σε , ,

Γιατί η σφιχτοδεμένη ελληνική οικογένεια οδηγεί σε τόση ανωριμότητα;

Ανώριμοι γονείς αναθρέφουν ανώριμα παιδιά: Aπόσπασμα από το βιβλίο του ψυχαναλυτικού θεραπευτή Τρύφωνα Ζαχαριάδη

Πολύ συχνά ακούμε σε συζητήσεις να είναι στα χείλη όλων ερωτήσεις όπως: «τι έχει πάει τόσο στραβά;», «πως φτάσαμε εδώ που είμαστε;» κ.λ.π.

Η αλήθεια είναι ότι πέρα από τα προβλήματα που είναι κοινά σε παγκόσμια κλίμακα, στην Ελλάδα έχουμε να αντιμετωπίσουμε κι ένα σημαντικό τοπικό ζήτημα: την ανωριμότητα! Δυστυχώς ακόμη και σε συνέδρια, γίνεται συχνά ειδική μνεία σε σχέση με το ότι ο μέσος Έλληνας αργεί να ωριμάσει. Η κρίση μάλιστα που περνάμε, ενισχύεται πάρα πολύ απ’ τον παραπάνω παράγοντα. Τα αίτια αυτής της ανωριμότητας θα τα βρούμε στη δομή της ελληνικής οικογένειας. Ανεξάρτητα από το πώς και πότε ξεκίνησε να υφίσταται αυτό πρόβλημα (γιατί δεν ήταν ανέκαθεν έτσι), στην παρούσα φάση θα πρέπει να το διαπραγματευτούμε.

Κάθε οικογένεια στήνεται αρχικά γύρω από τους δύο γεννήτορες. Οι άνθρωποι έχουν την ανάγκη να ανήκουν πλήρως σε μια ομάδα και μέσα στα όριά της να εξασφαλίζουν στενές, αυθεντικές σχέσεις. Ο κάθε σύντροφος λοιπόν μέσα από τη στενή ψυχο-σεξουαλική σχέση που αναπτύσσει με τον άλλον, προσδοκά να καλύψει τις ανάγκες του για στοργή, μοίρασμα και αληθινή ένωση. Όμως καθώς μεγαλώναμε, πολλούς από εμάς δεν μας προετοίμασαν επαρκώς ώστε να είμαστε ικανοί να δομήσουμε μια τέτοια αυθεντική σχέση. Έτσι ο πατέρας και η μητέρα συχνά δεν μπορούν να βρουν αναμεταξύ τους αυτό που αναζητούν. Σε αυτές τις περιπτώσεις τα παιδιά «πληρώνουν τα σπασμένα»…

Ο γονιός μετατρέπει (ασυνείδητα) τον μπλοκαρισμένο ερωτισμό του προς το σύντροφο, σε υπερβολική στοργή προς το παιδί. Οδηγεί έτσι τον απόγονό του να δεθεί κυριολεκτικά μαζί του. Γονιός και τέκνο, σχηματίζουν έναν αδιάρρηκτο προσωπικό δεσμό. Είναι σα να ορκίστηκαν σιωπηλά να σχηματίσουν οι δυο τους μια ομάδα που δεν χωρά κανέναν άλλο! Ακόμη κι ο άλλος γονιός μένει απέξω. Αυτό βέβαια στην ουσία τον βολεύει. Γιατί πατέρας και μητέρα έχουν ταιριάξει μεταξύ τους στα νευρωτικά τους χαρακτηριστικά. Ο καθένας δηλαδή έχει βρει στον άλλον, το άρρωστο (πλην όμως γνώριμο!) κομμάτι του από την παλιά δική του οικογένεια. Όταν λοιπόν ο ένας παίρνει το συμβιωτικό με το παιδί ρόλο, ο άλλος αναλαμβάνει το ρόλο του «συναισθηματικού ζητιάνου». Με αυτό τον τρόπο στήνεται μια δυναμική (νοσηρή) ισορροπία και η οικογένεια δένει σφικτά.

Στατιστικά είναι συχνότερα η μητέρα αυτή που δημιουργεί τη συμμαχία με το παιδί.

Ο πατέρας δεν είναι σε θέση να καλύψει τις συναισθηματικές της ανάγκες ως σύζυγος και αυτή τις καλύπτει μέσα από το παιδί της. Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά μένουν σε μια σχέση εξάρτησης και πιθανόν δεν θα μπορέσουν ποτέ να ξεδιπλώσουν τα φτερά τους. Η μητέρα πάλι, ανακουφίζεται μέσα στην παντοδύναμη κυριαρχία της. Έχοντας τον απόγονο ως λάφυρο, αισθάνεται ότι έχει κατατροπώσει το αρσενικό, που έτσι κι αλλιώς την έχει απορρίψει. Ο μεγάλος χαμένος από αυτά τα «παιγνίδια» είναι βεβαίως το παιδί. Το βρέφος, εάν του επιτρέπαμε να αναπτυχθεί φυσιολογικά, θα έπρεπε να ολοκληρώσει σταδιακά μέσα στα τέσσερα πρώτα χρόνια της ζωής του τη διαδικασία της εξατομίκευσης.

