Δημήτρης Καβατζικλής
Υπάρχει λόγος που σε νοιάζει πώς σε βλέπουν οι άλλοι. Η σύμβουλος ψυχολόγος Dr. Mara Klemich λέει ότι όταν αισθανόμαστε ανασφάλεια και χάνουμε την εσωτερική μας αξία, το αντισταθμίζουμε με συμπεριφορές που αναζητούν επικύρωση. «Ως άνθρωποι, μοιραζόμαστε μια έμφυτη επιθυμία να συνδεθούμε με άλλους. Η απόρριψη σημαίνει αποκλεισμό και, επομένως, είναι κατανοητό ότι προκαλεί φόβο», λέει το mashable.
Σύμφωνα με τη νευροεπιστήμονα και ψυχολόγο Dr. Lynda Shaw, το να είσαι μέλος μιας ομάδας ήταν κάποτε το κλειδί για την ανθρώπινη επιβίωση. Η κατανόηση ότι η επιθυμία μας για επικύρωση είναι έμφυτη σε όλους τους ανθρώπους είναι πολύ χρήσιμη. Η Klemich πρόσθεσε ότι η έρευνα έχει δείξει ότι η κοινωνική απόρριψη ενεργοποιεί πολλές από τις ίδιες περιοχές του εγκεφάλου που εμπλέκονται στον σωματικό πόνο. Αυτό σίγουρα βοηθά να εξηγήσουμε γιατί η αποδοκιμασία μας πληγώνει συναισθηματικά.
1) Κάντε ένα διάλειμμα από το διαδίκτυο
Η συγγραφέας Jia Tolentino έγραψε στο βιβλίο της Trick Mirror: Reflections on Self-Delusion ότι «το Διαδίκτυο διέπεται από κίνητρα που καθιστούν αδύνατο να είσαι πλήρες άτομο ενώ αλληλεπιδράς μαζί του». Σημείωσε ότι οι επικριτές παρατήρησαν ότι οι άνθρωποι επιδεικνύουν «κλασική συμπεριφορά εργαστηριακών αρουραίων που αναζητούν ανταμοιβή, όπως αυτή που παρατηρείται όταν οι εργαστηριακοί αρουραίοι τοποθετούνται μπροστά σε έναν διανομέα τροφής».
«Αυτό είναι που μας κάνει να κάνουμε κύλιση, να πατάμε ξανά και ξανά το κουμπί είναι η ελπίδα να πάρουμε κάποια φευγαλέα αίσθηση – κάποια στιγμιαία βιασύνη αναγνώρισης, κολακεία ή οργή», πρόσθεσε. Τα likes και τα retweets από κοινωνικές πλατφόρμες όπως το Facebook, το Instagram και το Twitter είναι παρόμοιο με το «παίζεις έναν κουλοχέρη που σου λέει αν οι άνθρωποι σε αγαπούν ή όχι».
Προσπαθήστε να βάλετε όρια στην οθόνη σας και στον χρόνο κύλισης. Στο Trick Mirror, η Tolentino έγραψε ότι βάζει όρια στον εαυτό της όπως να χρησιμοποιεί εφαρμογές που κλείνουν τη χρήση του Instagram και του Twitter μετά από 45 λεπτά καθημερινής χρήσης.
Ο Niels Eék — ψυχολόγος και συνιδρυτής της πλατφόρμας ψυχικής ευεξίας και αυτο-ανάπτυξης Remente — συνιστά ψηφιακή αποτοξίνωση. Αυτό περιλαμβάνει απενεργοποίηση όλων των οθονών για ορισμένο χρονικό διάστημα, ιδανικά για 24 ώρες. Εάν πιστεύετε ότι οι 24 ώρες είναι πολλές, τότε προσπαθήστε πρώτα να απενεργοποιήσετε όλες τις ειδοποιήσεις σας για μερικές ώρες και μετά απενεργοποιήστε τις συσκευές εντελώς για περισσότερη ώρα και περισσότερο κάθε φορά.
