Βάνα Κράβαρη
Κάποτε γελούσαμε με τις φάρσες τις Πρωταπριλιάς έτσι; Γιατί κάπως νιώθω πως τα τελευταία χρόνια έχουν μπει και αυτές κάτω από τη μεγάλη ομπρέλα του cringe. Δεν είναι λίγοι όσοι θεωρούν κάτι σαν χρέος τους το να πουν ψέματα ή να κάνουν μια φάρσα την πρώτη μέρα του Απριλίου, σε σημείο που τα dead inside πρόσωπα που έχουν απέναντί τους, εντελώς ανεπηρέαστα από το (πάραπολύαστείο, παιδιά) αστειάκι, δεν τους σταματούν καν. Έχουν βαλθεί να μάς τη φέρουν βρε οι σατανάδες.
Έχουμε γαλουχηθεί με την πεποίθηση πως τα ψέματα είναι κάτι κακό. Ένα red flag. Κάτι που πρέπει να αποφεύγουμε, dealbreakers και λόγοι που χαλάνε φιλίες. Μα, μισό λεπτό, έχει κανείς την εντύπωση πως καταφέρνει να μένει μακριά από τα ψέματα. Ψέματα λέμε και ακούμε κάθε γ@μημένη μέρα. Ψέματα τόσο κοινά, που σχεδόν είναι μη ψέματα. Είναι φράσεις στο διάκενο μεταξύ γαλήνης και έντασης. Είναι τα ψέματα που λέμε ακριβώς για να μη χαλάσουν φιλίες και να μη φτάνουμε σε dealbreaks. Ψέματα που συχνά αποδεικνύουν πως οι ειλικρίνεια είναι μια αρετή προς αποφυγή.
Ναι, υπάρχουν ψέματα που ακούμε κάθε μέρα, και χωρίς να θέλουμε να σας στεναχωρήσουμε, συνήθως γίνονονται πιο πιστευτά από τις ακρότητες της Πρωταπριλιάς. Ή τέλος πάντων, τα έχουμε συνηθίσει τόσο, που πλέον τα λες και meta αλήθειες.
1. “Συγγνώμη”
Οι μισές από τις συγγνώμες και τα “σόρρυ” που ακούμε και λέμε είναι ψέματα. Όχι κακοπροαίρετα, αλλά let’s face it, δεν λυπόμαστε στ’ αλήθεια τόσο συχνά. Απλώς η συγγνώμη έχει μετατραπεί σε επικοινωνιακό αυτοματισμό.
2. “Χαίρομαι πολύ που σε βλέπω”
Η σκηνή είναι κλασική. Πετυχαίνεις έναν γνωστό στον δρόμο, δεν προλαβαίνεις να αλλάξεις πεζοδρόμιο, οπότε πριν καλά καλά συνειδητοποιήσεις πως αναγκαστικά θα ξεσκονίσεις τα ανύπαρκτα skills σου στο small talk, έχεις προλάβει να πεις ήδη το πρώτο ψέμα: “χαίρομαι πολύ που σε βλέπω”.
3. “Τώρα θα σε έπαιρνα τηλέφωνο”
Ποτέ δεν θα τον/την έπαιρνες τηλέφωνο. Ποτέ.
4. “Καλά, εσύ;”
Αν το “πώς είσαι;” είναι μια από τις πιο tricky ερωτήσεις, αφού σε βάζει σε διαδικασία να σκεφτείς αν θα απαντήσεις ειλικρινά και περιγραφικά, τότε το “καλά, εσύ”, είναι εκείνο το ψέμα που σε βγάζει από τη δύσκολη θέση.
5. “Πολύ ενδιαφέρον”
Έχεις αφήσει τον συνομιλητή σου να φλυαρεί όσο έχεις κάνει zone out και η μόνη ένδειξη πως είσαι ακόμα εκεί μαζί του, είναι αυτό το χυδαίο “πολύ ενδιαφέρον” που ξεστομίζεις.
6. “Μάλλον πήγε στα spam”
Ναι, πήγε στα spam, δεν το διέγραψες χωρίς καν να το ανοίξεις. Ούτε ντρέπεσαι να παραδεχτείς ότι το έχεις δει αλλά δεν έχεις ασχοληθεί. Βεβαίως.
7. “Τώρα είδα την κλήση σου”
Η αλήθεια: “κοίταζα το κινητό να χτυπάει, χωρίς να το σηκώνω, μέχρι να το κλείσεις”.
