Δημήτρης Καβατζικλής
Ο Tζορτζ Μπέρναρντ Σω (26 Ιουλίου 1856 – 2 Νοεμβρίου 1950) ήταν Ιρλανδός στην καταγωγή και υπήρξε κριτικός, δραματουργός και θεατρικός συγγραφέας που τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1925 αλλά και το βραβείο Όσκαρ.
Καταγόταν από μικροαστική οικογένεια προτεσταντών τον George Carr Shaw 1885 αποτυχημένο έμπορο και αλκοολικό, και την Lucinda Elizabeth Gurly επαγγελματία τραγουδίστρια, μαθήτρια του Vandeleur Lee και δασκάλα φωνητικής. Στα 16 του, η μητέρα εγκατέλειψε τον άντρα της, μετακόμισε στο Λονδίνο κι έζησε μαζί με το Λη και τις δυο κόρες της.
Το 1876 έφυγε από το Δουβλίνο και μετακόμισε στην Αγγλία, όπου και παρέμεινε μέχρι το τέλος της μακράς ζωής του, στο σπίτι της μητέρας του στο Λονδίνο, προσπαθώντας να σταδιοδρομήσει στη δημοσιογραφία και τη συγγραφή. Αρχικά ασχολήθηκε με τις μεταφράσεις και τις επιμέλειες έργων, γνωστών συγγραφέων, αργότερα έγινε γνωστός ο ίδιος πλέον ως κριτικός μουσικής και θεατρικών έργων, με το ψευδώνυμο Corno di Bassetto.
Το πρώτο είδος με το οποίο ασχολήθηκε ήταν το πεζογράφημα, με πρώτο του βιβλίο το Ιmmaturity. Παράλληλα, διάβαζε μανιωδώς σε δημόσιες βιβλιοθήκες και στο αναγνωστήριο του Βρετανικού Μουσείου. Ακολούθησαν το The irrational Knot, Love among artist, Cashel Byron’s Profession.
Το 1904, ο ηθοποιός, σκηνοθέτης και θεατρικός συγγραφέας Χάρλεϊ Γκράνβιλ Μπάρκερ ανέλαβε τη διεύθυνση του Court Theatre και ίδρυσε και μια νέα πειραματική σκηνή ειδικευμένη στο νέο και προοδευτικό δράμα. Στις επόμενες τρεις σεζόν παίχτηκαν δέκα έργα του, με σκηνοθεσία του ίδιου του Σω, αν κι επίσημα σκηνοθέτης φαινόταν ο Μπάρκερ. Άρχισε να γράφει νέα έργα κάτω από τη διαχείριση του Μπάρκερ. Στα επόμενα δέκα χρόνια όλα τα έργα του Σω είχανε παιχτεί από κάποιο θέατρο σε όλη την Αγγλία. Με τα δικαιώματα απ’ αυτά έγινε αρκετά πλούσιος.
Ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος το 1914 άλλαξε τη ζωή του. Οι απόψεις του εκφράζονταν σε σειρά άρθρων κάτω από το γενικό τίτλο «Κοινή Λογική Γύρω Από Τον Πόλεμο». Αυτά τα άρθρα ήταν καταστροφικά για τη δημόσια εικόνα του και τον μετατρέψανε σε απόβλητο της κοινωνίας. Συζητήθηκε ακόμα και το ενδεχόμενο να δικαστεί για προδοσία. Μετά τον πόλεμο, αποκατέστησε την εικόνα του κι επανήλθε η δημιουργικότητά του, με νέα έργα όπως: Δημιουργική Εξέλιξη, Μαθουσάλας, Αγία Ιωάννα, που θεωρείται το κορυφαίο αριστούργημά του. Το 1920 ξεκίνησε φεστιβάλ για έργα του στην Αγγλία. Το 1925 κέρδισε το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας. Μην έχοντας ανάγκη τα χρήματα, τα δώρισε για μια αγγλική έκδοση του έργου του Αύγουστου Στρίντμπεργκ. Το 1938, πήρε το Όσκαρ για τη συμμετοχή του στη ταινία Πυγμαλίων (Pygmalion, 1938) κι είναι η μοναδική καλλιτεχνική φιγούρα παγκοσμίως που έχει κερδίσει το συνδυασμό αυτών των δυο μεγάλων βραβείων.
