Κάτι για τα κολλητικά τραγούδια που σου καίνε τον εγκέφαλο

Από τον Φίλιππο Γαβριηλίδη

Πριν από αρκετές ημέρες στη δουλειά τραγουδούσα χαμηλόφωνα όλη την ημέρα ένα τραγούδι, ελληνικό, ούτε και θυμάμαι ποιο… Το ότι δεν θυμάμαι, βέβαια, έχει την εξήγηση του… Μπορεί να ακούσω κάτι στο ραδιόφωνο ή στην τηλεόραση και να μου κολλήσει εντελώς άθελά μου και να το τραγουδάω όλη μέρα. Όμως αυτό είναι βασανιστικό. Διότι τα τραγούδια με τα οποία συνήθως συμβαίνει αυτό ποτέ δεν θα είναι τραγούδια με τα οποία διασκεδάζουμε σε ένα μπαρ ή ένα κλαμπ. Θα είναι σίγουρα γελοία και αρκετά ντροπιαστικά. Θα καταλάβεις παρακάτω τι εννοώ.

Πίσω στο περιστατικό που έγινε στη δουλειά… Ένας συνάδελφος μου (Γερμανός) με άκουσε και αναφώνησε: “Hast du einen Öhrwurm“? Μεταφράζοντας στο μυαλό μου τη λέξη κατάλαβα ότι με ρώτησε «έχεις ένα σκουλήκι στο αυτί»; Μετέπειτα, το έψαξα και έμαθα ότι ουσιαστικά με ρώτησε αν έχω “Earworm” ή “Brainworm” ή “stuck tune syndrome” ή “musical imagery repetition”, δηλαδή μια μελωδία που γλιστράει μεσα από το πτερύγιο του αυτιού μέσω του λαβυρίνθου απευθείας στον εγκέφαλο και στον γλιτσιάζει τόσο πολύ που δεν μπορείς να κάνεις κάτι από το να συνεχίσεις να το σιγοψυθιρίζεις σαν να μην υπάρχει αύριο!

Το πιο ενδιαφέρον είναι ότι τον όρο αυτό τον εφηύραν οι Γερμανοί πάνω από 100 χρόνια πριν και μετέπειτα ταξίδεψε, έρποντας σαν σκουλήκι για ακόμη μια φορά σε όλη την υφήλιο και ενσωματώθηκε με την μετάφραση που του αρμόζει στην εκάστοτε γλώσσα.

Με αφορμή το περιστατικό αυτό αλλά και την περιέργειά μου προσπάθησα να σκεφτώ κάποια τέτοια τραγούδια τα οποία όλοι μας κοροϊδεύουμε και αναγνωρίζουμε ως «αστεία έως γελοία» και όμως έχουμε πιάσει τους εαυτούς μας να διασκεδάζουν με αυτά, να τα χορεύουν, να τα τραγουδάνε και να ξέρουν και αρκετούς από τους στίχους τους. Το παράδοξο είναι ότι παρόλο που όλα τα παραπάνω δεν είναι και μυστικά, τα τραγούδια αυτά έγιναν επιτυχίες που έπαιζαν στα ραδιόφωνα δίχως ντροπή (είτε παγκοσμίως είτε εγχώρια). Ενώ μάλλον λίγη τσίπα δεν θα έβλαπτε τελικά.

Να μερικά από αυτά:

Δηλαδή ΟΚ, αν μου πεις ότι αυτό το κομμάτι έχει κάποιο λόγο ύπαρξης, υπάρχουν πολλά emoji που μου έρχονται στο μυαλό για να απαντήσω. Φαντάσου αυτό να παίζει στο ραδιόφωνο και να είσαι με κόσμο. Πως θα νιώσεις; Θα πεις α τι ωραίο τραγούδι κάτσε να το τραγουδήσω; Όχι αγαπημένο μου πλάσμα δεν θα το πεις. BTW είναι φουλ ο ορισμός του meme:

Εν τω μεταξύ όταν πάρει το αυτί μου αυτό το τραγούδι κάπου (ευτυχώς σπάνια), σκέφτομαι «μαλάκα αυτός είναι ο εγκέφαλος σου στις 3 η ώρα το πρωί που έχεις ήδη γράψει τρελά χιλιόμετρα εδώ και ώρες στον αλγόριθμο των βίντεο στα σόσιαλ». Νομίζω πως δεν είμαι ο μόνος. Θέλω να το πιστεύω.

A και για να ξέρεις… έψαξα να βρω τι σκατά σημαίνει Chacarron (δεν πίστευα ότι σημαίνει κάτι αλλά τελικά υπάρχει μία εντελώς urban μετάφραση. Και είναι αυτή: „Chacarron [it] is a hit pseudo-Spanish language song. In slang, macarron means “Tubular powder” (i.e. cocaine) and chacarron means “party.“

Λοιπόν, αυτό το κομμάτι είχε βγει όταν ήμουν έφηβος και το έπαιζαν όλα τα ραδιόφωνα ΚΑ ΝΟ ΝΙ ΚΟ ΤΑ ΤΑ. Και ως έφηβοι φυσικά ακούγαμε όλοι συνέχεια ραδιόφωνο, βγαίναμε σε καφέ μπαρ της περιοχής μας, πηγαίναμε σε παρτάκια κλπ. Πλεόν μου φαίνεται τόσο αδιανόητο ότι αυτό το πράγμα με τις ιαχές του μακρόσυρτου γυναικείου οργασμού να φέρνουν σε αμηχανία τους πάντες (πες με boomer, θα το αντέξω) έπαιζε στο ραδιόφωνο και μπορεί να το ακούγαμε στο δωμάτιο μας με τους γονείς μας στο σπίτι. Ή ότι προσποιούμασταν τον οργασμό (έλα παιδιά, επίσης άπαντες, μπροστά ήμουνα, συνέβαινε) όταν το κομμάτι αυτό έπαιζε στα χαμηλοτάτης αισθητικής μαγαζιά που πηγαίναμε. ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ ΚΡΙΝΤΖ ΟΜΩΣ. Το λες μεν τραυματικό, αλλά σίγουρα earworm.

