Γιώργος Τσαγκόζης
Το φθινόπωρο του 1943 είναι μία από τις πιο σκοτεινές περιόδους της γερμανικής Κατοχής στην Ελλάδα. Η Αθήνα ζει ήδη τις συνέπειες του λιμού, των εκτελέσεων και της βίαιης καταστολής, ενώ οι ναζιστικές δυνάμεις προσπαθούν να ελέγξουν την αυξανόμενη αντίσταση. Την ίδια περίοδο φτάνει στην Ελλάδα και ο 40χρονος Γερμανός λοχίας Χέρμαν Χόιερ, ο οποίος είχε υπηρετήσει προηγουμένως σε Πολωνία, Βέλγιο, Ολλανδία και Γαλλία. Αν και είχε απολυθεί από τον στρατό το 1940, τρία χρόνια αργότερα επανακαλείται και τοποθετείται σε ειδική μονάδα που στέλνεται στην κατεχόμενη Ελλάδα. Ο Χόιερ έγινε γνωστός ως ο φωτογράφος των εκτελέσεων στην Καισαριανή, ενώ στις φωτογραφίες διακρίνεται μια χαρακτηριστική ουλή στο πρόσωπό του.
Η ουλή αυτή δεν ήταν από τον πόλεμο. Για δεκαετίες στα πανεπιστήμια της Γερμανίας υπήρχε μια παράδοση που σήμερα μοιάζει ακραία: φοιτητές μονομαχούσαν μεταξύ τους με ξίφη σε μια τελετουργική διαδικασία που ονομαζόταν Mensur. Η πρακτική αυτή εμφανίστηκε τον 18ο αιώνα και έγινε ιδιαίτερα διαδεδομένη τον 19ο αιώνα, κυρίως μέσα στις φοιτητικές αδελφότητες των γερμανικών πανεπιστημίων.
Σε αντίθεση με τις κλασικές μονομαχίες, η Mensur δεν είχε στόχο να σκοτωθεί ή να νικηθεί ο αντίπαλος. Οι δύο μονομάχοι στέκονταν σε συγκεκριμένη απόσταση και αντάλλασσαν χτυπήματα με ειδικά ξίφη, τα λεγόμενα Schläger. Το σώμα προστατευόταν με βαριά προστατευτικά, όμως το πρόσωπο έμενε σχεδόν ακάλυπτο.
Από αυτές τις μονομαχίες προέκυπταν συχνά βαθιές ουλές στο πρόσωπο, γνωστές ως Schmiss. Στη γερμανική πανεπιστημιακή κουλτούρα του 19ου αιώνα, αυτά τα σημάδια θεωρούνταν σύμβολα θάρρους και ανδρείας. Πολλοί φοιτητές μάλιστα τα επιδείκνυαν με υπερηφάνεια σε όλη τη ζωή τους.
Η Mensur συνδέθηκε στενά με τις εθνικιστικές φοιτητικές οργανώσεις της εποχής. Πολλές από αυτές προωθούσαν αξίες όπως η πειθαρχία, η στρατιωτική νοοτροπία και η έντονη εθνική ταυτότητα. Για τον λόγο αυτό, αρκετά μέλη τους βρέθηκαν αργότερα κοντά στον γερμανικό εθνικισμό, και σε ορισμένες περιπτώσεις,όπως και του Χόιερ υποστήριξαν το ναζιστικό καθεστώς, πράγμα που εξηγεί και πως τόσο απρόσκοπτα φωτογράφιζε πτώματα και εκτελέσεις.