Αυτό σημαίνει να περάσει «αναίμακτα» και με φυσικό τρόπο τη φάση του αποχωρισμού από τη μητέρα και να αρχίσει να σχηματοποιεί τα δικά του ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Πολλές μαμάδες όμως εξαιτίας των δικών τους κενών εμποδίζουν την υγιή ανάπτυξη των παιδιών τους. Τους μεταδίδουν (με μη λεκτικούς τρόπους συνήθως) τα δικά τους μπλοκαρίσματα. Όπως ένα παιδί φοβάται να μην το εγκαταλείψουν, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο φοβάται και η μητέρα (που έχει μείνει ουσιαστικά ανώριμη) να μην εγκαταλειφθεί από το παιδί της. Η συμβιωτική σχέση έχει στηθεί. Ο ομφάλιος λώρος είναι ξανά άθικτος και ενώνει αδυσώπητα τις δύο πλευρές, οι οποίες θα τραβούν η μια την άλλη εις αεί. Τo παιδί έχει πλέον μάθει να αξιολογεί τον (από)χωρισμό ως εγκατάλειψη και καταστροφή.

Ο πατέρας δεν είναι βέβαια άμοιρος ευθυνών σε όλη αυτή τη διαδικασία.

Δέχεται αδιαμαρτύρητα την όλη κατάσταση και αντί να επέμβει διαχωρίζει συνήθως τη θέση του. Αποτραβιέται στην άκρη και αφήνει τη γυναίκα να λάβει τις δύσκολες αποφάσεις. Η κατάσταση του είναι άλλωστε γνώριμη, αφού σε μια ίδιας δομής οικογένεια μεγάλωσε κι ο ίδιος. Ούτε αυτός έχει ενηλικιωθεί. Η βρεφική πλευρά της προσωπικότητας και των δύο συζύγων ζητά επιτακτική ικανοποίηση. Δεν υπάρχει μια ώριμη σχέση ικανή για βάθος συναισθημάτων και αληθινή κατανόηση. Στο γάμο πλέον, δεν διαπραγματεύονται δύο ενήλικες. Είναι δύο μικρά παιδιά που ζουν μαζί και διεκδικούν το ένα από το άλλο υποχρεωτική ευχαρίστηση. Το αποτέλεσμα είναι οι οικονομικές διαφορές, οι τσακωμοί και η απιστία (το 92% των αντρών απατά. Και στις γυναίκες τα ποσοστά έχουν αυξηθεί, μιλάμε σήμερα για 70%).

Θεωρητικά μιλώντας, οι γονείς αποκτούν παιδιά με αρχική πρόθεση να τους προσφέρουν επαρκή κάλυψη των υλικών και συναισθηματικών τους αναγκών. Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν όμως, χρειάζεται να μειώνεται η φροντίδα και η προστασία τους προς αυτά, έτσι ώστε να δοκιμάσουν τα ίδια να φροντίσουν τον εαυτό τους. Για να το θέσουμε με ψυχαναλυτικούς όρους, πρέπει να αντικατασταθεί η αρχής της ηδονής (ευχαρίστησης) από την αρχή της πραγματικότητας. Δυστυχώς, ωριμότητα και προσκόλληση δεν ταιριάζουν. Τι γίνεται όμως στ’ αλήθεια; Οι γονείς περνούν στα παιδιά τους τα περίφημα «διπλά μηνύματα».

Τους δίνουν δηλαδή ταυτόχρονα δύο αντικρουόμενες οδηγίες! Μπορεί για παράδειγμα να παροτρύνουν από τη μια το παιδί να παντρευτεί και να τεκνοποιήσει και από την άλλη να σαμποτάρουν με κάθε μέσο όλες τις ερωτικές επιλογές του παιδιού. Θυμηθείτε τις ελληνικές ταινίες και την «αθάνατη» Ελληνίδα μάνα: «Εγώ πότε θα κρατήσω στα χέρια μου εγγονάκι?» και ταυτόχρονα «Δεν μπορώ να καταλάβω που πας και τις βρίσκεις όλες… η μια χειρότερη απ’ την άλλη!». Αυτό που στην ουσία επιθυμεί ν μητέρα είναι παράλογο και ανεδαφικό: θέλει ο γιός της να θέτει όρια σε όλους τους άλλους αλλά να παραμένει εξαρτημένος από την ίδια. Δε χρειάζεται σοφία για να αντιληφθούμε το ασύμβατο του πράγματος. Ένας άνθρωπος εκπαιδεύεται να είναι ή εξαρτημένος ή ανεξάρτητος. Δεν γίνεται να είναι υποταγμένος στη μαμά του, αλλά όχι στη γυναίκα με την οποία θα ζήσει μαζί.

Όταν λοιπόν ακούμε κάποιον να ξεστομίζει περήφανα τη φράση: «Είμαστε μια πολύ δεμένη οικογένεια», θα μπορούσαμε να διακρίνουμε κι ένα δεύτερο μήνυμα πίσω από αυτή.

Ίσως μια διευκρίνιση του τύπου: «Κανένας μας από αυτή την οικογένεια δεν είναι έτοιμος (ώριμος) να αποχωριστεί κανέναν». Η διευκρίνιση αυτή υποκρύπτει ταυτόχρονα και την απειλή ότι αν κάποιος τολμήσει να απομακρυνθεί από την οικογένεια, τότε θα στερηθεί την αγάπη και τη στοργή των υπολοίπων. Άρα κανείς δεν έχει στην ουσία την *άδεια* να οδεύσει προς την εξατομίκευση. Το οικογενειακό «δέσιμο» γίνεται αυτοσκοπός. Με ένα σχεδόν ιδεοψυχαναγκαστικό τρόπο, το «Εγώ» της οικογένειας αφιερώνεται στη διαιώνιση αυτής της σχέσης εξάρτησης. Δυστυχώς ένας σημαντικός αριθμός από αυτά τα άτομα έχει ή αποκτά τα στοιχεία της προσωπικότητας ενός καταθλιπτικά οργανωμένου ανθρώπου.

