Από τον Άλκη στον Μιχάλη: 4 Έλληνες αθλητικοί δημοσιογράφοι απαντούν σε μια απλή ερώτηση

Τον χειμώνα του 2022, ο 19χρονος Άλκης Καμπανός έπεφτε νεκρός σε δρόμο της Θεσσαλονίκης, έχοντας δώσει τη «λάθος» απάντηση στην ερώτηση «τι ομάδα είσαι». Τα «ποτέ ξανά» έκαναν την εμφάνισή τους, με τον μάταιο θάνατό του να φρεσκάρει τη μνήμη όσων πίστευαν πως ο τυφλός οπαδισμός έχει βρει το φως του το 2023. Δεν πρόλαβαν να περάσουν δυο χρόνια και ένας 29χρονος άνδρας, ο Μιχάλης Κατσουρής, μαχαιρώθηκε μέχρι θανάτου, έξω από το γήπεδο της ΑΕΚ, σε μια τουλάχιστον αναμενόμενο συμπλοκή με τους Bad Blue Boys της Ντιναμό Ζάγκρεμπ.

Το δόγμα της ομάδας-κόκκινο πανί για ολόκληρη την Ευρώπη έκανε την UEFΑ να αποφασίσει πως οι μετακινήσεις οπαδών στα ματς των προκριματικών του Champions League είναι απαγορευτικές, μιας και οι συσχετισμοί μύριζαν μπαρούτι. Οι μόνο που φαίνεται να έπεσαν από τα σύννεφα ήταν οι αστυνομικοί που «παρακολουθούσαν διακριτικά» τους Κροάτες χούλιγκανς. Γεγονός που με μια ρεαλιστική μετάφραση σημαίνει πως τους παρακολουθούσαν και να δολοφονούν διακριτικά, με τις ευλογίες (από ό,τι διαβάζουμε) οπαδών του Παναθηναϊκού, που ακούγονται να χυδαιολογούν σε βίντεο από το σημείο σε άπταιστα λουμπενικά.

Τα «ποτέ ξανά», τα ευχολόγια και τα κατόπιν εορτής σηκωμένα δάχτυλα έκαναν ξανά την εμφάνισή τους, ωστόσο έλειπε κάτι: το στοιχείο της έκπληξης. Ήταν αναμενόμενο ακόμα ένα θύμα βίαιου οπαδισμού στην Ελλάδα; Τόσο κυνικά. Τέσσερις αθλητικοί δημοσιογράφοι, που ξέρουν από «μπάλα» και εντός και εκτός γηπέδου (εκεί είναι η μήτρα του οπαδισμού) μας απαντούν πως ναι.

Κάναμε στους Θάνο Σαρρή, Μαριλένα Καλόπλαστου, Ηλία Καλλονά και Άκη Κατσούδα μια απλή ερώτηση: «Πέσατε από τα σύννεφα στο άκουσμα της είδησης ενός ακόμα θανάτου στον βωμό της ομάδας;». Και μας απάντησαν.

“Υπάρχουν περιπτώσεις επιθέσεων που δεν έχουν δει καν το φως της δημοσιότητας”

“Όχι, δεν πέσαμε για τα σύννεφα. Όσο κι αν μοιάζει δύσκολο να κατανοηθεί, μια δολοφονία σε επεισόδια είναι κάτι που πλέον μπορεί να συμβεί σχεδόν σε κάθε σύγκρουση. Έγραφα πριν από μερικούς μήνες στο Gazzetta, σε ένα άρθρο με τίτλο «Στον επόμενο νεκρό, μην ξεχάσετε να αλλάξετε φωτογραφία στο Facebook» ότι για ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας μας, τέτοια περιστατικά έχουν αρχίσει και «χωνεύονται» πολύ εύκολα, σχεδόν σαν να είναι κάτι που περιμένουν να συμβεί. Η απώλεια γίνεται συνήθεια, η ωμή βία δεν προκαλεί αποστροφή, αλλά συχνά εξισώνεται με τη μάχη ανάμεσα στις ομάδες.

