Μικροπράγματα
Μετά από καταιγισμό τρομακτικών ιστοριών, σχολεία προειδοποίησαν τους γονείς για το λεγόμενο Momo challenge. Κάποιοι, όμως, λένε ότι πρόκειται για hoax μεγάλων διαστάσεων.
Η πρωταγωνιστική φιγούρα με τα χαρακτηριστικά διογκωμένα μάτια υποτίθεται πως εμφανίζεται στο WhatsApp και βάζει στα παιδιά επικίνδυνες «προκλήσεις», όπως π.χ. να αυτοτραυματιστούν.
Ωστόσο, όπως σημειώνει το BBC, φιλανθρωπικοί-κοινωνικοί φορείς δηλώνουν ότι δεν έχουν καταγραφεί αναφορές για άτομα που λαμβάνουν τέτοια μηνύματα ή που βλάπτουν τους εαυτούς τους εξαιτίας τέτοιων μηνυμάτων, και προειδοποιούν ότι η κάλυψη που έχει δοθεί από τα media έχει διογκώσει μια κατασκευασμένη ιστορία τρόμου.
Ο Jim Waterson του Guardian επισημαίνει ότι η κάλυψη του Μomo challenge από τα μέσα οδηγεί σχολεία ή την αστυνομία να προειδοποιήσουν για τους υποτιθέμενους κινδύνους του Μomo challenge, γεγονός που με τη σειρά του έχει παραγάγει ακόμη περισσότερες ειδησεογραφικές ιστορίες που προειδοποιούν για το εν λόγω challenge.
Τι είναι το ‘Μomo’;
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ποικίλες εκδοχές της ιστορίας περί Momo έγιναν viral στα social media. Απέσπασαν εκατοντάδες χιλιάδες shares και είχαν ως αποτέλεσμα να εμφανιστεί στις εφημερίδες πληθώρα σχετικών άρθρων.
Σύμφωνα με αυτή την ιστορία, λοιπόν, παιδιά δέχονται μηνύματα στο WhatsApp από ένα account που ισχυρίζεται πως είναι η Μomo. Υποτίθεται ότι τα παιδιά αρχικά ενθαρρύνονται να αποθηκεύσουν τη Momo στις επαφές τους και έπειτα τους ζητείται να φέρουν σε πέρας προκλήσεις, πάντα χωρίς να φανερώσουν τίποτε στα μέλη της οικογένειάς τους.
Σύμφωνα με κάποιες εκδοχές της ιστορίας, η απροσδόκητη εμφάνιση της φρικτής εικόνας στο τηλέφωνο προκαλείται από hackers.
Tο Safer Internet Centre του Ηνωμένου Βασιλείου είπε στον Guardian ότι πρόκειται για περίπτωση fake news.
Παρ’ όλα αυτά, στο YouTube κυκλοφορούν ανεπίσημες κόπιες από κινούμενα σχέδια όπως η «Πέππα το Γουρουνάκι» (Peppa Pig) με εμβόλιμα στιγμιότυπα Momo. Επομένως, παιδιά που παρακολουθούν τέτοια μη γνήσια επεισόδια κινουμένων σχεδίων, μπορεί να εκτίθενται στις δυσάρεστες εικόνες.
Αρκετά άρθρα υποστήριξαν ότι το Momo challenge συνδέεται με τους θανάτους 130 εφήβων στη Ρωσία, αλλά αυτές οι αναφορές δεν επιβεβαιώνονται από τις αρμόδιες αρχές.
Την Τετάρτη, η αστυνομία της Βόρειας Ιρλανδίας επιδίωξε να καθησυχάσει τους γονείς σχετικά με αυτή τη φιγούρα της κούκλας με τα διογκωμένα μάτια.
Η εικόνα της Μomo είναι στην πραγματικότητα φωτογραφία ενός γλυπτού που δημιουργήθηκε από τη γιαπωνέζικη εταιρεία ειδικών εφέ Link Factory και, σύμφωνα με την ιστοσελίδα Know Your Meme, που είναι αφιερωμένη στην ποπ κουλτούρα, άρχισε να προσελκύει προσοχή το 2016.
Αστικός μύθος
Η ιστοσελίδα Snopes, που ασχολείται με τον έλεγχο ειδήσεων, θεωρεί ότι η όλη ιστορία ήταν πολύ περισσότερο υπερβολή ή φάρσα παρά πραγματικότητα, αλλά προειδοποιεί ότι οι εικόνες που εμπλέκονται, καθώς και οι φήμες που πηγάζουν από το θέμα, εξακολουθούν να έχουν τη δύναμη να προκαλέσουν έντονη ανησυχία και άλλα δυσάρεστα συναισθήματα στα παιδιά.
Η αστυνομία του Ηνωμένου Βασιλείου δεν έχει αναφέρει κανένα περιστατικό κατά το οποίο παιδιά τραυμάτισαν ή έβλαψαν τους εαυτούς τους εξαιτίας του Μomo, ενώ η οργάνωση Samaritans δήλωσε ότι δεν ήρθε σε γνώση της κανένα επιβεβαιωμένο στοιχείο, είτε εντός είτε εκτός της χώρας, που να συνδέει το meme της Momo με αυτοκαταστροφικές ενέργειες.
Επίσης, η NSPCC του Ηνωμένου Βασιλείου (National Society for the Prevention of Cruelty to Children) είπε στον Guardian ότι έχει δεχτεί περισσότερες κλήσεις από εφημερίδες παρά από γονείς.
Τι πρέπει να κάνουν οι γονείς τελικά;
Αστυνομικές αρχές προτείνουν πως οι γονείς, αντί να επικεντρώνονται στο συγκεκριμένο meme, θα μπορούσαν να αδράξουν την ευκαιρία για να εκπαιδεύσουν τα παιδιά τους σε θέματα διαδικτυακής ασφάλειας και να προχωρήσουν σε μια ανοιχτή συζήτηση σχετικά με το υλικό στο οποίο έχουν πρόσβαση τα παιδιά.
Σύμφωνα με μήνυμα της Αστυνομικής Υπηρεσίας της Βόρειας Ιρλανδίας στο Facebook, έχουμε να κάνουμε με ένα επίκαιρο, εσκεμμένα προκλητικό δείγμα του ναρκοπεδίου που αποτελεί για τα παιδιά η online επικοινωνία.
Ο Andy Robertson, που ανεβάζει βίντεο online ως Geek Dad, θεωρεί ότι οι γονείς δεν πρέπει να μοιράζονται προειδοποιήσεις οι οποίες διαιωνίζουν και μυθοποιούν τα περί Momo. Ως καλύτερη προσέγγιση αντιπροτείνει το να δώσουμε στα παιδιά χρήσιμες θετικές συμβουλές και να ενδιαφερθούμε ενεργά για τις διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις τους.
Επίσης, προκειμένου να μη δημιουργούν ανώφελο πανικό, οι γονείς θα πρέπει να είναι πολύ προσεκτικοί στο να μοιράζονται με άλλους ενήλικες ειδησεογραφικά άρθρα που διαιωνίζουν τα μυθεύματα.