Γιώργος Τσαγκόζης
Γιατί υπάρχουν τόσα μισοτελειωμένα σπίτια στην Ελλάδα; Είναι απότοκο της οικονομικής κρίσης του 2008 αναρωτιέται στο Reddit/Greece ένας Ελβετός.
Η πιο απλή απάντηση που έρχεται στο μυαλό όλων μας για τα τόσα πολλά γιαπιά στη χώρα μας είναι ότι δεν υπάρχουν λεφτά για να ολοκληρωθούν οι οικοδομές. Κάποιοι σχολιαστές εμβαθύνουν περισσότερο στις απαντήσεις τους για να κατανοήσει και ο Ελβετός που ρώτησε καλύτερα τη χώρα μας, τον νεοελληνικό πολιτισμό μας και φυσικά τα Βαλκάνια.
“Πιθανότατα, οι άνθρωποι ξεκίνησαν να χτίζουν και όταν χτύπησε η κρίση, χρεοκόπησαν και η κατασκευή δεν ολοκληρώθηκε ποτέ.”
“Ή σε κάποιες περιπτώσεις, ο εργολάβος πήρε τα χρήματα και εξαφανίστηκε.”
“Αυτό δεν είναι ασυνήθιστο στην Ελλάδα, όπως και σε άλλες βαλκανικές χώρες. Έχω εμπειρία, για παράδειγμα, στη Βουλγαρία. Σε “καλούς καιρούς” είναι συνηθισμένο να αγοράζεις ένα σπίτι/διαμέρισμα ενώ είναι ακόμα υπό κατασκευή. Μερικές φορές, κατά τη διάρκεια των εκσκαφών. Επίσης, είναι συχνό φαινόμενο οι κατασκευαστικές εταιρείες να ιδρύονται και να καταχωρούνται για ένα μόνο έργο. Μπορείς να φανταστείς τι συμβαίνει όταν τα πράγματα πάνε στραβά…”
“Αυτό συνέβη πολύ πριν την οικονομική κρίση. Το θυμάμαι από την παιδική μου ηλικία τη δεκαετία του ’80. Αν μην τι άλλο, τα πράγματα έχουν βελτιωθεί πολύ με τα χρόνια, τουλάχιστον στην Αθήνα και στους τουριστικούς προορισμούς, όπου η αξία της γης είναι σημαντική, και το να αφήνεις ένα ημιτελές κτίριο να κάθεται πάνω σε αυτή είναι τεράστια σπατάλη.”
“Αυτό συμβαίνει επειδή το ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα δεν ήταν, και ιδιαίτερα δεν είναι, αρκετά ανεπτυγμένο για να προσφέρει στεγαστικά δάνεια – τουλάχιστον όχι ευρέως (οι γονείς μου πήραν στεγαστικό δάνειο στα μέσα της δεκαετίας του ’80, όταν ήταν ακόμα κάτι πολύ νέο και σπάνιο). Έτσι, αντί για αυτό, οι άνθρωποι μαζεύουν χρήματα, χτίζουν ένα μέρος του κτιρίου, σταματούν, μαζεύουν περισσότερα χρήματα, χτίζουν λίγο ακόμα, κλπ. Μερικές φορές, δεν καταφέρνουν ποτέ να μαζέψουν περισσότερα χρήματα και το κτίριο παραμένει ημιτελές.”
“Δεν μπορώ να μιλήσω για κάθε κατασκευή στην Ελλάδα, αλλά την εποχή μου (δεκαετίες ’80/’90), στην αγροτική μου περιοχή, οι άνθρωποι έβλεπαν την κατασκευή του σπιτιού τους ως επένδυση. Έριχναν τον σκελετό του σπιτιού (ή της επέκτασης), και καθώς μάζευαν χρήματα για την επόμενη φάση, έκαναν τα πράγματα σταδιακά. Ένας από τους φίλους μου έχει γονείς που ήταν δάσκαλοι και είχαν τα καλοκαίρια ελεύθερα, οπότε έκαναν δουλειές που μπορούσαν μόνοι τους, όπως τοποθέτηση τούβλων, σοβάτισμα, βαψίματα κ.λπ. Επίσης, οι άνθρωποι έκαναν ανταλλαγές (π.χ. “θα βάψω το σπίτι σου αν μου κάνεις τα ηλεκτρολογικά στο δικό μου”). Αυτό σημαίνει ότι τα σπίτια έπαιρναν πολύ καιρό να ολοκληρωθούν. Όταν υπήρχαν δυσκολίες στη ζωή, αυτά τα έργα μπορούσαν να διαρκέσουν ακόμα περισσότερο.”
Αυτές είναι οι καλύτερες απαντήσεις που μάζεψα, αλλά υπάρχει και μία άλλη εξήγηση. Πολλές από τις οικοδομές μπορεί να ξεκίνησαν με τις καλύτερες των προϋποθέσεων από μία οικογένεια που κληρονόμησε κάποιο κτήμα, και η διχόνοια που προέκυψε κατά τη διεκπεραίωση του να κατέστρεψε και τις προϋποθέσεις του να χτιστεί αλλά και την οικογένεια.
Κάθε τσιμεντένιο γιαπί, έχει να πει και μία μαυρογκρί, στενάχωρη αστική ιστορία.