Σκεφτείτε τώρα μέχρι πια ηλικία μένουν οι νεοέλληνες και οι νεοελληνίδες κάτω από την πατρική στέγη. Βλέπουμε νέους ανθρώπους στην ηλικία των είκοσι πέντε, τριάντα ή κι τριάντα πέντε ετών να είναι προσκολλημένοι στη γονική εστία. Στην Ευρώπη το έχουν παρατηρήσει αυτό και μας ειρωνεύονται συνεχώς. Υπάρχουν μάλιστα ευρωπαϊκές χώρες, στις οποίες εάν στα τριάντα σου μένεις με τη μαμά σου, αυτό θεωρείται αυτόματα ψυχοπαθολογία. Στην Ελλάδα βέβαια το φαινόμενο αυτό είναι κοινωνικά αποδεκτό. Οι νέοι από τη μεριά τους υποστηρίζουν ότι είναι πρακτικοί οικονομικοί λόγοι αυτοί που τους εμποδίζουν να μετακομίσουν. Η αλήθεια βέβαια είναι ότι δεν μπορούν να αναλάβουν τις ευθύνες ενός ενήλικα. Οι γονείς πάλι αισθάνονται ασφάλεια που έχουν κοντά τους και υπό τον έλεγχό τους τα παιδιά τους. Δεν διακινδυνεύουν κανέναν αποχωρισμό και δεν συνταξιοδοτούνται από τον αρχικό τους ρόλο. Έτσι διατηρούν αυτή την κατάσταση όσο περισσότερο μπορούν.

Τι γίνεται τώρα όταν έρθει η ώρα για το παιδί να δημιουργήσει τη δική του οικογένεια;

Γιατί έρχεται κάποια στιγμή (σε μια φάση έντονης αμφιθυμίας συνήθως) για όλους αυτούς τους ανώριμους άντρες και γυναίκες, που αποφασίζουν να παντρευτούν. Ο γάμος αυτός βέβαια δεν έχει τις προϋποθέσεις για να στεριώσει σωστά. Οι δύο σύζυγοι χαμένοι στα δικά τους προβλήματα είναι ανίκανοι να εδραιώσουν μια αληθινή και βαθιά συντροφική σχέση. Σύντομα αρχίζουν τα προβλήματα. Η μόνη διέξοδος που βρίσκουν τα ζευγάρια είναι η απόκτηση τέκνων. Τα παιδιά σαν από μηχανής θεοί, έρχονται να δώσουν (παροδικά) τη λύση στη λιμνασμένη και άχαρη σχέση των γονιών τους. Συμβολικά, η γέννησή τους μειώνει το άγχος του θανάτου των γονιών. Ο νέος πατέρας και η νέα μητέρα έχουν τώρα κάτι για να απασχολούνται (και μάλιστα full time) αντί να πρέπει να διαπραγματευτούν την προβληματική τους σχέση. Φυσικά τα προβλήματα δεν έχουν λυθεί, αλλά έχουν μετατεθεί στο μακρινό μέλλον.

Με την απόκτηση των παιδιών φαίνεται πλέον σε όλη της την έκταση η κακή εκπαίδευση που έχουν λάβει οι γονείς από την πρώτη τους οικογένεια. Πρώτα απ’ όλα τους είναι αδύνατο να αποκολληθούν από αυτή και να δοθούν ψυχή τε και σώματι στη νέα δική τους οικογένεια. Πολλοί δεν μπορούν καν να ξεχωρίσουν σε ποια οικογένεια πραγματικά ανήκουν. Συχνά ο/η σύντροφος φαντάζει σαν αντίπαλος (είναι ο «ξένος») και δεν υπάρχει εμπιστοσύνη παρά μόνον για την παλιά καλή οικογένεια. Το δεμένο με την παλαιά οικογένεια μέλος αποδίδει τους «δαίμονες» στη νέα του οικογένεια. Σαν τον κακοποιημένο που, μόλις βρει ευκαιρία, θα κακοποίηση και καραδοκεί να εφαρμόσει τη γνώριμη σε εκείνον συμπεριφορά. Οι παππούδες και οι γιαγιάδες αγιοποιούνται. Επειδή αποπλανητικά τόσα χρόνια έχτιζαν εξαρτητική σχέση με το παιδί τους, αυτό νιώθει ότι με τον γάμο του τους πρόδωσε. Αιτία της «προδοσίας» βαφτίζεται ο/ή σύζυγος. Έτσι προκύπτουν οι γνωστές εχθρικές διαθέσεις έναντι εκείνου που τους «έκλεψε» από τη μητρική/πατρική αγκαλιά (θυμηθείτε τη σχέση νύφης – πεθεράς).

Με τη σειρά τους λοιπόν οι νέοι γονείς θα αναπαράγουν το γνώριμο σε αυτούς πρότυπο.

Θα φροντίσουν τα παιδιά τους να μην απελευθερωθούν ποτέ συναισθηματικά από αυτούς. Η νέα γενιά θα φοβάται με τη σειρά της οποιαδήποτε αποστασιοποίηση από τη γονική εστία. Τα «δεμένα πρωταρχικά τρίγωνα» θα συνεχίσουν να υπάρχουν και τα παιδιά θα εκδηλώνουν θυμό για το δήθεν βίαιο απογαλακτισμό τους. Θα προτιμούσαν να παραμείνουν αιωνίως προσκολλημένα στους γονείς τους.

Όταν έρθει η ώρα λοιπόν να αλλάξουν ρόλους και να γίνουν σύζυγοι, εραστές και γονείς οι ίδιοι, το σύστημα καταρρέει! Το μοντέλο επαναλαμβάνεται ξανά και ξανά. Ανώριμοι γονείς αναθρέφουν ανώριμα παιδιά. Γενεές ολόκληρες ταλαιπωρούνται και υποφέρουν σκληρά στην Ελλάδα από αυτή την πραγματικότητα. Τώρα όμως ξέρουμε τι μας συμβαίνει. Η επιλογή είναι πλέον δική μας.