2) Βρείτε από πού προέρχεται η ανάγκη σας για επικύρωση
Ο καθένας είναι διαφορετικός και η ανάγκη μας για επικύρωση μπορεί να εκδηλωθεί με πολύ διαφορετικούς τρόπους. Η Klemich προτείνει να είσαι θαρραλέος και ειλικρινής με τον εαυτό σου κάνοντας την ακόλουθη ερώτηση: Από πού προέρχεται η επιδίωξη της επικύρωσης; Ίσως χρειαστεί να κοιτάξετε πίσω στο παρελθόν σας για να το καταλάβετε. Η αναζήτηση επικύρωσης είναι συνήθως μια στρατηγική αντιμετώπισης που δημιουργήθηκε από την παιδική ηλικία. Νιώσατε την ανάγκη να πάρετε αγάπη από τους γονείς σας και να δημιουργήσετε τρόπους για να κερδίσετε την έγκρισή τους; Δυσκολευτήκατε να κάνετε φίλους στο σχολείο και στη συνέχεια αναπτύξατε φόβο ότι θα σας απορρίψουν; Εντοπίζοντας πού ξεκίνησε η αναζήτηση έγκρισης, μπορείτε να προσδιορίσετε τους τύπους καταστάσεων που πυροδοτούν την ανάγκη σας στο παρών.
Εάν παλεύετε με το φόβο της απόρριψης, μπορείτε να αναπτύξετε μια ανάγκη για επικύρωση, η οποία εκδηλώνεται ως ευχάριστη στους ανθρώπους. Η Klemich λέει ότι αυτό σημαίνει ότι οι άνθρωποι ξοδεύουν συναισθηματική ενέργεια ανησυχώντας για το τι σκέφτονται οι άλλοι για αυτούς, ακόμη και μερικές φορές περνώντας από νοητικά σενάρια, ώστε όλα να πάνε ακριβώς όπως τα θέλουμε.
«Μερικές φορές απλώς νοιαζόμαστε πάρα πολύ για το τι σκέφτονται οι άλλοι για εμάς, συνήθως όταν υποφέρουμε από χαμηλή αυτοεκτίμηση ή αναζητούμε επιπλέον σταθερότητα στη ζωή μας, ίσως εάν έχουμε κριθεί υπερβολικά στην παιδική ηλικία ή μας έχουν κάνει να νιώθουμε ότι δεν είμαστε αρκετά καλά ή υπέστησαν εκφοβισμό. Η αυτοεκτίμησή μας μπλέκεται υπερβολικά με το τι σκέφτονται οι άλλοι για εμάς. Αυτό από μόνο του μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλή αυτοεκτίμηση και έλλειψη αυτοπεποίθησης καθώς προχωράμε στην καθημερινή μας ζωή, με αποτέλεσμα να χρειαζόμαστε επιπλέον επικύρωση από τους άλλους».
3) Δοκιμάστε να κρατάτε ημερολόγιο
Ο Eék επεσήμανε ότι υπάρχουν πολλά οφέλη από το ημερολόγιο — η ενίσχυση της αυτοεκτίμησης μπορεί να είναι ένα από αυτά. Το πιο σημαντικό είναι ότι σας παρέχει χρόνο και χώρο για να σκεφτείτε. Πολύ συχνά αφιερώνουμε χρόνο σε καθημερινές εργασίες, αλλά όχι αρκετό χρόνο στοχαζόμενοι στο παρελθόν και το παρόν μας, γι’ αυτό προσπαθήστε να σκεφτείτε πώς αισθάνεστε πραγματικά για τη ζωή σας αυτή τη στιγμή, όπου βρίσκονται οι προτεραιότητές σας και τι ελπίζετε να επιτύχετε μακροπρόθεσμα. Το ημερολόγιο είναι επίσης μια διέξοδος για την επεξεργασία των συναισθημάτων, και το να το κάνεις σε συνεχή βάση μπορεί να βοηθήσει στην αύξηση της αυτογνωσίας σου», λέει.
4) Θέστε ξεκάθαρα όρια
Όταν επιδιώκουμε να κρατάμε τους άλλους ανθρώπους ευτυχισμένους, μπορεί να είναι δύσκολο να θέσουμε σαφή όρια. Αλλά είναι εξαιρετικά σημαντικό. «Όταν δεν μπορούμε να πούμε όχι επειδή η ανάγκη μας να μας εγκρίνουν οι άλλοι είναι μεγαλύτερη από την ικανότητά μας να θέτουμε τα κατάλληλα όρια, εξασκηθείτε στο να εξηγείτε το σκεπτικό σας για το γιατί θα θέλατε να κάνετε κάτι αλλά δεν μπορείτε αυτή τη στιγμή», λέει η Klemich. «Ξεκινήστε να είστε ειλικρινείς με τον εαυτό σας όταν αναλαμβάνετε μια νέα εργασία ή δέσμευση – αναρωτηθείτε, το κάνετε επειδή είναι σωστό για εσάς ή επειδή θέλετε να λάβετε έγκριση και να αποφύγετε την αποδοκιμασία; Αξιολογήστε τις εβδομαδιαίες εργασίες σας και σκεφτείτε ποιες από αυτές μπορεί να καθοδηγούνται από τους ανθρώπους – κάντε μια λίστα εάν αυτό σας βοηθά».
