Μια τουρίστρια πήγε στο κέντρο της Αθήνας να ψωνίσει κάποια ρούχα και έπαθε σοκ, καθώς στο κατάστημα που πήγε, εκτός από ρούχα, βρισκόταν, σαν να μη συμβαίνει τίποτα, και ένα εμβληματικό κομμάτι της ιστορίας της πόλης μας.
Στο κέντρο της Αθήνας, κάτω από τις πολυσύχναστες οδούς Σταδίου, Αιόλου και Περικλέους, επιβιώνουν —αθόρυβα και συχνά αθέατα— τα κατάλοιπα των οχυρώσεων της αρχαίας πόλης. Αν και οι περισσότεροι ταυτίζουν τα «τείχη της Αθήνας» με το Θεμιστόκλειο Τείχος του 5ου αιώνα π.Χ., αυτό που έχει διασωθεί στην καρδιά της πρωτεύουσας ανήκει σε μεταγενέστερες φάσεις: ρωμαϊκές και ύστερες ρωμαϊκές.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το υπόγειο του σημερινού κτιρίου H&M στην οδό Σταδίου, όπου έχουν αποκαλυφθεί και διατηρούνται τμήματα οχύρωσης που χρονολογούνται στον 3ο ή 4ο αιώνα μ.Χ. Οι αρχαιολόγοι τα συνδέουν με την ανοικοδόμηση της πόλης μετά τις επιδρομές των Ερούλων το 267 μ.Χ., όταν η Αθήνα υπέστη σοβαρές καταστροφές και έχασε την αρχαία της αίγλη. Οι Αθηναίοι τότε έκτισαν ένα νέο, μικρότερο τείχος, που περιέκλειε πια μόνο ένα κεντρικό τμήμα της πόλης γύρω από τη Ρωμαϊκή Αγορά και την Ακρόπολη.
Τα τείχη αυτά δεν έχουν σχέση με την κλασική εποχή και δεν σχετίζονται με το σύστημα των Μακρών Τειχών που ένωνε την Αθήνα με τον Πειραιά. Αντίθετα, ανήκουν σε μια εποχή συρρίκνωσης και ανασυγκρότησης, όπου η πόλη προσπαθούσε να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και των επιδρομών.
Παρόμοια ευρήματα έχουν εντοπιστεί και σε άλλες τοποθεσίες στο εμπορικό τρίγωνο — στην οδό Πραξιτέλους, την Αγίας Ειρήνης και κοντά στη Βαρβάκειο. Τα περισσότερα δεν είναι επισκέψιμα, αλλά αποτελούν κρίσιμους μάρτυρες της μακραίωνης ιστορίας του αθηναϊκού κέντρου, όπου τα στρώματα του χρόνου είναι θαμμένα — αλλά όχι ξεχασμένα.
Αυτό το μικρό κομμάτι των τειχών λοιπόν, έγινε viral αφού το ανέβασε στο TikTok μια τουρίστρια και έχει 400.000 views μέσα σε λίγες ημέρες.