Aπόσπασμα απο το  βιβλίο του ψυχαναλυτικού θεραπευτή Τρύφωνα Ζαχαριάδη   «Ποιος εκπαιδεύει συναισθηματικά ποιον” εκδόσεις Αρμός

ΠΩΣ ΣΟΥ ΦΑΝΗΚΕ?

107 points
Upvote Downvote

Total votes: 159

Upvotes: 133

Upvotes percentage: 83.647799%

Downvotes: 26

Downvotes percentage: 16.352201%

21 Σχόλια

Αφήστε μια απάντηση
  1. Αν δεν ήταν ανεκαθεν ετσι σε συνδιασμο ότι η ελληνικη οικογένεια ήταν ακομα πιο σφικτη μηπως η απαντηση για την ανωριμότητα δεν βρίσκεται σε αυτη αλλα στη «συμπτωση» του φαινομενου του νεοπλουτισμου με την αυξηση της ανωριμοτητας; Εχουμε δηλαδη (κατα το αρθρο) αυξηση της ανωριμοτητας σε μια εποχη που η ελληνικη οικογενεια αρχιζει δειλα δειλα να χαλαρώνει και ο πρωτος υποπτος είναι η ελληνικη οικογενεια….ενω όταν ήταν ακομα πιο ασφικτικη δεν είχαμε το επιπεδο της σημερινης ανωριμοτητας….αχ βαχ….

  2. Υπάρχει και η πλευρά των γονιών που θέλουν να μείνουν μόνοι τους αλλά τα παιδιά δε θέλουν να κουνηθούν. Εγώ έχω επιχείρηση, τα πάω καλά αλλά τα δύο μου παιδιά ούτε στην επιχείρηση θέλουν να δουλέψουν (21 και 26) ούτε και κάπου μόνα τους. Θέλουν να μένουν σπίτι να τα πληρώνω. Πέρα από τα παραπάνω υπάρχει και η τεμπελιά. Για δείτε το. Νέοι και νέες. Κάντε και το επόμενο βήμα. Μη ρίχνουμε τα πάντα στην ψυχολογία. Και εγώ θέλω να τριγυρνάω με τα εσώρουχα και όχι να έχω τα παιδιά μου μέσα στο σπίτι συνέχεια.

    • Aληθεια τωρα? Μακαρι ναχαμε ακομα την οικογενειακη επιχειρηση (στην οποια δουλευα στις διακοπες απο σχολειο και αργότερα σχολη). Δυστυχως την κλεισαμε οταν τελειωσα σπουδες ενώ ειχα σκοπο να δουλευα και να την αναβαθμιζα κιολας ωσπου αργοτερα να επιανα δουλεια σε κατι σχετικο με το πτυχιο μου. Το ελαχιστο σαν ανταποδοση στους γονεις μου…

      Φιλικη συμβουλη για τα παιδια σας? Μειωστε ή κοψτε το χαρτζηλικι. Να δειτε για το πως θα κινητοποιηθουν μετα. Επισης εξηγηστε τους πως η δουλεια κανει καλο και πως δεν υπαρχει θεμα ναναι και στην δικη σας επιχειρηση. Ειναι καλυτερα απο ξενη. Να καταλαβουν πως ειναι μεγαλη υποθεση το να μην εχεις ενα ξενο αφεντικο να στα πρηζει διαρκως και ναναι πανω απ το κεφαλη σου. Σημαντικο πραγμα η ελευθερια… Επισης καποτε, το 26 ετων εστω πειτε του πως δεν ειναι και αναγκη να ξαποσταλθει και σε αλλη πολη. Ας ειναι στο ιδιο μερος. Κοντα στο πατρικο κιολας! Ναναι ομως σε διαφορετικο, δικο του σπιτι. Γινεσαι και πιο υπευθυνος. Λογαριασμοι, καθαρισμα σπιτιου, ρουχα κτλπ. Καλα φαγητο αμα θελει ας ειναι σε σας χαχα δεν θα λεγα και γω οχι!

    • Πείτε τους απλά πως η επιχείρηση πάει χάλια και πρέπει να συμμαζευτούν τα έξοδα και πως είναι υποχρεωτική και η συμμετοχή των παιδιών ή πως πρέπει να βρουν μια δουλειά άμα θέλουν να διατηρήσουν τον τρόπο ζωής τους 😉

  3. Όταν ακούω για τον »μπαμπά μου» και τη »μαμά μου» από άτομα άνω των 35 ετών είναι τουλάχιστον ΑΗΔΙΑΣΤΙΚΟ.
    Το πρόβλημα της ελληνικής οικογένειας είναι ότι παραμένουν μωράκια μέχρι τα 60 τους κι αντιστοίχως οι γονείς περιμένουν κάποιον να τους γηροκομήσει λες και είναι φυσιολογικό. Ενώ κανονικά μετά τα 17 τα παιδιά πρέπει να ξεκουμπίζονται από το σπίτι και να τα βγάζουν πέρα μόνα τους, όπως και οι γονείς πρέπει μετά τα 60 να βρουν κανένα φιλικό ζευγάρι να συγκατοικήσουν να κάνουν και παρέα, όχι να περιμένουν έλεος από τον γιόκα τους και την κορούλα τους. Έτσι είναι σε όλο το ζωικό βασίλειο εδώ που τα λέμε. Όταν αρχίσουν να πετάνε τα πουλιά πρέπει να εξαφανίζονται.

