Άρης Δημοκίδης
Διάβασα τους «Απείθαρχους» (εκδ. Κάκτος) στην καραντίνα κι είναι δύσκολο να περιγράψω την εμπειρία, όπως είναι δύσκολο να ταξινομήσεις ακριβώς το βιβλίο. Κι αυτή είναι δύναμή του. Είναι ένα βιβλίο που βιώνεται απολαυστικά καθώς το διαβάζεις -πρωτότυπο και συναρπαστικό- αλλά μένει και μαζί σου για καιρό μετά το τέλος του. «Ονειρεύτηκα ένα scroll down στον χρόνο», μου λέει η Διγενή για το πώς εμπνεύστηκε αυτό το πρωτότυπο πρότζεκτ. «Διάλεξα μια ενδιαφέρουσα παρέα κι έναν ζωντανό ουρανοξύστη, δημιουργώντας ορόφους Επανασχεδιασμού, Τραυμάτων, Αυτοκτονιών, Εντροπίας, Παιδικού Εαυτού, Πειραμάτων, μέχρι και Ρετιρέ της Λήθης.
Έγινα αυτή που φροντίζει 100 μοναδικά πλάσματα, που δεν χωρούν πουθενά, κάπου εξόριστα στο σύμπαν κι είχα βοηθούς δύο αλλόκοτους επιστάτες, που συνεχώς αλλάζουν όψη. Τελικά σαγηνεύτηκα από τους ενοίκους και δημιούργησα ισχυρούς δεσμούς μαζί τους, μέσα στα συνεχώς εναλλασσόμενα σκηνικά των διαφορετικών εποχών και περιοχών της γης, στο εσωτερικό του παράξενου κόκκινου πύργου.»
-Φαντασμαγορικό ακούγεται…
Αυτό ήθελα, την πιο φαντασμαγορική αναδιάταξη των πάντων. Κύλιση πάνω, κύλιση κάτω κι όλα να διορθώνονται… Δε λένε πως αν υπάρχει οτιδήποτε θεϊκό στον Θεό, είναι το ότι τόλμησε να φανταστεί τα πάντα; Ε, αυτό ισχύει και για τον άνθρωπο. Ή και μόνο γι’ αυτόν.
-Ακούγεσαι ενθουσιασμένη…
Τόσα χρόνια στην τηλεόραση και στις εφημερίδες, εργαζόμουν προσφέροντας ενημέρωση ή ψυχαγωγία. Τώρα, αυτό που μου αρέσει, είναι να προσφέρω ταξίδια. Φτιάχνω ολοκαίνουργιους κόσμους και παίζω μέσα σ’ αυτούς. Διαλέγω τους πρωταγωνιστές τους, ετοιμάζω μόνη μου τα σκηνικά, τις μουσικές, τα κοστούμια, τους φωτισμούς, επιμελούμαι το μοντάζ και φυσικά, επιλέγω τα ..πάθη των ηρώων. Προσπαθώ να πλημμυρίσω δράση και αισθήματα αυτούς τους μυστηριώδεις και συχνά φουτουριστικούς κόσμους και ο εξαιρετικός εκδότης του ”Κάκτου”, ο Γιάννης Λεβέντης, αναλαμβάνει να πραγματοποιήσει το σχέδιο, όσο καλύτερα γίνεται..