Από καθαρή τύχη δεν έχουμε θρηνήσει άλλα θύματα πριν και μετά τον Άλκη Καμπανό στη Θεσσαλονίκη, μέχρι να φτάσουμε στην επίθεση των Κροατών στη Νέα Φιλαδέλφεια, έπειτα από τα ταξιδάκι που έκαναν στην Ελλάδα χωρίς να τους σταματήσει κανείς. Παρότι, όπως αποδεικνύεται από διαφορετικές πλευρές, άπαντες γνώριζαν. Λυπάμαι πολύ που το γράφω αλλά ναι, ήταν αναμενόμενο. Από τη στιγμή που τα μαχαίρια έγιναν «μόδα» στους χούλιγκαν, από τη στιγμή που πλέον δεν υπάρχει κανένας σεβασμός και κώδικας δεοντολογίας, από τη στιγμή που τα οπαδικά επεισόδια έγιναν θέαμα στα Social Media, η απόσταση ανάμεσα στη δολοφονία και το «πέσιμο» είναι τόσο μικρή, που καταλήγει δυσδιάκριτη. Υπάρχουν περιπτώσεις επιθέσεων, που δεν έχουν δει καν το φως της δημοσιότητας, στις οποίες το θύμα γλίτωσε από καθαρή τύχη.

Δυστυχώς οι απλοϊκές εξηγήσεις που δίνει μια σημαντική μερίδα του κόσμου δεν βοηθά ώστε να δούμε κατάματα το πρόβλημα. Μολονότι η δολοφονία του Μιχάλη στη Φιλαδέλφεια ξεγύμνωσε το κράτος και τις αρχές λόγω του γεγονότος ότι συμμετείχαν οπαδοί από την Κροατία, μολονότι πράγματι οι Bad Blue Boys της Ντινάμο έχουν στον πυρήνα της ύπαρξης τους το εθνικιστικό μίσος, η βία των γηπέδων και των πέριξ τους χρειάζεται πολύ βαθύτερη ανάλυση και αντιμετώπιση, με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να συμμετέχουν. Από τους ιδιοκτήτες των ομάδων, που σε έναν μεγάλο βαθμό την υποθάλπουν, μέχρι τους ίδιους τους οπαδούς. Και φτάνει πια με τα ευχολόγια. Ένα hashtag και μια ευχή δεν αλλάζουν τίποτα. Ζούμε αποδεδειγμένα στον τόπο που, όπως τραγουδούσαν οι Τρύπες, δεν πιάνουν οι κατάρες και οι ευχές.” -Θάνος Σαρρής, Εditorial Director του gazzetta

“H πραγματικότητα σε σοκάρει κάθε φορά”