    • Ναι σαν τιποτα Γερμανους (και τους εχω ζησει καλα, γεννημενος μεγαλωμενος Γερμανια). Αποτυχια το βλεπω εγω, δεν το θεωρω κατι θετικο, αυτη την σταση δηλαδη. Μπορεις και αλλιως να διδαξεις υπευθυνοτητα στα παιδια σου, δεν χρειαζεται ισωπεδωτικη λογικη. Ασε που τωρα ειδικα και να θες να το κανεις αυτο στο παιδι σου πιθανον να μην γινεται (βλεπε ανεργια ή χαμηλη αμοιβη). Αν παρολαυτα το κανεις εισαι ακαρδος. Οσον αφορα τα γεροντια, εαν δεν χρειαζονται εκτεταμενη υποστηριξη καθημερινη και υπαρχει χωρος στο σπιτι ή εν παση περιπτωσει δεν ενοχλουν την ιδιωτικοτητα σου λογω διαχωρισμενης κατοικιας κτλπ τοτε δεν βλεπω λογο να μην τους εχεις. Μη βλεπουμε μονο αρνητικα στην ελληνικη οικογενεια. Για μενα τα θετικα υπερτερουν!

      Τωρα 35 και 40αρηδες να μην μπορουν μονοι τους να σταθουν και να λενε ο μπαμπας μου η μαμα μου αυτο και εκεινο, ε ναι δεν τους θεωρω και δα προτυπο.

  4. Και εγώ απ την άλλη ξέρω νέο άνθρωπο 29-30 ετών κάπου εκεί που μένει πλεον παλι με τους γονείς διότι έχασε την προηγούμενη δουλειά του και στην νέα ημιαπασχόλησης παίρνει 350-400 ευρώ. Μιλάμε για άνθρωπο που στα 22 θελησε να συντηρεί μόνος σπίτι. Στην ίδια πόλη μεν αλλά όχι σαυτό των γονέων. 5-6 χρόνια το κατάφερνε. Ειχε μια πληρους ωραριου δουλειά με 900αρι μισθό. Μετά την έλευση της κρίσης αναγκαστικά επέστρεψε στο πατρικό. Τι να έκανε? Στον δρόμο ή να κατσικωθεί σε καναν φίλο του για να μην τον ειρωνευτουν οι υπόλοιποι τέλειοι Βορειοευρωπαίοι?

    Επίσης μην ξεχνάμε πως στην επαρχία στα χωριά δεν θεωρείται αφύσικο γονείς ή παππούδες να υπάρχουν στο σπίτι καθώς αυτά είναι ιδιόκτητα και μεγάλα. Ειδικά δε όταν οι μεν μένουν πχ στο πάνω όροφο και οι δε στο ισόγειο, ακόμα καλύτερα. Δεν υπάρχει λόγος να πας αλλού να μείνεις στο νοίκι (να πω εδώ πως και στις επαρχίες πχ Γερμανιας οι νεοι πιο συχνα θα δεις να μενουν σε πατρικά για αυτο τον λόγο, τωρα στις πόλεις αισθητη διαφορά). Άσε που στο θέμα γερόντων κιόλας κατα βάση η πλειοψηφία δεν θέλει να τους χώνει σε γηροκομεία. Στην Βορεια Ευρώπη είναι πιο συχνή πρακτική. Παρομοίως και σε πόλη όπου ίσως τύχει να υπάρχει και 2ο διαμέρισμα οπότε γιατί να μην μείνεις?
    Τώρα βέβαια αν είσαι 30 και άνω ετών και έχεις δουλειά που θα σε συντηρούσε άνετα και το σπίτι που μένεις είναι μόνο ένα απλό διαμέρισμα μη μεγάλο (ή σπίτι μικρό), ε ναι αυτό είναι….κάπως. Και είναι αρκετοί. Υπήρχαν και πριν την κρίση. Απλώς ήταν στο σύνολο νορμαλ επιπεδο. Εκτιναχθηκε ο αριθμος λόγω οικονομικης αδυναμιας πλεον…

    Στα της ελληνιδας μανας και των γονεων γενικα ναι συμφωνω ομως πανω κατω. Υπερβαλλουν λιγο οσον αφορα τον ελεγχο των παιδιων. Το αρθρο ομως ελαφρως τα παραλεει και λιγο ετσι… Στον αντιποδα ομως και στο εξωτερικο το ειχαν παει στο αλλο ακρο με το να κρατανε αποσταση γονεις και παιδια. Σε σημειο τετοιο που οπως λενε καποια πραγματα για μας, να λεει ο κοσμος και για αυτους (απλώς ειναι τα αντιθετα).

  5. Συγχαρητήρια για το άρθρο.Ακριβώς έτσι συμβαίνει στις περισσότερες οικογένειες.Το βλέπω καθημερινά,το βλέπω ακριβώς δίπλα μου,στην οικογένεια φίλης μου,το βλέπω και στο δικό μου σόι.
    Ανισόρροποι γονείς που μεγαλώνουν ανισόρροπα παιδιά,ανίκανα να πάρουν τη ζωή στα χέρια τους.
    Βλέπω και γνωρίζω παιδιά που κάνουν 2 δουλειές για να μπορούν να είναι ανεξάρτητα και να μένουν μόνα τους,οπότε η δικαιολογία της κρίσης δεν στέκει.Στο άλλο άκρο,ξέρω και τεμπέληδες που ούτε φυλλάδια δεν πάνε να μοιράσουν και περιμένουν χωρίς κόπο να κερδίσουν το τζόκερ για να ανοίξουν δική τους επιχείρηση,κι όταν τους ρωτάς γιατί δεν πάνε να δουλέψουν,σου λένε οτι δεν υπάρχουν δουλειές κι ο Τσίπρας μας κατέστρεψε,γαμώ τους Γερμανούς κλπ κλπ κλπ.Η γνωστή καραμέλα,η γνωστή δικαιολογία,εξαιρετική κάλυψη για έναν τεμπέλαρο.Όλα τα παραπάνω είναι πραγματικά γεγονότα και άλλα τόσα που θα χρειαζόμουν 100 σελίδες για να γράψω.
    Δεν είπα οτι δεν πρέπει να έχουμε σχέσεις με τους γονείς μας,αλλά πρέπει οπωσδήποτε τα όρια να μπαίνουν από πολύ νωρίς,αν φυσικά έχουμε στο ελάχιστο καταφέρει να καταλάβουμε την αρρώστια τους να μας κάνουν εξαρτημένους,οπότε επιλέγουμε να ξεφύγουμε από αυτό.