Εντάξει, δεν μπορείς να το πεις και εντελώς ντροπιαστικό, οκ είναι λίγο, όμως γενικώς είναι πλήρως αποδεκτό στην ποπ κουλτούρα μας. Παρόλα αυτά, για όσους δεν το ξέρουν ήδη, αυτό το τραγούδι δεν λέει απολύτβς τίποτα. Οι στίχοι του είναι ακατάληπτοι και ακατανόητοι ακριβώς επειδή δεν είναι όλοι πραγματικές λέξεις, που σχηματίζουν πραγματικές φράσεις, που σχηματίζουν πραγματικές προτάσεις. Ουσιαστικά είναι μια μπουρδολογία που μιμούμαστε και τραγουδάμε εξ ακοής (και γουστάρουμε), αλλά αν σου κολλήσει το συγκεκριμένο κομμάτι στο μυαλό, είναι πραγματικός μπελάς μακράς διαρκείας.

Ένας γκέι ύμνος (ο κόσμος το ΄χει τούμπανο) για όλα τα γούστα.

Εδώ πιστεύω ότι δεν υπάρχει απολύτως τίποτα να ειπωθεί.

Ενώ καταλαβαίνω όλους τους λόγους που πολύς κόσμος θεωρεί ότι αυτο το earworm είναι πολύ trash εγώ το γουστάρω πολύ όταν το ακούω, αλλά είναι πάρα πολύ κουραστικό το να σου κολλάει στο κεφάλι λόγω ταχύτητας και ενέργειας.

Tι φρενίτιδα ήταν αυτή με το τραγούδι αυτό! Αν εκείνα τα χρόνια οι πλατφόρμες που υπάρχουν σήμερα θα είχε γίνει φαινόμενο σε πολλές χώρες. Αλλά δυστυχώς είναι από τα τραγούδια των οποίων το ρεφρέν αν σου κολλήσει στο μυαλό τότε σκέφτεσαι ταυτόχρονα και την ηλίθια χορογραφία και θέλεις να κάνεις όλο το πακέτο. Ένα ακόμα της ίδιας κατηγορίας φυσικά είναι και το επόμενο (άσε που σκέφτεσαι και την Ασπασία του Ντόλτσε Βίτα να το τραγουδάει και πραγματικά αυτο το crossover σε στοιχειώνει):

Α και φυσικά και αυτή η βλακεία της οποίας επίσης η μελωδία είναι επικίνδυνη σε συνδυασμό με τη χορογραφία της:

Tώρα ΟΚ το επόμενο κομμάτι δεν είναι και τόσο ντροπιαστικό αλλά όταν σκέφτεσαι ότι όλος ο κόσμος στην Ελλάδα τότε για έναν περίεργο λόγο τραγουδούσε «γουάκα μάκα φο» χωρίς κανέναν απολύτως λόγο και έτσι του έχει εντυπωθεί ακόμη και μέχρι σήμερα που η αλήθεια βγήκε στο φως, ε είναι κριντζιά πως να το κάνουμε…

Πραγματικά θα ήθελα πολύ να αγγίξω και τον κόσμο των παιδικών τραγουδιών που είναι earworms ακόμα και για ηλικιωμένους αλλά η λίστα θα είναι τόσο μεγάλη που το scroll down θα πάρει φωτιά. Ίσως είναι μια κατηγορία από μόνα τους για άλλο άρθρο. Για δυνατούς λύτες.

ΟΜΩΣ… Για να μην ξεχνάμε και τα ντόπια, ουκ ολίγα είναι τα τραγούδια που παλιά έπαιζαν σε ραδιόφωνα ή στο MAD που λίγο πολύ έπιανε σε πολλές πόλεις της Ελλάδας αν και αραιά και που (πχ στους δέκτες της Θεσσαλονίκης ερχόταν και έφευγε).

Αν δεν είναι αυτό earworm τότε δεν μπορώ να σκεφτώ κανένα άλλο καλύτερο παράδειγμα. Πως είναι δυνατόν να διασκεδάζαμε με αυτό το τραγούδι; Κι όμως, έπαιζε παντού, ακόμα και αν βρεθούν κάποιοι να πουν ότι «εγώ δεν διασκέδαζα ποτέ με αυτό» ή «δεν το έχω ακούσει πουθενά». ΟΛΟΙ έχουμε κάποιο ένοχο παρελθόν.

Και κάπου εδώ θέλω να απευθύνω έκκληση σε όλους όσους άντεξαν να διαβάσουν μέχρι αυτό το σημείο. Επειδή η λίστα μπορεί να συνεχιστεί μέχρι το άπειρο και φυσικά επειδή τον καθένα μπορούν να τον τριγκάρουν εντελώς διαφορετικά είδη και τραγούδια, πέρα από τα πολύ βασικά που έχω βάλει παραπάνω, θα χρειαστώ τη βοήθειά σας με δικά σας link και σχόλια για προσθήκες / παραλείψεις που θεωρείτε σημαντικές. Drops the mic.