-Αν μπορούσα να μπω στην «κουζίνα» της συγγραφέα, θα ήθελα να μάθω ποια ήταν η διαδικασία επιλογής των κατοίκων του Κόκκινου Ουρανοξύστη. Έγραφες κι έσβηνες ονόματα; Πόσοι χώρεσαν;
Ήξερα από την αρχή, ποιους ήθελα και για ποιο λόγο τους χρειαζόμουν. Σχεδίασα λοιπόν, σ αυτό το παράδοξο μέρος, όπου ο Χρόνος πηγαινοέρχεται, να φέρω σε επαφή τον Έιμι Γουάινχάουζ με τον Άινστάιν και τον Χόκινγκ να μιλήσουν για τον το φόβο, τον ορίζοντα των γεγονότων και το θάνατο, να φλερτάρω οπωσδήποτε με τον Κομπέιν, να κρυφακούσω τα ερωτικά λόγια και τους καυγάδες της Κοτοπούλη με τον Δραγούμη, να μιλήσουμε για άντρες, πληγές και δίαιτες με τη Μονρόε και να συστήσω τον Βέγγο στον Σαραμάγκου, γιατί θα είχαν πολλά να πουν. Έπρεπε πάση θυσία να βάλω τον Ρολάν Μπαρτ στον κόσμο των τραγουδιών της Μαρίκας Νίνου, να δω τον Λένιν την ώρα που έγραφε ότι η θρησκεία είναι το όπιο του λαού, να βρεθώ μαζί με τον Μπόουι (και τις παρέες του) σε συναυλίες του, να συστήσω τους 50 παιδικούς εαυτούς μου στον Ροίδη και να ζήσω ένα ξέφρενο πάρτι αυτοκτονιών μαζί με την Γουλφ,την Κέιν, τον Μακ Κουίν, την Πλαθ, τον Γιαννόπουλο, τον Λαπαθιώτη, τον Χεμινγουέι, τη Γώγου..
-Αποπειράθηκες μέχρι και να ψυχαναλύσεις τον Φρόιντ όμως, αναλύοντας μαζί του τη “θεωρία της σαγήνης” …
Έφτασα μέχρι αυτού του σημείου.. Και τον Νίτσε προσπάθησα να γνωρίσω καλύτερα (παρότι τον πηγαινοέφερνα στο Ρετιρέ της Λήθης, για διαγραφή τραυματικών αναμνήσεων ) και με τον Αττίλα αξιολογήσαμε απιστίες των πρώην και με την Ντίτριχ τσεκάρισα τους λόγους των τσακωμών της με την Τέιλορ, ενώ με τον Ουγκώ, προσπαθήσαμε πολύ για να συνεννοηθούμε, αλλά -δεδομένης της συνήθειας του να γράφει πάντα γυμνός και διαρκώς ..ετοιμοπόλεμος, – είχαμε κάποια παρατράγουδα.
-Υπάρχουν κάποιοι απ’ τους Απείθαρχούς σου που τους γνώρισες στην πραγματική ζωή; Ήταν πιο εύκολο να τους εντάξεις στη μυθοπλασία αφού είχες κάποτε προσωπική επαφή μαζί τους;
Βέβαια, υπάρχουν κάποιοι. Μπορεί να μην έχουν βασικούς ρόλους, αλλά εμφανίζονται σε κρίσιμες στιγμές, όπως πχ ο Παύλος Σιδηρόπουλος. Τον ήξερα καλά, κάναμε παρέα και τον αγαπούσα πολύ. Στους “Απείθαρχους” μπαίνει στο πιο καθοριστικό σημείο της ιστορίας.
*Η Σμαράγδα Καρύδη διαβάζει ένα απόσπασμα απ’ το βιβλίο*
“Οι Απείθαρχοι” – Σμαράγδα Καρύδη – Πρόλογος
H Σμαραγδα Καρυδη διαβάζει ένα μικρό απόσπασμα του πρώτου κεφαλαίου του βιβλίου της Σεμίνας Διγενή Οι Απείθαρχοι. Η ιστορία 100 μοναδικών πλασμάτων έγκλειστω…
-Υπάρχει κι ένα ολόκληρο κεφάλαιο για τον Ρόμπιν Γουίλιαμς..
Το “Νταντεύοντας τον Ρόμπιν”. Τον είχα γνωρίσει σ’ ένα στούντιο στο Λος Άντζελες. Του το χρωστούσα αυτό το κείμενο..Υπάρχουν κι άλλοι όμως, μέσα στο παιχνίδι, που υπήρξαν φίλοι, όπως ο Χατζησάββας, ο Μπουλάς, ο Σιμαρδάνης, η Γώγου, η Βρανά, ο Κατράκης, ο Σπυριδάκης, ο Πανούσης, η Βασιλειάδου, η Μερκούρη..
-Κατοικούν και δύο ζωντανοί μέσα όμως..
