Δημήτρης Καβατζικλής
Καθώς το 2023 φτάνει στο τέλος του, το Associated Press ζήτησε από δημοσιογράφους απ’ όλο τον κόσμο να διαλέξουν τις λέξεις που προέκυψαν φέτος και έγιναν δημοφιλείς. Κάποιοι μπορεί να θεωρήσουν την τεχνητή νοημοσύνη ως «τη λέξη» του 2023, ενώ το Merriam-Webster πρότεινε το «authentic» και το Oxford University Press το «rizz», αναφέρει το Time.
Αυτές ήταν οι επιλογές τους
1. Password child: Αυστραλία, Το αγαπημένο παιδί
Η λέξη αναφέρεται σε ένα παιδί που θεωρείται ευνοούμενο έναντι των αδερφών του επειδή το όνομά του χρησιμοποιείται στους κωδικούς πρόσβασης των γονέων.
2. Kitawaramba: Κένυα, Θα επιστρέψει για να σας στοιχειώσει
Ειπώθηκε από τον Κενυάτη πάστορα Πολ Μακένζι, ο οποίος κατηγορήθηκε ότι ηγήθηκε μιας αίρεσης που οδήγησε στο θάνατο περισσότερων από 400 ανθρώπων. Το είπε καθώς περίμενε να οδηγηθεί στο δικαστήριο. Η άγνωστη λέξη φαινόταν να αποτελεί απειλή και γρήγορα απέκτησε τη δική της ζωή. Οι Κενυάτες τη χρησιμοποιούν πλέον για να προειδοποιήσουν τους άλλους ότι κάτι κακό μπορεί να τους συμβεί λόγω των πράξεων τους.
3. Bwa kale: Αϊτή, ξεφλουδισμένο ξύλο
Ο όρος είχε χρησιμοποιηθεί από καιρό στην αργκό της Αϊτής για να υπονοήσει την ανδρική κυριαρχία και δύναμη, αλλά φέτος έγινε κραυγή θανάτου κατά των βίαιων συμμοριών στην Αϊτή. Οι πολίτες φώναζαν αυτές τις λέξεις καθώς καταδίωκαν ύποπτους εγκληματίες. Οι εγκληματικές ομάδες έχουν σκοτώσει περισσότερα από 300 μέλη συμμοριών, σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη.
4. Spy balloon: Ηνωμένες Πολιτείες
Ίσως κανένας άλλος όρος φέτος δεν ανέδειξε την αυξανόμενη επιφυλακτικότητα μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου. Ξεκίνησε, σαν ταινία, με τους Αμερικανούς να παρατηρούν μια μυστηριώδη λευκή σφαίρα στον ουρανό. Κάποιοι παρακολουθούσαν καθώς μαχητικά αεροσκάφη έκαναν κύκλους και κατέρριψαν το μπαλόνι που για μέρες περιπλανιόταν στον ουρανό των ΗΠΑ. Η Κίνα απέρριψε τους ισχυρισμούς περί παρακολούθησης και επέμεινε ότι το μπαλόνι ήταν μετεωρολογικό.
5. Kuningi: Νότια Αφρική, Είναι πολλά
Αυτή η λέξη κέρδισε δημοτικότητα μεταξύ των Νοτιοαφρικανών που ήθελαν να εκφράσουν την απογοήτευση τους για τις πολλαπλές καταστροφές που συμβαίνουν ταυτόχρονα. Το 2023, ορισμένοι Νοτιοαφρικανοί αναρωτήθηκαν αν θα μπορούσαν να χειριστούν περισσότερα. Αντιμετώπισαν ρεκόρ διακοπών ρεύματος, η κυβέρνηση δέχτηκε πυρά για τη στενή της σχέση με τη Ρωσία, ενώ τα αυξανόμενα περιστατικά εγκληματικότητας περιελάμβαναν μια τολμηρή απόδραση από φυλακή από έναν καταδικασθέντα δολοφόνο που προσποιήθηκε τον θάνατό του.