Συνέχισε να γράφει χιλιάδες γράμματα και πάνω από 12 θεατρικά έργα. Ήτανε χορτοφάγος για 66 ολόκληρα χρόνια, ενώ μέχρι το τέλος της ζωής του συνέχιζε να είναι όχι μόνο παραγωγικός νοητικά, αλλά και καλοστεκούμενος σωματικά. Στα τέλη του Οκτώβρη του 1950, έπεσε από μια σκάλα που είχε ανέβει για να κλαδέψει ένα δέντρο στον κήπο του. Πέθανε λίγες μέρες αργότερα στις 2 Νοεμβρίου του 1950, σε ηλικία 94 ετών. Η τέφρα του με της συζύγου σκορπίστηκε στα μονοπατάκια γύρω από το άγαλμα του Αγίου Ιωάννη που υπήρχε στον κήπο του.
Να 20 από τα πιο οξυδερκή ευφυολογήματα του
Αν έχω ένα μήλο κι εσύ έχεις ένα άλλο και τ’ ανταλλάξουμε, τότε κι οι δυο θα ‘χουμε πάλι από ‘να μήλο. Αν έχω μια ιδέα κι εσύ έχεις μια άλλη και τις ανταλλάξουμε, τότε ο καθείς μας θα ‘χει από δυο ιδέες.
Αν η ιστορία επαναλαμβάνεται και το απροσδόκητο πάντα συμβαίνει, πόσο ανεπίδεκτος μαθήσεως από την εμπειρία είναι ο άνθρωπος;
Αυτός που δεν ελπίζει σε τίποτα, δεν απελπίζεται από τίποτα.
Δεν μπορούσα να μάθω πράγματα που δεν μου ξυπνούσαν κανένα ενδιαφέρον, δεν πιστεύω πως τα βραβεία και οι έπαινοι στο σχολείο έχουν καμία ιδιαίτερη αξία, ούτε μπορούσα να στεναχωρώ τη μνήμη μου με πράγματα που με ενοχλούσαν. Θα έπρεπε τα παιδιά να μαθαίνουν πάντα μόνο ότι αγαπούν.
Ελευθερία σημαίνει υπευθυνότητα, γι’ αυτό οι περισσότεροι άνθρωποι τη φοβούνται.
Ζωή δεν είναι το να βρεις τον εαυτό σου, είναι να σφυρηλατήσεις τον εαυτό σου.
Η δολοφονία είναι η ακραία μορφή λογοκρισίας.
Η ζωή δεν παύει να είναι αστεία όταν πεθαίνουν οι άνθρωποι όπως δεν παύει να είναι σοβαρή όταν οι άνθρωποι γελούν.
Η ζωή δεν είναι ένα κερί που σβήνει γρήγορα, αλλά ένα είδος υπέροχου δαυλού, που κατάφερα να πιάσω έστω και για μια στιγμή και θέλω να τον κάνω να φωτίσει όσο πιο δυνατά γίνεται, πριν τόνε παραδώσω στις επόμενες γενιές.
Ο λογικός άνθρωπος προσαρμόζεται στον κόσμο που ζει. Ο παράλογος επιμένει να προσπαθεί να προσαρμόσει τον κόσμο στον εαυτό του. Γι’ αυτό η πρόοδος εξαρτάται από τους παράλογους.
Το να μπορείς να αντέχεις τη μοναξιά και, επιπλέον, να την απολαμβάνεις, είναι μεγάλο προσόν.
Η σιωπή είναι η πιο τέλεια έκφραση της περιφρόνησης
Η τιμωρία του ψεύτη δεν είναι ότι δεν τον πιστεύουν, αλλά ότι αυτός δεν μπορεί να πιστέψει κανέναν.
Οι άνθρωποι που πάνε μπροστά σ’ αυτόν τον κόσμο, είναι αυτοί που σηκώνονται, αναζητούν τις συνθήκες που θέλουν, κι αν δεν τις βρουν, τις διαμορφώνουν μόνοι τους.
Το γεγονός ότι ένας πιστός είναι πιο ευτυχισμένος από έναν άθεο, δεν είναι πιο αξιόπιστο από το γεγονός ότι ένας μεθυσμένος είναι πιο ευτυχισμένος από έναν ξεμέθυστο.
Η ζωή δεν έχει να κάνει με το να βρεις τον εαυτό σου, αλλά με το να τον επινοήσεις.
Χορός είναι η κάθετη έκφραση οριζόντιων επιθυμιών.
Ελευθερία σημαίνει υπευθυνότητα. Γι’ αυτό πολλοί άνθρωποι τη φοβούνται.
Η σιωπή δεν κάνει λάθη.
*ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΤΕΣΤ για βιβλιόφιλους: Μπορείς να βρεις ποια βιβλία ξεκινούν με τις παρακάτω 16 φράσεις;