Ναι ο Άντονι Χόπκινς και η Κέιτ Γουίνσλετ. Υπάρχει λόγος όμως. Στον πρώτο, μπορεί να είδα το πρόσωπο κάποιου σύμμαχου ανθρώπινου θεού, στην άλλη είδα σίγουρα το πρόσωπο της εφηβείας.
-Με ποιους απ’ τους Απείθαρχούς σου θα ήθελες να μπορούσες να βγεις για ένα καφέ μετά την καραντίνα, και γιατί θα τους επέλεγες;
Μπορώ, σε παρακαλώ, να φτιάξω ντουέτα; Για καφέ θα πήγαινα με τον Μπέρνχαρντ και τον Τζόυς. Με τον πρώτο (που νιώθω συγγενή μου), για να μου λέει -μέχρι να με πείσει- ότι μπορούμε να γίνουμε οι θαυματοποιοί που μας αξίζει και να κανονίζουμε να βλέπουμε πάντοτε τα πράγματα, με ειρωνικό τρόπο, όσο σοβαρά κι αν είναι για μας. Με τον Τζόυς, γιατί του αρέσει να γράφει τις πιο προκλητικές ερωτικές επιστολές και θέλω να με μάθει να το κάνω κι εγώ και γιατί μ αρέσει αυτό που λέει συνέχεια, ”μόνο ως αλήτης μπορώ να γίνω μέρος του κοινωνικού κατεστημένου”. Για ποτό θα ήθελα να βγω με τον Αινστάιν και τον Χόκινγκ, για να μιλάμε για το χιούμορ και τα αινίγματα του χωροχρόνου…Τους σκέφτεσαι να συζητούν για το αν το σύμπαν έχει ή δεν έχει διευθυντή; Κι ύστερα να καταλήγουν πως δεν έχει, γιατί δεν τον χρειάζεται και γιατί το σύμπαν ξέρει να τα βγάζει πέρα μόνο του, αφού είναι αυτοδιαχειριζόμενο; Για φαγητό, θα επέλεγα Παρίσι με τον Πικάσο, για να τον χαζεύω να πυροβολεί όσους θεωρεί πληκτικούς και με τον Προυστ για να τον απολαμβάνω να ζηλεύει τους ερωτευμένους.
*Ο Βασίλης Χαραλαμπόπουλος διαβάζει ένα απόσπασμα απ’ το βιβλίο*
Βασίλης Χαραλαμπόπουλος – Οι Απείθαρχοι
Ο Βασίλης Χαραλαμπόπουλος διαβάζει απόσπασμα από το βιβλίο της Σεμίνας Διγενή Οι Απείθαρχοι (Εκδόσεις Κάκτος)
-Στους “Απείθαρχους” πάντως -που γράφτηκαν πριν δύο χρόνια- μιλάς για ομαδικό εγκλεισμό. Νιώθεις Κασσάνδρα;
…μιλάω και για διαγραφή τοξικών αναμνήσεων, που τότε που το έγραφα, δεν φανταζόμουν ότι πριν δύο μήνες, επιστημονική ερευνα στο Τορόντο, θα έδειχνε ότι είναι δυνατόν να διαγραφούν από τον ανθρώπινο εγκέφαλο τραυματικές ή επιζήμιες μνήμες! I see dead people (γελάει).
-Πώς βίωσες την καραντίνα και την κρίση του κορωνοϊού;
Ψύχραιμα και μάλλον υπεύθυνα. Έμεινα δυο μήνες μέσα στο σπίτι. Βγήκα 5-6 φορές για περπάτημα, δύο φορές για τις εκπομπές μου στον Real fm και μια φορά πήγα σούπερ μάρκετ.
-Ως πολιτικό ον, πώς κρίνεις την κυβερνητική τακτική στα ζητήματα του ιού αλλά και στα οικονομικά θέματα που σχετίζονται μ’ αυτόν;
Το καινούργιο της αφήγημα είναι πως θα πληρώσουμε όλοι τα βάρη της νέας κρίσης, με δίκαιο τρόπο. Κάτι που -όλοι ξέρουμε- πως δεν θα συμβεί ποτέ.