6. C’est la hess: Γαλλία, Είναι κακό
Το «C’est la hess» μιλά για την πολυπολιτισμικότητα της Γαλλίας, παρόλο που ορισμένες απόψεις κατά της μετανάστευσης συνέχισαν να σκληραίνουν φέτος, όπως φαίνεται από τη σταθερή πρόοδο της ακροδεξιάς. Η φράση είναι ανάμεσα σε δεκάδες λέξεις και εκφράσεις που προέρχονται από τα αραβικά, τις οποίες χρησιμοποιούν κατά κόρον οι νέοι κάτω των 25 ετών στη Γαλλία.
7. 税 (zei): Ιαπωνία, Φόροι
Σε μια πρόσφατη εκδήλωση, ο κορυφαίος βουδιστής μοναχός του ναού Kiyomizu στο Κιότο χρησιμοποίησε ένα πινέλο για να γράψει τον χαρακτήρα kanji της χρονιάς στην είσοδο του ναού. Το ιαπωνικό κοινό την επέλεξε ως λέξη του 2023 εν μέσω εικασιών για αυξήσεις φόρων για τη χρηματοδότηση του στρατού της χώρας.
8. The nones: Παγκόσμια, Μη πιστοί
Σε πολλές χώρες, έχει σημειωθεί μια δραματική αύξηση στον αριθμό των ατόμων που δεν σχετίζονται με κάποια οργανωμένη θρησκεία. Έχουν γίνει γνωστοί ως «nones»—άθεοι, αγνωστικιστές ή τίποτα συγκεκριμένο—και αποτελούν περίπου το 30% του ενήλικου πληθυσμού στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά, καθώς και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Η Ιαπωνία, το Ισραήλ και η Ουρουγουάη είναι μεταξύ άλλων χωρών όπου μεγάλος αριθμός ανθρώπων είναι nones.
9. 山道猴子 (shan dao hou zi): Ταϊβάν, Ορεινές μαϊμούδες του δρόμου
Η λέξη εμφανίστηκε για πρώτη φορά για να περιγράψει τους αναβάτες που αντιμετώπιζαν τους ελικοειδή ορεινούς δρόμους της Ταϊβάν ως πίστα αγώνων. Αλλά έγινε δημοφιλής τον Αύγουστο, όταν ένας χρήστης του YouTube δημοσίευσε ένα βίντεο διάρκειας 20 λεπτών με τίτλο «Η ζωή μια ορεινής μαϊμούς του δρόμου», προσελκύοντας σχεδόν 7 εκατομμύρια προβολές.
10. Bharat: Ινδία, Ινδία
Όταν μια πρόσκληση για δείπνο που στάλθηκε στους συμμετέχοντες του G20 στην Ινδία περιείχε τη λέξη Bharat, το άμεσο ερώτημα για πολλούς ήταν αν η χώρα με περισσότερους από 1,4 δισεκατομμύρια ανθρώπους θα επέστρεφε στο αρχαίο σανσκριτικό της όνομά. Πολλοί το είδαν ως πολιτική κίνηση της ινδουιστικής εθνικιστικής κυβέρνησης του πρωθυπουργού Narendra Modi. Η λέξη είχε απήχηση στους υποστηρικτές του Modi, καθώς υποστήριξαν ότι θα έσωζε τη χώρα από το στίγμα της αποικιοκρατίας.
11. Quoicoubeh! Γαλλία, Ποιος ξέρει;
Αυτή η λέξη έγινε εξαιρετικά δημοφιλής στους Γάλλους εφήβους φέτος. Το χρησιμοποιούν για να ενοχλήσουν τους μεγαλύτερους και δεν έχει πραγματικό νόημα. Ένας έφηβος λέει κάτι μπερδεμένο, ελπίζοντας ότι οι γονείς ή οι δάσκαλοι του θα απαντήσουν «Quoi;» (τι;) για να ανταπαντήσει Quoicoubeh!. Η προέλευσή του παραμένει άγνωστη, αν και το Radio France πρότεινε ότι εμπνεύστηκε από ένα λογοπαίγνιο από την Ακτή Ελεφαντοστού.