    • Άρα η απάντηση στην κρίση είναι να δουλεύεις Δύο δουλειές και να μην έχεις ελεύθερο χρόνο για σένα, για οικογένεια, για κοπέλα,
      Η για τίποτα δεν μου ακούγεται πολύ καλή λύση καλύτερα να μένεις με τους γονείς σου τότε. Το πραγματικό πρόβλημα από μία ηλικία και μετά δεν είναι Πού μένεις αλλά πώς νιώθεις, ανεξαρτήτως ή εξαρτημένος και σε άλλη πόλη μπορεί να έχεις μείνει αλλά πάλι να σου στέλνει σιδερωμένα πουκάμισα φαγητό για ενα μηνα στην κατάψυξη και χαρτζιλίκι. αυτός μας φαίνεται ανεξάρτητο. Η απόσταση βοηθάει στην ανεξαρτησία αλλά δεν είναι η απόλυτη λύση ένα εξαρτημένο παιδί όπου και να βρίσκεται θα παραμείνει εξαρτημένο. Και σε αυτό φταίει και το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα Δεν είναι τυχαίο ότι στην Ιαπωνία το εκπαιδευτικό σύστημα μαθαίνει τα πάντα από δουλειές σπιτιού και οτι χρειάζεται ένας υγιής ενήλικας για να ζήσει μόνος του.

  6. Γενικευσεις και αναφορες σε αποδεδειγμενα αποτυχημενα δυτικοευρωπαικα μοντελα. Αλλά και πολλές αλήθειες για τη μη σωστή διαρθρωση πολλών οικογενειων

  7. Ο Έλληνας παρουσιάζεται σαν εύπιστος, ανεύθυνος και ότι ψάχνει πάντα κάποιον να πιαστεί, ενώ μπορεί να σταθεί μόνος του. Σε τι μπορούμε να αποδώσουμε αυτή την στάση ζωής; Στο σχολείο; Στην κοινωνία; Στην πολιτική; Εγώ θα την απέδιδα πρωτίστως στην οικογένεια.

    Στην οικογένεια ο κάθε πολίτης ξεκινάει την ζωή του και αρχίζει να αναγνωρίζει τον εαυτό του μέσα από τα μάτια των άλλων. Μέσα σε αυτή κατασκευάζεται σαν τέτοιος, δηλαδή ανεπαρκής, φοβισμένος και μόνος, όχι σαν μια πραγματικότητα που φτιάχνει ο ίδιος , αλλά σαν μια οικογενειακή διαδικασία γνωσιο-συναισθηματική που διαδραματίζεται κατά την διάρκεια της ανάπτυξής του.

    Ο πολίτης είναι κατ΄ αρχάς το προϊόν οικογενειακών διαδικασιών οι οποίες τον ορίζουν σαν ατελές υποκείμενο, έχοντας πάντα την ανάγκη των γονιών του. Δεν πρέπει να φοβόμαστε να πούμε ότι οι οικογένειες εργάζονται ανελλιπώς για την καθυπόταξη του παιδιού τους πρώτα στις αποφάσεις τις δικές τους και μετά των κοινωνικών προτύπων που συγγενεύουν, όπως των δασκάλων των αφεντικών, των πολιτικών.

    Η τραγικότητα λοιπόν αυτή έγκειται στην συνειδητοποίηση της διεστραμμένης αντιμετώπισης του παιδιού σαν ένα ανάπηρο άτομο που χρειάζεται πάντα κάποιο άλλον για να μπορεί να αντιμετωπίσει τον αγώνα της ζωής. Σ΄ αυτό τον αγώνα οι γονείς θέλοντας να το απαλλάξουν από τα βάρη του, το απάλλαξαν όμως από τον ίδιο του τον εαυτό. Δηλαδή δεν του έδωσαν το δικαίωμα, στις περισσότερες περιπτώσεις, να διαχειριστεί την ζωή του και δεν του επέτρεψαν είτε με την υπέρ- προστατευτικότητα, είτε με την αδιαφορία να γνωρίσει αυτό που είναι, έτσι ώστε να μπορέσει να κατασκευάσει την καθημερινότητα του με τα νοήματα και την σημασία που ο ίδιος θα απέδιδε από την εμπειρία του μέσα σε αυτή.

    Θα πρέπει να μιλήσουμε για μια καλά κρυμμένη, πίσω από την παχύρρευστη ανησυχία των γονέων, τάση εξουσίας, που πραγματώνεται επάνω στα παιδιά τους με τέτοιο τρόπο ώστε να καταστούν την παρουσία τους αναγκαία ακόμα και στην ενήλική ζωή τους . Άρα πρέπει να ξεφύγουμε λιγάκι – όσο μπορούμε – από αυτή την ρομαντικά καλή μορφή της οικογένειας και να μιλήσουμε για την καλυμμένη, ήδη καθυπόταξη του παιδιού μέσα στο σ΄ αυτή και για την προετοιμασία του στην ανεπάρκεια και την συνεχή άσχημη εξάρτηση από τον άλλον. Έτσι μπορούμε να φανταστούμε σύμφωνα με τις παραπάνω συνθήκες, τι το περιμένει στο μέλλον.

