Γιώργος Τσαγκόζης
Στο απομονωμένο νορβηγικό αρχιπέλαγος του Σβάλμπαρντ, λίγα μόλις χιλιόμετρα από τον Βόρειο Πόλο, οι κάτοικοι ακολουθούν εδώ και δεκαετίες μια ασυνήθιστη συνήθεια: αφήνουν τις πόρτες των σπιτιών και των αυτοκινήτων τους ξεκλείδωτες. Ο λόγος δεν είναι η χαμηλή εγκληματικότητα, αλλά η πιθανότητα εμφάνισης μιας πολικής αρκούδας στους δρόμους.
Στην πρωτεύουσα, το Λονγκγίρμπιεν, ζουν περίπου 2.000 άνθρωποι, ενώ σε ολόκληρο το αρχιπέλαγος οι πολικές αρκούδες υπολογίζεται ότι είναι περισσότερες από τους μόνιμους κατοίκους. Σε περίπτωση που κάποιος βρεθεί αντιμέτωπος με μια αρκούδα, μπορεί να χρειαστεί να καταφύγει στο πλησιέστερο σπίτι ή αυτοκίνητο για να προστατευτεί. Για τον λόγο αυτό, οι ντόπιοι διατηρούν συχνά τις πόρτες ξεκλείδωτες, μια άτυπη παράδοση αλληλεγγύης που θεωρείται μέρος της καθημερινής ζωής στην Αρκτική.
Ωστόσο, η παράδοση αυτή φαίνεται να δοκιμάζεται από τη συνεχώς αυξανόμενη τουριστική κίνηση.
Το Σβάλμπαρντ προστατεύεται από τη Συνθήκη του Σβάλμπαρντ και εφαρμόζει από τους αυστηρότερους περιβαλλοντικούς κανόνες στον κόσμο. Παρόλα αυτά, κάθε καλοκαίρι μεγάλα κρουαζιερόπλοια καταφθάνουν στο αρχιπέλαγος. Σύμφωνα με τον οργανισμό Responsible Travel, σε μια πόλη 2.000 κατοίκων μπορούν να αποβιβαστούν μέσα σε λίγες ώρες περισσότεροι από 7.000 επισκέπτες, μεταμορφώνοντας προσωρινά τους ήσυχους δρόμους του Λονγκγίρμπιεν.
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι ο μαζικός τουρισμός αυξάνει την πίεση τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και στην τοπική κοινωνία.
Αρκετοί κάτοικοι εκφράζουν φόβους ότι, όσο αυξάνονται οι τουρίστες, τόσο δυσκολότερο θα είναι να διατηρηθεί η παράδοση με τις ξεκλείδωτες πόρτες, καθώς η αυξημένη επισκεψιμότητα αλλάζει σταδιακά τον χαρακτήρα μιας από τις πιο απομονωμένες και ιδιαίτερες κοινότητες του πλανήτη.
