Γιώργος Τσαγκόζης
Ήρθα σε επαφή με τη μουσική του Θανάση Παπακωνσταντίνου στις αρχές του 00s τότε που την έψαχνα κάτι πειραματικό με στοιχεία της ελληνικής παράδοσης για να “σπάω” την καθημερινή μου ακρόαση από καφρομεταλλό-πανκ, μουσικά ιδιώματα εκ της δύσης.
Είχα ανακαλύψει διάφορα fusion μουσικά διαμαντάκια που έσμιγαν πετυχημένα την ελληνική παράδοση με άλλα είδη μουσικής, από το “Έλληνες και Ινδοί” του μέχρι τους Mode Plagal, που τους είχα μάθει από το περιοδικό Δίφωνο στα τέλη των 90s και κάπου είχε πιάσει το μάτι μου το όνομα του Θανάση Παπακωνσταντίνου… Το 2000 βρέθηκε στα χέρια μου ο “Βραχνός προφήτης“, το άλμπουμ του Θανάση στο οποίο υπήρχε και η συνεργασία του Θανάση με τη γνώριμη φωνή Γιάννη Αγγελάκα που αγαπούσα από τις Τρύπες με έκανε να μπω στον μαγικό κόσμο του τροβαδούρου από τον κάμπο. Αν έπρεπε να περιγράψω την ενέργεια που έπαιρνα από τη μουσική του θα την παρομοίαζα με την ενέργεια που παίρνεις με τη συμμετοχή σου σε ένα τελετουργικό, σε ένα τελετουργικό που ζεις ένα δρώμενο μαζί με άλλους μύστες, ένα ταξίδι στην παράδοση αλλά και στο μέσα μας, που ζούσαμε ομαδικά και κάπως μυστικά από τους άλλους που δεν είχαν έρθει σε επαφή με τη μουσική του Θανάση.
Ακολούθησε το εξαιρετικό “Αγρύπνια” και τότε ήταν που άρχισα να πηγαίνω στα λάιβ του. Εκεί ένιωθα αυτό που έγραψα παραπάνω. Υπήρχε η αίσθηση καλοκαιρινού πανηγυριού αλλά από αυτά τα πανηγύρια που γινόταν για να έρθει πιο κοντά το χωριό, για να έρθουμε πιο κοντά στην τελετουργία που συντελούταν στη σκηνή οι οπαδοί του, που ίσως να νιώθαμε και λίγο σαν μία θρησκευτική αίρεση. Έλεγες “θα πάω στον Θανάση” και τον ένιωθες σαν τον δικό σου άνθρωπο, βοηθούσε και σε αυτό ότι ο Θανάσης έμοιαζε με τον φίλο σου και μίλαγε όταν έπρεπε να μιλήσει, μη κρύβοντας και τις πολιτικές του απόψεις. Θυμάμαι ο κόσμος στο “Αγρύπνια” να φαίνεται σαν να κρατάει την ανάσα του και στον “Πεχλιβάνη” να έρχεται η αποκορύφωση της συναυλίας, εκεί που η παράδοση παραδίνεται για λίγο στον παράταιρο ηλεκτρισμό.
Με τα χρόνια οι συναυλίες του Θανάση, έπαψαν να θυμίζουν το Πάσχα στην εκκλησία του χωριού με τους ελάχιστους πιστούς που έχουν μείνει αλλά έμοιαζε με την Ανάσταση στον Νέο Κόσμο, με καπνογόνα και χαμούλη εκεί που την κατάνυξη την έχει αντικαταστήσει το πανηγύρι . Για να σας προλάβω, δε με ενοχλεί καθόλου αυτή η εξέλιξη γιατί και ο χαμός και η έκσταση έχουν τη θέση τους στη μουσική του Θανάση. Η Gen Z, όπως και εμείς στην εφηβεία μας έχει ενέργεια και πρέπει να το δείξει.Η μουσική του Θανάση, παρότι τόσο εσωτερική, είχε τη δύναμη να φέρει ένα νέο ακροατήριο στην παραδοσιακή μουσική και εμάς τους 40άρηδες και τους σημερινούς 20άρηδες. Ο λόγος που είχα κόψει εδώ και μία δεκαετία να πηγαίνω στις συναυλίες του Θανάση, ήταν ότι ήθελα στη μνήμη μου να διατηρήσω την αίσθηση της μυσταγωγίας που είχα νιώσει πριν από τόσα χρόνια, μία Άγια Νοσταλγία δηλαδή, χωρίς καπνογόνα, πειρατικές σημαίες, instagram stories, μία προσωπική ιστορία σαν προσευχή, όπως είναι οι στίχοι του Αγία Νοσταλγία.
“Αγία νοσταλγία πέλαγο ανοιχτό
πόσα σκαριά έχεις πάρει για πάντα στο βυθό
Αγία νοσταλγία φιλώ την εικόνα σου
δεν έχω απόψε πού να πάω δέξου με στο δώμα σου
Αγία νοσταλγία τις αγάπες μου καλώ
μέσα από καθρέφτη παραμορφωτικό
Αγία νοσταλγία της μνήμης αδερφή
είσαι αγκάθι βάλσαμο τραγούδι και στριγκλιά μαζί
Αγία νοσταλγία ανίκητο θεριό
έχεις κλείσει την καρδιά μου σε λαβύρινθο”
Ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου είπε στην τελευταία του συναυλία:
“Κρατήστε τα τραγούδια και ξεχάστε με”.
Κρατάμε τις αναμνήσεις μας με soundtrack τα τραγούδια του θα πω εγώ και με πυξίδα αυτά, ίσως να βγούμε από τον λαβύρινθο.