    Η ελληνική οικογένεια μέσω της φροντίδας της κατάφερε να κατασκευάσει πολίτες οι οποίοι δεν στηρίζονται στα δικά γνώσιο-συναισθηματικά δεδομένα, διότι δεν έχουν εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και τις περισσότερες φορές, ο εαυτός γίνεται το πεδίο μιας σύγκρουσης εσωτερικής και εξωτερικής που την ονομάζουν “Εγώ”.

    Οι διασυνδέσεις με την οικογένεια όπου το παιδί αποτελεί πάντα την απόδειξη της εξουσίας της, αναπαράγουν την ανεπάρκεια του όχι μόνο μέσα σε αυτή, αλλά και σε άλλα πλαίσια σχέσεων μετά από αυτή. Η απομάκρυνση από κοντά της είναι ένα τεράστιο πρόβλημα, αλλά και η παραμονή κοντά της δημιουργεί άλλης υφής προβλήματα.

    Με αυτό τον τρόπο οι γονείς κρύβουν την δική τους ανικανότητα να ζήσουν μόνοι, προβάλλοντας αυτή την ανικανότητα στο πρόσωπο των παιδιών τους. Κρύβουν την δική τους ανεπάρκεια, προβάλλοντας την σαν ανεπάρκεια των παιδιών τους. Το ίδιο κάνουν και με τον φόβο τους, αποδίδοντας τον σαν φόβο του παιδιού τους.

    Σε αυτή την περίπτωση η αυτοπεποίθηση όσο και η αυτοεκτίμηση του ατόμου δεν είναι το αποτέλεσμα μιας κριτικής σκέψης και του αναστοχασμού γύρω από τα συμβάντα της ζωής του, μέσα από τα οποία μπορεί να αποκτήσει πείρα και να αυτό-διδαχτεί από αυτή. Συνήθως όλες αυτές οι διαδικασίες του εαυτού δεν θεωρούνται τόσο σημαντικές όσο θεωρείται η γνώμη των άλλων. Καταλαβαίνουμε λοιπόν ότι η οικογένεια δεν μπορεί να ενδυναμώσει το παιδί της και να το οδηγήσει στην αυτονομία, αλλά αντίθετα καλλιεργεί συνεχώς την εξάρτηση και πάνω σε αυτή κατασκευάζει τον πολίτη του μέλλοντος με σκοπό την δική της “βασιλεία”.

    Ένα άλλο θέμα που εμφανίζει την σημαντικότητα του μέσα από την απουσία του είναι αυτό του “δικαιώματος” μέσα από το οποίο το άτομο ολοκληρώνει την ενήλικη στάση απέναντι στα πράγματα και τις καταστάσεις που τον αφορούν. Πάλι όμως θα μου επιτρέψετε να πω, ότι τα δικαιώματα και ελληνική οικογένεια δεν κατάφεραν ποτέ να έχουν μια ευχάριστη συμβίωση. Τα δικαιώματα θεωρείται “παράλογο” σαν θέμα μέσα στην οικογένεια. Σαν να να αγνοούν ηθελημένα οι γονείς αυτό το χώρο-χρόνο που εκφράζεται το “δικαίωμα” το οποίο έχει άμεση σχέση, από την μια με το οικογενειακό περιβάλλον και από την άλλη, με την δυνατότητα έκφρασης του “ιδιωτικού”, του προσωπικού που αφορά ένα μέλος της οικογένειας και κανένα άλλον.

    Τα δικαιώματα σαν θέμα στην οικογένεια στην καλύτερη περίπτωση εκλαμβάνεται σαν μια σαχλαμάρα και στην χειρότερη σαν μια ύβρις. Έτσι φαίνεται ότι η Ελληνική οικογένεια ασκεί ένα είδος ιδιοκτησίας στα παιδιά της με τέτοιο τρόπο ώστε να αδυνατούν να πάρουν το ρίσκο, να δοκιμάσουν και να αποφασίσουν για τον εαυτό τους, ελεύθερα αυτό που θέλουν , όπως το θέλουν.

    Αυτές όλες λοιπόν οι απαιτήσεις της οικογένειας καλύπτονται, όπως είπα, από ένα παχύ αποπνικτικό στρώμα ενδιαφέροντος και φροντίδας το οποίο καθορίζει την σημαντικότητα των καταστάσεων που αφορούν το παιδί της και διαμορφώνουν τις συνθήκες της αποτυχίας του. Βέβαια οι οικογενειακές συνθήκες εμφανίζονται πάντα σαν προσπάθεια δημιουργίας ασφαλείας, σταθερότητας, εκπέμποντας μια σιγουριά, αλλά ετοιμάζοντας συγχρόνως το βόλεμα των μελλοντικών γενεών.

