Μικροπράγματα
Ένα άρθρο για το φαινόμενο του υπερτουρισμού στην Αθήνα, με αφορμή την ασφυκτική κατάσταση που επικρατεί στην Πλάκα, δημοσίευσε σήμερα η βρετανική εφημερίδα Metro στην ιστοσελίδα της. Ο πιασάρικος τίτλος γράφει: «Η αρχαιότερη γειτονιά της Ευρώπης δημιουργεί “ομάδα παρέμβασης” για να καταγγέλλει τουρίστες».
Η Metro αναφέρει τα εξής:
“Ρεκόρ επισκεπτών και πίεση στο ιστορικό κέντρο
Το 2024, περίπου 7 εκατομμύρια τουρίστες επισκέφθηκαν την Αθήνα. Φέτος, ο αριθμός αναμένεται να φτάσει τα 10 εκατομμύρια – και η πίεση στο ιστορικό κέντρο της πόλης είναι ήδη αισθητή.
Από την οικονομική κρίση του 2008 και μετά, ο τουρισμός αποτέλεσε κινητήρια δύναμη για την ελληνική οικονομία. Πλέον, όμως, το φαινόμενο του υπερτουρισμού προκαλεί έντονη ανησυχία – όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλη την Ευρώπη.
Η Πλάκα ασφυκτιά
Η περιοχή που φαίνεται να πλήττεται περισσότερο από κάθε άλλη είναι η Πλάκα – η αρχαιότερη συνεχώς κατοικούμενη συνοικία της Ευρώπης, γνωστή και ως «Γειτονιά των Θεών», λόγω της εγγύτητάς της με την Ακρόπολη.
Ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας δήλωσε στο AFP ότι, αν και είναι θετικό να βλέπει κανείς τουρίστες στην πόλη, «περιοχές όπως η Πλάκα έχουν κορεστεί από τουρίστες». «Δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο σημείο της Βαρκελώνης, αλλά πρέπει να δράσουμε προτού να είναι αργά», προειδοποίησε.
Στην Ισπανία, το φαινόμενο του υπερτουρισμού έχει ήδη οδηγήσει σε μαζικές διαδηλώσεις, με κατοίκους να φωνάζουν «go home!» και να καταβρέχουν τουρίστες με νεροπίστολα. Στην Πλάκα, η κατάσταση γίνεται ολοένα και πιο πιεστική: τα στενά πεζοδρόμια μπλοκάρονται, οι ρόδες των βαλιτσών ηχούν αδιάκοπα και τα μικρά καταστήματα δεν προλαβαίνουν να εξυπηρετήσουν το κύμα επισκεπτών.
«Η ισορροπία έχει χαθεί»
Η Alexandra Dubakova, ειδικός τουρισμού στην πλατφόρμα FreeTour, επισκέφθηκε για τρίτη φορά την Αθήνα τον Ιούλιο και διαπίστωσε μια εντελώς διαφορετική εικόνα: «Η Πλάκα είναι σχεδόν αγνώριστη. Την πρώτη φορά που ήρθα, το 2019, υπήρχε μια γλυκιά ηρεμία. Περπάτησα το πρωί στα σοκάκια της Αναφιώτικης, είδα τους ντόπιους να μιλούν στα μπαλκόνια, λίγα μαγαζιά με σουβενίρ, ήσυχα καφέ και κουρεία που προτιμούσαν οι κάτοικοι». Φέτος, όπως λέει, αυτή η εικόνα της γειτονιάς δεν υπάρχει πια.
Η ίδια περιέγραψε πώς τα οργανωμένα τουριστικά γκρουπ είχαν κυριεύσει τους δρόμους, εμποδίζοντας ακόμη και ηλικιωμένες γυναίκες να μεταφέρουν τα ψώνια τους. Τα τοπικά καταστήματα έχουν μετατραπεί σε μαγαζιά με αναμνηστικά, οι κάδοι απορριμμάτων ξεχειλίζουν, ενώ τα φορτηγά ανεφοδιασμού δυσκολεύονται να περάσουν.
Ομάδα παρέμβασης για την τήρηση της τάξης
Για την αντιμετώπιση της κατάστασης, έχει συσταθεί τοπική «ομάδα παρέμβασης» με τη συνδρομή της αστυνομίας, η οποία ενισχύει τους ελέγχους και δίνει τη δυνατότητα στους κατοίκους να καταγγέλλουν επιχειρήσεις που καταλαμβάνουν παράνομα δημόσιο χώρο ή οχήματα που σταθμεύουν σε πεζοδρόμια.
Η Dubakova σημειώνει ότι τα καταστήματα αναγκάζονται να παραμένουν ανοιχτά μέχρι αργά, ενώ η κίνηση στους δρόμους συνεχίζεται ακόμα και μετά τη δύση του ηλίου. «Οι κάδοι είναι γεμάτοι, τα φορτηγά μετά βίας περνούν ανάμεσα στο πλήθος και ορισμένοι ντόπιοι έχουν ήδη φύγει από την περιοχή», είπε χαρακτηριστικά.
Η Αθήνα στο όριο
Παρότι η Αθήνα δεν έχει ακόμη φτάσει τα επίπεδα υπερκορεσμού της Βαρκελώνης, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι, αν δεν τεθούν όρια στον αριθμό των επισκεπτών και περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, η κατάσταση μπορεί να επιδεινωθεί ραγδαία.
Ο Jaroslaw Grabczak, επικεφαλής εμπορικής ανάπτυξης στην Thomas Cook και στον όμιλο eSky, δήλωσε στη Metro ότι «παρόμοια φαινόμενα εμφανίζονται σε όλη την Ελλάδα», με τα ιστορικά κέντρα να ασφυκτιούν, τα δίκτυα ύδρευσης και απορριμμάτων να δέχονται πίεση και τους κατοίκους να εκφράζουν έντονη δυσαρέσκεια.
Υπερτουρισμός και εκτός σεζόν
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται πλέον στους θερινούς μήνες. Με την άνοδο των ψηφιακών νομάδων και τις πιο ευέλικτες ταξιδιωτικές συνήθειες, ακόμη και οι ενδιάμεσες σεζόν εμφανίζουν πληρότητες αντίστοιχες με του καλοκαιριού. Η Πλάκα, ως εμβληματικός προορισμός, βρίσκεται στο επίκεντρο αυτών των πιέσεων.”
