τον πλούτο ιδιοτελώς και δεν έρχονται αρωγοί στους πτωχούς αδελφούς τους, δεν θα έχουν καλό τέλος.
Ο Κύριος με την παραβολή αυτή ήθελε να μας διδάξει να είμαστε φιλάλληλοι και φιλόπτωχοι. Πολλές φορές το είχε διακηρύξει: «Πωλήσατε τα υπάρχοντα υμών και δότε ελεημοσύνην» (Λουκ. 12,33). Πράγματι, η εντολή αυτή είναι καλή, αγαθή και σωτήρια, αλλά πάρα πολύ δύσκολη στην εφαρμογή της. Δυσκολεύονται οι πολλοί να την παραδεχθούν. Ο ανθρώπινος νούς συναντάει εμπόδια στις εντολές αυτές που απαιτούν «βία» στην εφαρμογή τους. Έτσι ο Κύριος, λέγοντας την παραβολή αυτή και δείχνοντας τα αποτελέσματα της ζωής των δύο αυτών αντίθετων τύπων, μας παρακινεί να διαχειρισθούμε τον πλούτο μας με πνεύμα φιλαλληλίας. Μας ωθεί λέγοντας: «ποιήσατε εαυτοίς φίλους εκ του μαμωνά της αδικίας» (Λουκ. 16,9).
Εντύπωση προκαλεί το ρήμα «απέλαβες». Το ρήμα «απολαμβάνω» «επί των χρεωστουμένων τάττεται», λέγει ο Ζιγαβηνός. Τι χρωστούσε στον πλούσιο και στον φτωχό ο Θεός; Προφανώς ο πλούσιος κάποια αρετή θα είχε. Δεν θα ήταν παντελώς άμοιρος αρετών. Γι’ αυτή του την αρετή του έδωσε πλούσια τα αγαθά στη γη. Επίσης κι ο πτωχός κάποια κακία θα είχε. Με τα δεινά και την υπομονή του ξεπλήρωσε κάθε χρέος της κακίας. Πέθαναν έχοντας ο ένας άκρατη κακία κι ο άλλος άκρατη αρετή. Ό,τι χρωστούσαν, το ξεχρέωσαν στη γη. Στην άλλη ζωή το λόγο καθ’ ολοκληρίαν τον είχε ο Θεός.
Στην καθημερινή μας ζωή πολλοί είναι εκείνοι που ζητούν τη βοήθειά μας. Όπως επίσης και πολλές είναι οι φορές που αρνηθήκαμε να βοηθήσουμε κάποιον, ενώ μπορούσαμε. Η ωραιότατη αυτή παραβολή μας βοηθεί πολύ να ξεπεράσουμε τον εαυτό μας και να νιώσουμε τον άλλο σαν αδελφό μας, που θα μας χαρίσει τη Βασιλεία του Θεού ή θα γίνει αιτία να κατακριθούμε αιώνια.
πηγή: www.agiazoni.gr».
Αν ο πλούσιος της παραβολής έχει μεγάλη αγωνία για το πού θα βρεθούν τα αδέρφια του μόλις αποδημήσουν από αυτή την ζωή, τότε εμείς ας μην δείξουμε αδιαφορία σε ό,τι μας ζητάει ο Χριστός να κάνουμε απέναντι στους σημερινούς φτωχούς συνανθρώπους μας.
*Ο Σωτήρης Ι. Στυλιανού είναι Συνταξιούχος Βιβλιοθηκονόμος, Πτυχιούχος Νομικής και Θεολογικής.
Το ερώτημα μπορεί να τεθεί και αλλιώς. Χρειάζεται θεός για αυτό που ανά τους αίωνες και τους τόπους ορίζεται ως καλοσύνη; Χρειάζεται τιμωρία ή επιβράβευση; Την απάντηση νομίζω την ξέρουμε όλοι. Για κάποιους ναι, για κάποιους όχι. Στην αρχαία Ελλάδα δεν υπήρχε μεταθανάτια τιμωρία ή επιβράβευση και όμως φιλανθρωπούσαν. Η έννοια του καλού και του κακού δεν ήταν διαμετρικά αντίθετη από τη δική μας. Στην ύστερη δε αρχαιότητα διαμορφώθηκε μια έννοια του Καλού η οποία δύσκολα διαχωρίζεται από τον θεό της ορθοδοξίας. Ο πλατωνισμός και ο νεοπλατωνισμός διαμόρφωσαν έναν κόσμο πολύ δεκτικό στο κήρυγμα του χριστιανισμού όπως αυτό έγινε στην… Διαβάστε περισσότερα »
Το θέμα στην ορθοδοξία είναι περισσότερο οντολογικό και λιγότερο ηθικό. Ο άνθρωπος είναι ον κοινωνίας και όταν κλείνεται στον εγωισμό χωρίζεται από τον όντως εαυτό του (και από τον Θεό βέβαια). Δεν πρόκειται τόσο για ακτιβισμό αλλά για κατάσταση. Δημιουργούμε το κακό όταν δεν είμαστε σε συνέπεια με την φτιαξιά μας.
Δεν έχω φοβερή θεωρητική κατάρτιση σε αυτά τα ζητήματα. Αυτό που προσπάθησα να πω, επιτυχώς ή μη, είναι ότι, ασχέτως αν μπορούμε να καταλήξουμε σε λεπτομέρειες (όπως λεπτές εννοιολογικές αποχρώσεις) ή σε θέματα πίστης, μπορούμε όλοι να διαισθανθούμε κάποιες βασικές αρχές.
Αυτό ισχύει αδιάλειπτα τουλάχιστον από την εποχή της Αντιγόνης και του Κρέοντα.
