Μικροπράγματα
Από τη Μαρία Σκαμπαρδώνη
Υπάρχει κάποιος που να αμφιβάλλει για το γεγονός πως ο βιασμός αφήνει τραύματα επάνω στο κορμί ενός ανθρώπου που τον έχει υποστεί –γιατί βιάζονται και άνδρες σε λιγότερο βαθμό και όχι μόνο οι γυναίκες; Λογικά, όχι.
Και ενώ την τελευταία εποχή ακούμε διαρκώς για περιπτώσεις βιασμού μέσα στον καλλιτεχνικό χώρο με τις γυναίκες ηθοποιούς, οι οποίες ακόμα να προσπαθούν να συνέλθουν από τα ψυχικά τραύματα, εμένα το δικό μου μυαλό σκέφτηκε αμέσως τη σκηνή βιασμού που με είχε συγκλονίσει από την ταινία «Το τελευταίο τανγκό στο Παρίσι» με τον Μάρλον Μπράντο και τη Μαρία Σνάιντερ.
Η γαλλό-ιταλική ταινία του Μπερνάντο Μπερτολούτσι θεωρείται πλέον κλασικό αριστούργημα, με έναν Μπράντο στη μέση του ηλικία να υποδύεται έναν Αμερικανό που σε ένα ταξίδι του στο Παρίσι γνωρίζει και συνάπτει σχέσεις με μία νεαρή Γαλλίδα, μία σπουδή στον έρωτα και στα υπαρξιακά αδιέξοδα. Ακόμα και αν οι αντιδράσεις υπήρξαν αμφίσημες -άλλοι επαίνεσαν και άλλοι εξέφρασαν αποστροφή- εντούτοις, η ταινία θεωρείται από τις σπουδαιότερες.
Θυμήθηκα τη συγκεκριμένη ταινία και σκηνή για δύο λόγους: αφενός γιατί και άλλες ταινίες έδειξαν σκηνές βιασμού αλλά η συγκεκριμένη έγινε με την άγνοια της πρωταγωνίστριας και αφετέρου διότι η συγκεκριμένη σκηνή τραυμάτισε τη Σνάιντερ και στην πραγματικότητα για το υπόλοιπο της ζωής της. Και σκέφτομαι: αν μία σκηνή μίας ταινίας τραυματίζει έναν άνθρωπο, πόσο μάλλον ένα πραγματικό γεγονός βιασμού;
Στη συγκεκριμένη σκηνή, ο Μπράντο εξαναγκάζει τη νεαρή ηθοποιό –η οποία τότε ήταν 19 ετών- σε πρωκτική συνουσία και χρησιμοποιώντας βούτυρο για λιπαντικό. Η Σνάιντερ δεν είχε δώσει τη συναίνεσή της ώστε να γυριστεί η σκηνή, ενώ ο Μπερτολούτσι με τον Μπράντο είχαν συμφωνήσει για το γύρισμα της συγκεκριμένης. Αυτό συνέβη, διότι ο σκηνοθέτης ήθελε να αποδοθεί περισσότερο στη μεγάλη οθόνη η ταπείνωση μίας γυναίκας η οποία έχει υποστεί βιασμό, παρά μία επαγγελματίας ηθοποιός η οποία γυρίζει μία σκηνή. Παρόλα αυτά, ο Μπράντο προσπάθησε να ενθαρρύνει και να ηρεμήσει την ίδια λέγοντας: «ησύχασε, είναι μόνο μία ταινία».
Η συγκεκριμένη σκηνή τραυμάτισε τη Σνάιντερ για το υπόλοιπο της ζωής της, καθώς η ίδια ταυτίστηκε περισσότερο με σύμβολο του σεξ παρά με σοβαρή ηθοποιό. Οι βίαιες σεξουαλικές σκηνές της δημιούργησαν κατάθλιψη, τάσεις αυτοκτονίας και σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα που τη σημάδεψαν μέχρι το θάνατό της το 2011.
Η ηθοποιός παρέμεινε φίλη με τον Μπράντο, αλλά δεν ήθελε ποτέ ξανά επαφή με το σκηνοθέτη, ο οποίος δήλωσε πώς ναι μεν αισθάνθηκε ενοχές, αλλά δεν το μετάνιωσε.
«Ήθελα μία γνήσια αντίδραση από τη Μαρία, για αυτό και δεν της το είπα», είχε δηλώσει ο σκηνοθέτης.
«Ήμουν όμως πολύ μικρή για να ξέρω ότι δεν επιτρέπεται να κάνεις κάτι εκτός σεναρίου. Ένιωσα λίγο βιασμένη, και από τον Μπράντο, και από τον Μπερτολούτσι», θα πει, το 2007
Αν μία σκηνή βιασμού σε μία ταινία σε σημαδεύει, πόσο περισσότερο το να βιώσεις μία τέτοια πράξη στη ζωή σου, τελικά;
*Ίσως σας ενδιαφέρει:
Η σκληρή αλήθεια για τον Πέτρο Φιλιππίδη | LiFO
Ένα ηχητικό ντοκιμαντέρ του Άρη Δημοκίδη για τη ζωή, τη σκοτεινή πλευρά και την εκκωφαντική πτώση του ηθοποιού.