    Το βόλεμα λοιπόν δεν είναι στοιχείο του κάθε πολίτη, αλλά πρωταρχικά στοιχείο της οικογένειας. Το βόλεμα είναι ισχύ της οικογένεια να καθορίσει την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού της, υποβιβάζοντας το. Και αυτή την επέμβαση “βοήθειας” την συναντάμε στο μελλοντικό πολίτη σε όλα τα στάδια της ανάπτυξής του με διαφορετική μορφή κάθε φορά. Διαφορετική στην παιδική ηλικία, διαφορετική στην εφηβεία διαφορετική στην ενήλικη ζωή. Αυτή όμως η διαμορφούμενη κατάσταση δεν μένει μόνο στην οικογένεια, αλλά διαχέεται σαν εξουσιαστική νοοτροπία σε όλες τις εκφάνσεις την κοινωνικής ζωής όπως στο χώρο -χρόνο της εργασίας, της πολιτικής και εν γένει ολόκληρη στις κοινωνικές διαδικασίες. Με αυτό τον τρόπο διαμορφώνεται η προσωπικότητα του κάθε Έλληνα, σαν ημιτελές υποκείμενο που αναζητά την ολοκλήρωσή του διαμέσου της υποταγής του.

    Είναι λοιπόν τόσο δυνατή αυτή η νοοτροπία ώστε να έχει δημιουργήσει την τραγικότητα του Έλληνα σαν πολίτη, ο οποίος συνεχίζει να αναπαράγει την κατάσταση της ανεπάρκειας, μετατρέποντας την σε εξυπνάδα. Δηλαδή η ικανότητα αποφυγής, παραίτησης, ανευθυνότητας και εξάρτησης δεν λαμβάνονται σαν καταστάσεις υποτίμησης του πολίτη, αλλά εκλογικευμένες αναγνωρίζονται σαν αξίες που διαπερνάν το άτομο και την κοινωνία, οδηγώντας στο τέλος σε προσωπικό, αλλά και κοινωνικό αδιέξοδο.

    Λάμπρος Κερεντζής

  8. Ο φίλος που γράφει τι άρθρο είναι λάθος.
    Το εκπαιδευτικό σύστημα φταίει για την ανωριμότητα.
    Έχει αυξηθεί τεράστια το ποσοστό των παιδιών που το
    «ρίχνουν» στο διάβασμα, στο σχολείο και τις σπουδές,
    μη έχοντας τι άλλο να κάνουν και επειδή δεν υπάρχει
    επαγγελματική εκπαίδευση, θέσεις μαθητείας και απορρόφησης
    στην εργασία.
    Αυτό το διάβασμα, στην Ελλάδα, είναι απαγορευτικό για
    κάθε άλλη δραστηριότητα που θα ωφελήσει στους νέους
    να ανοίξουν οι ορίζοντές τους και να γίνουν κοινωνικοί.
    Διαβάζουν και χαζεύουν.
    Το διάβασμα και τα σχολεία, χωρίς κρατικό επίδομα, χωρίς
    ιδίους πόρους φέρνει τεράστια εξάρτηση απ τους γονείς.
    Έχουμε λοιπόν εξάρτηση και κοινωνικό υπόβαθρο μηδέν.
    Έχουμε τελειόφοιτους πανεπιστημίου που δεν μπορούν να
    καρφώσουν ένα καρφί στον τοίχο, δεν μπορούν να τηγανίσουν
    αυγά, δεν ξέρουν τι είναι σκι στα χιόνια και δεν ξέρουν ποιο
    κόμμα κυβερνάει.
    Η ανάγκη σφίγγει την οικογενειακή εξάρτηση και η ανάγκη την
    διέλυε παλιά όταν υπήρχαν δουλειές επί Χούντας και τα παιδιά
    έφευγαν στις πόλεις να δουλέψουν και να μάθουν επαγγέλματα.

    Προς απόδειξη των όσων έχω συμπεράνει: Πάρε τους γύφτους.
    18 χρονών έχουν δουλειά και μπορούν και συντηρούν και ανατρέφουν
    τουλάχιστον 4 παιδιά. Είναι τελείως ώριμοι γιατί απέφυγαν το
    ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα αλλά έμαθαν πώς να κάνουν π.χ.
    μεγαλοεισαγωγές και να τα κονομάνε, χωρίς να σπουδάσουν οικονομία
    και να μένουν άνεργοι με χαρτζιλίκι απ τους γονείς.
    Πάρε τους Αλβανούς. Περίπου το ίδιο.
    Πάρε τους Έλληνες μετανάστες του 1960. Έφυγαν μόνο με μερικές
    τάξεις του δημοτικού και πολλοί απ αυτούς έγιναν μεγαλοεπιχειρηματίες.

  9. Τρύφωνα χαλάρωσε η αλήθεια είναι κάπου στη μέση.Ο τρόπος που τα παρουσιάζεις με τρομάζει.Και από ερωτευμένους χρόνια γονείς πάλι γίνονται λάθη;Και αν έχει μια οικογένεια φερθεί τόσο φυσιολογικά ζεστά και αγαπησιαρικα στα παιδιά και τυχαίνει αυτά να δείχνουν υπερβολική αγάπη στα 18 το ένα και 28 το άλλο και στους δύο γονείς;Τρύφωνα κάποιοι μαθαίνουμε από τα λάθη των γονιών μας και δεν τα επαναλαμβάνουμε.Το άρθρο σου θα ήταν πολύ καλό αν δεν ήταν ισοπεδωτικο!!!!

  10. Ολα με μέτρο!
    Και, αθανατη αγια Ελληνικη (και Ιταλικη Ισπανικη κλπ) Οικογενεια! Δεν υπαρχει καλυτερο πραγμα απο τη στοργη των γονιών!!! Ασφαλεια, ηρεμια, γαληνη! Ας βαλουν κ τα παιδια καποια ορια, ας βαλουν καποιους στοχους. Οι γονεις -οι περισσοτεροι- θυσια γινονται για τα παιδια τους. Θα τα ακολουθησουν,τελικα, σ οτι επιλεξουν!

Αφήστε μια απάντηση