Ούτε εμένα μου αρέσει να εκθέτω λεπτολογίες της (πολύ περιορισμένης, αλλά υπάρχουσας) γνώσης μου επί των ζητημάτων.
Λέω απλώς πως η μεταφυσική δεν είναι τόσο μεταφυσική όσο μοιάζει. Είναι αρκετά φυσική, αν θες.
Καταλαβαίνω τι λες και επίσης λέω περίπου το ίδιο.
Οι βασικές αρχές προϋποθέτουν κάποια βασική ανθρωπολογία.
Και η βασική ανθρωπολογία, προϋποθέτει κάποιες φυσικές σταθερές.
Αλλά οι “φυσικές” σταθερές, είναι κάτι το οποίο σήμερα θεωρείται συνώνυμο της “ουσιοκρατίας, καταπιέσεων, σκοταδισμών κλπ.”
Ξανά λέω, ο ορθός λόγος είναι αληθινή ευλογία όταν κατασκευάζεις ένα διαστημόπλοιο.
Είναι όμως αρκετά ανίκανος να σου πει πως να φέρεσαι.
Και να σου πω και κάτι; Στα πλαίσια της ύπαρξης μου ως πολιτικού όντος με ενδιαφέρει πάρα πολύ η *κοινή πολιτισμική* αναφορά σε αρχές όπως αυτές της Αντιγόνης πολύ περισσότερο από την αποδοχή/κατανόηση/σεβασμό της όποιας θρησκευτικής μου πίστης.
Αλλά, οι ωραίες μας κοινές αρχές φτάνουν σήμερα το πολύ μέχρι το να κάνουμε την Αντιγόνη φεμινίστρια.
Λες και το θέμα της ήταν το φύλο.
Από διαφορετικές αφετηρίες συγκλίνουμε.
Η σύγκλιση αυτή δεν είναι ευκαιριακή, όπως οι συνέργειες φεμινισμού και αντικαπιταλισμού ή εργαλειακή όπως αυτή του διεθνισμού με το “δικαίωμα στη μετανάστευση”.
Ακούω τα πάντα. Δεν πείθομαι από όλα. Αλλά ο π. Νικόλαος Λουδοβίκος, σε εμένα, δίνει κάποιες απαντήσεις. Και δεν ξεχνώ ότι εσύ μου τον υπέδειξες.
Και εμένα με έχει βοηθήσει τα μέγιστα από μια διαφορετική σκοπιά. Ίσως φταίει η όλη πορεία του (φιλοσοφία -ψυχολογια-θεολογια) ίσως απλώς είναι ένας άνθρωπος που ξέρει πολύ καλά την εποχή του. Ή απλά είναι κάποιος που πονάει την εποχή του και την αφασία της για τους σωστούς λόγους όπως θα έπρεπε νομίζω να κάνουμε όλοι, αρχικά. Και μετά τα βρίσκουμε. Να σαι καλά χαίρομαι τις συνομιλίες μας.
Επιτρέψτε μου να συμφωνήσω μαζί σας … ειδικά για μία τραγωδία η οποία κάλλιστα θα μπορούσε να λέγεται ” Κρέων ” μιας και οι δύο είναι τραγικοί ήρωες, οι οποίοι υπερασπίζονται αιώνιες αξίες.
Κανένας και ειδικά στη σημερινή εποχή δεν ζει όπως πρότεινε ο Χριστός. Για να μην θεωρηθώ υπερβολικός ας το διορθώσω, να μην πω κανένας αλλά το μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας. Θεωρητικά υπάρχουν πιστοί που όμως δεν τηρούν τίποτα από τη διδασκαλία του Ιησού. Αντίθετα υπάρχουν άθεοι που έμπρακτα δείχνουν την αλληλεγγύη τους και την αγάπη και το σεβασμό στους συνανθρώπους τους αλλά και στα ζώα. Αμφιλεγόμενης σημασίας το απόσπασμα περί αρετής του πλούσιου άρα αφθονία στα αγαθά και κακίας του φτωχού που την ξεπλήρωσε στη γη με τα δεινά και την υπομονή του αλλά ας το προσπεράσω. Υπάρχουν δύο ωραία… Διαβάστε περισσότερα »
Έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον αυτή η προέλευση της επιβράβευσης του πλουτισμού η οποία είναι στην ουσία της προτεσταντική. Ο καπιταλισμός είναι στην βάση του χριστιανικό δημιούργημα (όπως υποστήριξε ο Weber) και αυτό από μόνο του είναι από τις μεγαλύτερες παραδοξότητες της ιστορίας.
Οκ καταλαβαίνουμε όλοι γιατί ο πλούσιος πήγε στην κολαση …. Ο Λάζαρος όμως τι έκανε για να αξίζει να πάει στον παράδεισο; (Αντί για κόλαση βλέπε Άδης και αντί για παράδεισο βλέπε αγκαλιά Αβραάμ, αλλά ας μην μπλέξουμε σε λεπτομέρειες). Η παραβολη δεν δίνει κανένα στοιχείο γιατί γίνεται αυτό…. Αντίθετα με τον πλούσιο, που δίνει, έμμεσα, την εξήγηση (όχι γιατί ήταν πλούσιος απλά, αλλά επειδή αδιαφορούσε για τον συνάνθρωπο) . Και εδώ βλέπουμε την “μαγεία” της θρησκείας ή αλλιώς ‘με λένε Ρίζο και όπως θέλω τα γυρίζω”… Δεν σου λέμε ότι είναι αμαρτία να είσαι πλούσιος (κορόιδα είμαστε;) αλλα ότι… Διαβάστε περισσότερα »