Δημήτρης Καβατζικλής
Το γεγονός ότι υπάρχουμε και ζούμε στη Γη είναι από μόνο του ένα θαύμα, αν και συχνά το θεωρούμε δεδομένο. Φαινομενικά τυχαίες στιγμές συνέβησαν με τέτοιο τρόπο ώστε να μας φέρουν στο «εδώ και τώρα». Αυτή η συνειδητοποίηση μάς οδηγεί σε μεγάλα ερωτήματα: Από πού προερχόμαστε; Υπάρχουν άλλοι κόσμοι στο σύμπαν που φιλοξενούν ζωή; Μια νέα μελέτη για τον LUCA, ή αλλιώς Τελευταίο Καθολικό Κοινό Πρόγονο (Last Universal Common Ancestor), προσφέρει νέες απαντήσεις πάνω σε αυτά τα ερωτήματα, σύμφωνα με το mymodernmet.
Ο LUCA πιστεύεται ότι είναι ο πρόγονος όλων των ζωντανών οργανισμών στη Γη. Οι ως τώρα υποθέσεις τον περιγράφουν ως μονοκύτταρο, προκαρυωτικό οργανισμό, πιθανόν βακτήριο. Πιστεύεται ότι ζούσε στα βάθη των ωκεανών κοντά σε υποθαλάσσιες θερμές πηγές, γνωστές ως υδροθερμικές καμινάδες, και η «τροφή» του αποτελούνταν από οξυγόνο και διοξείδιο του άνθρακα. Αν και δεν θεωρείται ζωντανός οργανισμός με την αυστηρή έννοια του όρου, οι επιστήμονες προτείνουν ότι αποτέλεσε τη βάση για την εξέλιξη της ζωής όπως τη γνωρίζουμε.
Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε πέρυσι στο επιστημονικό περιοδικό Nature Ecology & Evolution, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι ο LUCA έζησε περίπου πριν από 4,2 δισεκατομμύρια χρόνια. Πρόκειται για μια σημαντική μετατόπιση από την επικρατούσα χρονολόγηση, η οποία τοποθετούσε τον LUCA περίπου 200 εκατομμύρια χρόνια αργότερα. Αυτή η νέα εκτίμηση σημαίνει ότι τα πρώτα σημάδια ζωής εμφανίστηκαν στη Γη μόλις 300 εκατομμύρια χρόνια μετά την ύπαρξη του LUCA, και ότι οι προϋποθέσεις για την εμφάνιση ζωής υπήρχαν για πολύ μεγαλύτερο διάστημα απ’ όσο θεωρούσαμε.
Οι ερευνητές πιστεύουν ακόμη ότι ο LUCA διέθετε ένα πρώιμο «ανοσοποιητικό σύστημα», κάτι που τους οδηγεί στο συμπέρασμα ότι ήταν μέλος ενός ήδη διαμορφωμένου οικολογικού συστήματος. Με άλλα λόγια, ο οργανισμός χρειαζόταν κάποιον μηχανισμό άμυνας απέναντι σε εξωτερικούς «εισβολείς», ίσως ιούς. Αυτό σημαίνει πως ο LUCA μπορεί να μην ήταν μόνος.
Καθώς αποκαλύπτονται νέες πληροφορίες για τις μυστηριώδεις απαρχές της ζωής, αυτές οι ανακαλύψεις μπορεί να επηρεάσουν και την κατανόηση που έχουμε για το μέλλον μας. Η συγκεκριμένη έρευνα δεν αλλάζει απλώς την αντίληψή μας για τη χρονολόγηση της ζωής στη Γη, αλλά εγείρει και την πιθανότητα να υπάρχουν οι ίδιες προϋποθέσεις και σε άλλες περιοχές του σύμπαντος. Το μυστήριο του LUCA μας καλεί να συνεχίσουμε να αναρωτιόμαστε, να εξερευνούμε και να διευρύνουμε τη φαντασία και την κατανόησή μας για το σύμπαν πέρα από όσα γνωρίζουμε.