Η Sarah Griffiths – ειδική θεραπεύτρια τραυμάτων και κακοποίησης – συμβουλεύει να ζητήσετε αλλαγή εάν προκύψουν καταστάσεις που μπορεί να παραβιάζουν τα όριά σας, όπως εάν κάποιος σας μιλήσει με τρόπο που δεν σας αρέσει. «Με τον τόνο της φωνής, αν αποφασίσετε ότι η περιφρόνηση, η ανυπομονησία και ο εκνευρισμός δεν είναι αποδεκτά, την επόμενη φορά που θα συμβεί, απλά πείτε, «Σε παρακαλώ, μη μου μιλάς έτσι».
5) Ενισχύστε την αποδοχή του εαυτού σας
Όταν αισθάνεστε παρορμήσεις αναζήτησης επικύρωσης που επηρεάζουν την ευημερία σας, η εργασία για την αποδοχή του εαυτού σας μπορεί να είναι πραγματικά χρήσιμη, λέει ο Eék. Αυτό περιλαμβάνει την αποδοχή του σώματος και την πίστη στη δική σας αυτοεκτίμηση. Η αποδοχή του σώματός σας δεν γίνεται από τη μια μέρα στην άλλη, αλλά υπάρχουν τεχνικές για να δουλέψετε στην αυτοεκτίμηση και την εικόνα του σώματος που μπορούν να βοηθήσουν.
«Ο δρόμος προς την αποδοχή του εαυτού διαφέρει από άτομο σε άτομο, επομένως θα χρειαστεί να εξερευνήσετε και να βρείτε αυτό που λειτουργεί καλύτερα για εσάς», πρόσθεσε. «Η έρευνα έχει βρει ότι η εκπαίδευση με επίγνωση και διαλογισμό μπορεί να έχει επίδραση στην απόκριση της αμυγδαλής (τον αδένα του εγκεφάλου που επεξεργάζεται το συναίσθημα) στα συναισθηματικά ερεθίσματα, μειώνοντας την ανταπόκριση του εγκεφάλου στα συναισθήματα του στρες και του άγχους και, αντ’ αυτού, σας παρέχει με το χώρο να αντιμετωπίσεις προς τα μέσα και να εξασκήσεις την αυτοαποδοχή».
6) Εξασκηθείτε στην αυτοδιαχείριση
Όταν δεν λαμβάνετε την επικύρωση ή την έγκριση που ζητάτε από άλλους, αυτό μπορεί να μοιάζει με απόρριψη. Η εξάσκηση στην αυτοδιαχείριση σημαίνει «καταπίεση οποιωνδήποτε αρνητικών συναισθημάτων, όπως η αυτοκαταγγελία και η εστίαση στις θετικές πτυχές του εαυτού σου», σύμφωνα με την Kelmich. Συμβουλεύει να μάθουμε να «ξαναπλαισιώνουμε τις αρνητικές καταστάσεις έτσι ώστε να βλέπετε τις ευκαιρίες σε αυτές, παρά την αντιληπτή κριτική».
Συμβουλεύει επίσης να προσέχετε τη γλώσσα σας, την «αυτομιλία» και τη συμπεριφορά σας. «Όταν παίρνετε μια απόφαση, ελέγξτε με τον εαυτό σας ότι αισθάνεστε σωστά, υπενθυμίστε στον εαυτό σας ότι είναι η επιλογή σας και επιβεβαιώστε τον εαυτό σας ότι είστε απλώς εσείς».
Ανεξάρτητα από το τι σας λένε οι άλλοι, δεν θα είναι ποτέ τόσο απλό όσο το να γυρίσετε έναν μαγικό διακόπτη στο κεφάλι σας για να σταματήσετε να σκέφτεστε με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Το να είσαι άνθρωπος σημαίνει να νοιάζεσαι τι σκέφτονται οι άλλοι για σένα. Απλά να ξέρεις ότι δεν είσαι ο μόνος.