“Ήταν η αμέσως επόμενη σκέψη σχεδόν όλων όσοι ασχολούνται με το ποδόσφαιρο. Ακολούθησε εκείνη την αμιγώς ποδοσφαιρική, που αφορά στην ευκολία ή όχι της κλήρωσης. Ντιναμό Ζάγκρεμπ: ένας σύλλογος με συνδέσμους οργανωμένων με σαφή ιδεολογικό προσανατολισμό την ακροδεξιά, τον φασισμό και φιλικές σχέσεις με μερίδα οπαδών του Παναθηναϊκού, κόντρα στην ΑΕΚ που έχει σαφώς αριστερά «πιστεύω». Η ίδια συλλογιστική και στην κλήρωση του Παναθηναϊκού με την Μαρσέιγ, ενός συλλόγου με ενεργούς αντιφασίστες υποστηρικτές, «αδελφοποιημένους» με εκείνους της «Ένωσης». Αναμενόμενη ήταν και η απόφαση της UEFA λίγες ημέρες μετά, να κρίνει και τις δύο αναμετρήσεις ως υψηλού κινδύνου και να απαγορέψει τους φιλοξενούμενους οπαδούς. Οι ιδεολογικές διαφορές και οι αδελφοποιήσεις συνέθεταν ένα εκρηκτικό κράμα που «μύριζε» βία.
Οι δυναμικές και οι συσχετισμοί είναι γνωστοί πανευρωπαϊκά. Όμως όσο κι αν κάποιος βλέπει μπροστά του τα κομμάτια να ενώνονται σε ένα παζλ ζόφου, η πραγματικότητα, όπως τελικά εξελίχθηκε στη Νέα Φιλαδέλφεια, παρά την απαγόρευση φιλοξενούμενων οπαδών και παρά τη -βάσει εγγράφων- γνώση των καθ’ύλην αρμόδιων, σε σοκάρει κάθε φορά. Ο τρόπος που η βία συναντά τον φασισμό και βρίσκει στο πιο «σημαντικό ασήμαντο πράγμα» στη ζωή εκατομμύρια ανθρώπων στον πλανήτη (το ποδόσφαιρο) τη μοιραία διέξοδό της.” -Μαριλένα Καλόπλαστου, αθλητικογράφος στο gazzetta

“Το ‘ποτέ ξανά’ μετά τη δολοφονία του Άλκη ήταν ξεκάθαρα ουτοπικό”

“Σοκ, ανατριχίλα, αγανάκτηση. Όλα αυτά κάποτε. Πλέον, έχουμε φτάσει στο σημείο να μην μας σοκάρει η απώλεια της ανθρώπινης ζωής. Κι αυτή είναι η μεγαλύτερη ήττα μας, αν θέλουμε να μιλάμε και με αθλητικούς όρους. Ούτως ή άλλως έχουμε σταματήσει να συζητάμε για όσα συμβαίνουν μέσα στο γήπεδο και ασχολούμαστε με όλα τα υπόλοιπα. Τα κατάφεραν. Φοβόμαστε να φορέσουμε τη φανέλα της ομάδας μας, φοβόμαστε να πάμε στο γήπεδο, φοβόμαστε να είμαστε φίλαθλοι.

Η δολοφονία του Μιχάλη αποτελεί τη συνέχεια ενός κύκλου αίματος που δεν πρόκειται να σταματήσει αν η Πολιτεία, το κράτος και οι φορείς δεν αποφασίσουν να ασχοληθούν σοβαρά με την πάταξη του φαινομένου της βίας. Δεν είναι αθλητικό το ζήτημα, αλλά ξεκάθαρα κοινωνικό. Η ομάδα είναι απλά ο μανδύας. Από κάτω κρύβονται ξεκάθαρα στρατιές αιμοσταγών δολοφόνων που δεν λογαριάζουν τίποτα. Που κάνουν 1.500 χιλιόμετρα απλά για να σκοτώσουν. Δεν το χωράει ο νους ενός κανονικού ανθρώπου, αλλά εδώ δεν μιλάμε για κανονικότητα. Μιλάμε για ορδές αλητών, τραμπούκων, φονιάδων που το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να αφαιρέσουν ανθρώπινες ζωές.

Το “Ποτέ ξανά” μετά τη δολοφονία του Άλκη ήταν ξεκάθαρα ουτοπικό. Ήταν περισσότερο ευχή, παρά πίστη ότι κάτι θα αλλάξει σύντομα. Είναι φανερό πως ζούμε και θα ζούμε το “ξανά και ξανά” όσο δεν αντιμετωπίζουμε το θέμα με τη σοβαρότητα που απαιτούν οι περιστάσεις. Όσο στρουθοκαμηλίζουμε και αρκούμαστε σε δηλώσεις και τσιτάτα μόνο και μόνο για να επιδείξουμε μια ψεύτικη ενσυναίσθηση.

