Δεν ήταν μόνο το φύλο, αλλά το φύλο είναι ο ελέφαντας στο δωμάτιο

ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΑΤΙΑΝΑ ΛΙΑΝΗ

Ο ελέφαντας στο δωμάτιο

Μου κάνει τρομερή εντύπωση το γεγονός ότι στις πολλές και εύστοχες αναλύσεις που διαβάζω για τα αποκαρδιωτικά αποτελέσματα των αμερικάνικων εκλογών απουσιάζει εντελώς ο παράγοντας του φύλου. Τόσο η περίπτωση της Κάμαλα Χάρις όσο και, παλιότερα, η περίπτωση της Χίλαρι Κλίντον, καταδεικνύουν ξεκάθαρα κάτι που οι περισσότερες γυναίκες ξέρουν ούτως ή άλλως σε μεγάλο βαθμό από προσωπική πείρα. Ότι οι άντρες δεν “παραχωρούν” εύκολα θέσεις ευθύνης ή εξουσίας σε γυναίκες. Ακόμα κι αν είναι 10 φορές πιο άξιες από τους συνυποψηφίους τους. Θα εστιάσουν στα αρνητικά (“την έβαλαν τα λόμπι”, “χαμογελάει συνέχεια σαν χαζή”), τα οποία στους άντρες υποψηφίους καταπίνουν αμάσητα.

Η δυσπιστία των αντρών απέναντι στην Κάμαλα Χάρις διαφαίνεται ξεκάθαρα όχι μόνο στη μεγάλη διαφορά αντρικής και γυναικείας ψήφου (που ευνόησε τον Τραμπ και την Χάρις αντίστοιχα), αλλά κυρίως στη μεγάλη στροφή των μαύρων και των λατίνων αντρών, που είχαν στηρίξει τον Μπάιντεν και τον Ομπάμα (και ψήφιζαν παραδοσιακά τους Δημοκρατικούς), αλλά ψήφισαν τώρα τον συνομωσιολόγο Τραμπ – παρόλο που τους προσβάλλει διαρκώς (με αποκορύφωμα την συγκέντρωσή του, όπου καλεσμένος ομιλητής αποκάλεσε το Πόρτο Ρίκο “νησί των σκουπιδιών”, υπονοώντας φυσικά τους κατοίκους).

Πέρσι γιορτάστηκε ως πολύ μεγάλη νίκη το γεγονός ότι στο 118ο Κονγκρέσσο των ΗΠΑ οι γυναίκες αποτελούν το 27,9 %. Και πάλι, όμως, ελάχιστες από αυτές κατέχουν σημαντικά πόστα. Στην Ελλάδα θεωρήθηκε μεγάλη επιτυχία της Κυβέρνησης ότι το νέο υπουργικό συμβούλιο αποτελείται κατά 25% από γυναίκες. Γκουχ γκουχ. Από τις 15, μόνο οι 4 είναι υπουργοί – και κατά κύριο λόγο σε θεωρούμενα “γυναικεία” υπουργεία (Οικογένειας, Τουρισμού, Πολιτισμού).

Ρωτήστε λίγο τα παιδιά σας για το δεκαπενταμελές του σχολείου τους. Ακόμα κι αν στα πενταμελή (άρα σε πολύ στενότερο κύκλο) υπάρχουν κορίτσια, οι πρόεδροι των δεκαπενταμελών σε γυμνάσια και λύκεια είναι κατά 95% αγόρια. Και φυσικά αυτό δεν οφείλεται μόνο στα αγόρια που ψηφίζουν αγόρια. Οφείλεται και στο γεγονός ότι τα κορίτσια διστάζουν να διεκδικήσουν “υψηλά” πόστα. Ίσως γιατί βλέπουν τι επιθέσεις δέχονται αυτές που το κάνουν.

Αλλά μην πάμε μακριά. Εδώ όλες οι έρευνες δείχνουν ότι οι άντρες αναγνώστες δεν επιλέγουν βιβλία γυναικών γιατί θεωρούν τη γραφή “γυναικεία”, ενώ οι αναγνώστριες επιλέγουν περίπου τον ίδιο αριθμό ανδρών και γυναικών συγγραφέων. Η γυναικεία εμπειρία δεν θεωρείται “πανανθρώπινη”. Η Joan Rowling, η πιο επιτυχημένη συγγραφέας της εποχής μας εξαναγκάστηκε να υπογράφει τα βιβλία της ως J.K.Rowling, έτσι ώστε το γυναικείο της ονοματεπώνυμο να μην απωθήσει τους πιθανούς αναγνώστες του Χάρι Πόττερ.

Ένας τρόπος να αλλάξουν τα πράγματα και να δούμε περισσότερες γυναίκες σε θέσεις ευθύνης είναι να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Ναι, η Κάμαλα Χάρις έχασε και επειδή είναι γυναίκα. Και ναι, ο Τραμπ, ένας από τους γελοιότερους και πιο επικίνδυνους πολιτικούς στην ιστορία της Αμερικής, κατάφερε να εκλεγεί δύο φορές Πρόεδρος επειδή πολύς κόσμος, κυρίως (αλλά όχι μόνο) άντρες, θεωρούν καταλληλότερο Πρόεδρο έναν πάμπλουτο άντρα από τζάκι που οι στενότεροι συνεργάτες του χαρακτήρισαν επικίνδυνο για τη δημοκρατία, από μια αυτοδημιούργητη γυναίκα που για να φτάσει εκεί που έφτασε χρειάστηκε να αποδείξει την αξία της και να υπερπηδήσει αμέτρητα εμπόδια…

***

Το meme πάνω εις ανάμνησιν μίας κορυφαίας στιγμής του Τραμπ, όταν πρότεινε την ενδοφλέβια χρήση κοινού απολυμαντικού για να καταπολεμηθεί ο covid.