8. “Όλα θα φτιάξουν με τον καιρό”
Ή όλα θα καταστραφούν ολοσχερώς με τον καιρό. Γιατί να κρατάμε κρυφή την πιθανότητα;
9. “Ξέρω τι σου λέω”
Συνήθως, δεν έχει ιδέα.
10. “Όλα θα πάνε καλά”
Ή όλα θα πάνε σκατά. Σόρρυ, έ;
11. “Έχω διαβάσει και συμφωνώ με όλους τους όρους και προϋποθέσεις”
Ξέρεις ότι παίζει να έχεις συμφωνήσει ότι μια μέρα μπορεί να μπει στο δωμάτιό σου ο Ίλον Μασκ και μετά από ένα σύντομο τσατάκι στα όρθια, να σε ντύσει ροδάκινο και να σε στείλει στον Άρη να φυτρώσεις, έτσι; Πού να το ξέρεις; Λες και έχεις διαβάσει ποτέ σε τι συμφωνείς.
12. “Δεν θα αργήσω”
Έχεις αργήσει εσύ ποτέ πασάκο μου; Στον δρόμο είσαι άλλωστε. Να παρκάρεις ψάχνεις. Με το μπουρνούζι.
13. “Δεν σε ξέχασα”
Δεν τον ξέχασες, απλώς δεν πρόλαβες να ασχοληθείς.
14. “Δεν πρόλαβα”
Πήζεις αυτές τις μέρες.
15. “Πήζω σήμερα”
*Είπε και έκλεισε το tab με τα αυτοκόλλητα για πλακάκια στο Temu.
16. “Ευχαριστούμε που μας προτιμήσατε”
Οι σκέψεις μας με όλους τους εργαζόμενους στην εστίαση που έχει χρειαστεί να πουν αυτό το ψέμα.
17. “Να κανονίσουμε κανέναν καφέ”
Όπως το κανονίζουμε τόσο καιρό, μωρό μου.
18. “Δεν είναι αυτό που φαίνεται”
Ναι, αλλά είναι.
Πώς ξεκίνησε το cringe έθιμο με τα ψέματα και τις φάρσες την Πρωταπριλιά
Το έθιμο των ψεμάτων της Πρωταπριλιάς δεν είναι ελληνικό. Αντιθέτως φαίνεται να έχει ταξιδέψει από την Ευρώπη, με διάφορες εκδοχές. Δυο είναι οι επικρατέστερες.
Η πρώτη εκδοχή αναφέρει πως τα ψέματα της Πρωταπριλιάς είναι ένα έθιμο προερχόμενο από τους Κέλτες. Ο λαός αυτός της βορειοδυτικής Ευρώπης φημιζόταν για τις ικανότητές του στο ψάρεμα. Η εποχή του ψαρέματος ξεκινούσε την 1η Απριλίου, αν και εκείνη την εποχή τα ψάρια πιάνονται δύσκολα. Κάπως έτσι, οι ψαράδες έλεγαν ψέματα σχετικά με το πόσα ψάρια έχουν πιάσει. Συνήθεια, που με τα χρόνια, μετατράπηκε σε έθιμο.
Η δεύτερη εκδοχή αναφέρει πως το έθιμο αυτό έχει τις ρίζες του στη Γαλλία του 16ου αιώνα. Συγκεκριμένα, οι άλλοι γιόρταζαν την Πρωτοχρονιά τους την 1η Απριλίου μέχρι και το 1564, οπότε και άλλαξε αυτό και με απόφαση του βασιλιά Καρόλου του 9ου, η πρώτη μέρα του χρόνου άρχισε να είναι και για τους Γάλλους η 1η Ιανουαρίου. Όπως σε κάθε απόφαση, υπήρξαν αντιδράσεις και έτσι πολλοί συνέχιζαν να θεωρούν την 1η Απριλίου την πρώτη χρονιά του χρόνου, με τους υπόλοιπους να τους στέλνουν δώρα για “πείραγμα”. Αυτό το πείραγμα δεν άργησε να μετατραπεί σε έθιμο.
Ναι ΟΚ, αλλά η Ελλάδα πού κολλάει;
Το έθιμο δεν άργησε να έρθει στην Ελλάδα. Σε ορισμένες περιοχές φαίνεται να θεωρούν πως όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλο με τα ψέματά του, θα έχει την τύχη με το μέρος του και καλή σοδειά στις καλλιέργειές του. Αντιθέτως, όποιος πιστέψει το ψέμα ή τη φάρσα, θα έχει κακή τύχη.