Το κράτος, οι ομάδες, ακόμα και το ΜΜΕ που πολλές φορές κάνουν “πλάτες” σε όλους αυτούς τους αλητήριους, μιλώντας για “υπέροχους λαούς”. Δυστυχώς, οι πραγματικοί οπαδοί είναι η μειοψηφία. Όλοι οι υπόλοιποι είναι μέλη εγκληματικών οργανώσεων που δεν ενδιαφέρονται για ομάδες και εμβλήματα, παρά μόνο να θρέψουν το “εγώ” τους.

Οι καιροί είναι δύσκολοι και δεν χωρούν ημίμετρα. Μόνο ξεκάθαρες και αποφασιστικές λύσεις. Διαφορετικά η επόμενη δολοφονία (θα) είναι απλά θέμα χρόνου.” -Ηλίας Καλλονάς, Αρχισυντάκτης στο Sport24

“Γύρω μας συμβαίνει ένας πόλεμος χωρίς να το καταλαβαίνουμε”

Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι εξαρχής. Οπαδικά επεισόδια, δυστυχώς, συμβαίνουν δεκάδες -αν όχι εκατοντάδες- κάθε χρόνο στην Ελλάδα. Σε μερικά από αυτά, υπάρχουν νεκροί. Μόνο τότε, όμως, φτάνουν να γίνουν κομμάτι του δημόσιου διαλόγου. Όλα τα υπόλοιπα παραμένουν στην αφάνεια.
Γύρω μας, χωρίς να το καταλάβουμε, συμβαίνει ένας πόλεμος. Ένας τεράστιος κύκλος βίας μεταξύ οπαδών διάφορων ομάδων που προσπαθούν με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο να δείξουν πως κάνουν κουμάντο. Ασυναίσθητα ή ενσυναίσθητα όλο αυτό έχει περάσει κάπως και στον κόσμο. Πόσο καιρό έχεις να πετύχεις στον δρόμο έναν ντόπιο ποδοσφαιρόφιλο να κυκλοφορεί έξω με τη φανέλα της αγαπημένης του ελληνικής ομάδας; Και να μην πηγαίνει γήπεδο. Παρά πολύ. Και ξέρεις γιατί; Γιατί φοβάται μήπως του την πέσουν. Μήπως βρεθεί στο νοσοκομείο. Μήπως χάσει τη ζωή του.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, ωστόσο, με τον θάνατο του Μιχάλη, του 29χρονου οπαδού της ΑΕΚ, οι ευθύνες είναι πολύ πιο ευδιάκριτες. Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι πολλά: γιατί η Ελληνική Αστυνομία επέτρεψε στους οπαδούς τους Ντιναμό Ζάγκρεμπ να προσεγγίσουν το γήπεδο της ΑΕΚ και να κάνουν όσα εγκληματικά έκαναν; Γιατί δεν έδρασαν νωρίτερα, ενώ είχαν ήδη την πληροφόρηση που επρόκειτο να έρθουν στην Ελλάδα;

Η οπαδική βία είναι ένα φαινόμενο που σηκώνει μεγάλη συζήτηση και σίγουρα ξεφεύγει από τα του αθλητικού κόσμου. Είναι ένα ζήτημα βαθιά κοινωνικό και πολιτικό. Αλλά, το κράτος οφείλει να προστατεύει τον πολίτη, είτε είναι οπαδός είτε όχι. Και να μη δρα μονίμως εκ των υστέρων. – Άκης Κατσούδας, αρχισυντάκτης του περιοδικού Φουτμπολ / συντάκτης του gazzetta

*Τη στιγμή που γράφεται αυτό το κείμενο, οπαδοί της ΑΕΚ ζητούν “εκδίκηση για τον Μιχάλη”, αναζητώντας “Παναθηναϊκούς που πηγαίνουν στο ματς”.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΖΩΗ

Στην Ελληνική Αστυνομία το ψάρι βρομάει απο το κεφάλι

09.08.2023