Οι εργαζόμενοι ακόμη πληρώνουν τα σπασμένα της προηγούμενης κρίσης. Τα διάφορα πακέτα στήριξης -είτε άμεσα είτε έμμεσα- πήγαν και θα συνεχίσουν να πηγαίνουν στο μεγάλο κεφάλαιο, που πλέον μπορεί να “παρκάρει” όσους εργαζόμενους θέλει δωρεάν, λαμβάνοντας όμως, άμεσες ενισχύσεις, χρηματοδοτική στήριξη απ’ τις τράπεζες και φοροαπαλλαγές. Με βάση τα επίσημα στοιχεία και χωρίς να υπολογίζεται ο Απρίλης, έγιναν πάνω από 145.000 απολύσεις, είτε απευθείας, είτε με συμβάσεις που λήγουν, είτε με τις λεγόμενες «οικειοθελείς αποχωρήσεις» όπως βαφτίζονται οι αναγκαστικές παραιτήσεις… Θεωρώ πως ο τρόπος αντιμετώπισης της πανδημίας με κριτήριο ”να μην πιεστεί το σύστημα υγείας”, αποτελεί ομολογία ήττας και όχι επιτυχίας και ότι τα “έκτακτα” μέτρα στα εργασιακά ήρθαν για να μείνουν, όπως έγινε με τα μέτρα των μνημονίων. Νομίζω πως δεν έχουμε πια περιθώριο για αυταπάτες , βρισκόμαστε μπροστά σ έναν νέο άγριο κι απάνθρωπο κόσμο , με εντατικοποίηση της εργασίας, χωρίς μέτρα στοιχειώδους προστασίας της ζωής και της υγείας μας, με ανεργία, με αποθέωση της «ατομικής ευθύνης», για να κρυφτούν οι μεγάλες ελλείψεις, κυρίως στα δημόσια συστήματα Υγείας, με δοκιμή νέων, εξελιγμένων μορφών εκμετάλλευσης, όπως η τηλεργασία κα. Ίσως πρέπει να συνειδητοποιήσουμε πως ό,τι κερδίσαμε με πειθαρχία μπορεί να χαθεί, αν η σταδιακή άρση των περιορισμών, δεν συνοδευτεί με μέτρα πραγματικής προστασίας σε χώρους δουλειάς και εκπαίδευσης, στα ΜΜΜ και σε άλλους χώρους συγχρωτισμού, με μαζικά διαγνωστικά τεστ και εντατικοποίηση ελέγχων σε εργασιακούς χώρους. Νομίζω ότι φτάνει πια με την υποκρισία και όλη αυτήν την ανθυγιεινή διαχείριση της μιζέριας.
*Ο Γιάννης Στάνκογλου διαβάζει ένα απόσπασμα απ’ το βιβλίο*
ΟΙ ΑΠΕΙΘΑΡΧΟΙ – ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΤΑΝΚΟΓΛΟΥ
Ο Γιάννης Στάνκογλου διαβάζει απόσπασμα από το βιβλίο της Σεμίνας Διγενή ΟΙ ΑΠΕΙΘΑΡΧΟΙ – Εκδόσεις ΚΑΚΤΟΣ
-Η Μνήμη του Κόσμου είναι κάτι που απασχολεί τον παράδοξο κόσμο των Απείθαρχων. Θα ήθελες να μας μιλήσεις για αυτήν;
Μέσα στον αυτοοργανωμένο Κόκκινο Ουρανοξύστη, με τους βαθιά συναισθηματικούς ανθρωποκεντρικούς του νόμους, οι ήρωες κάνουν rewind στις πιο έντονες αναμνήσεις τους, τις συνήθως άσχημες, που με κάποιον τρόπο τους ωρίμασαν και τους έφεραν πιο κοντά στο φινάλε της επίγειας ύπαρξής τους. Εδώ, πιο δυνατοί και απολύτως απενοχοποιημένοι από κάθε γήινη επιπλοκή, συσπειρώνονται και γίνονται ικανοί για την πλέον τελεσίδικη απόφαση, σχετικά με αυτό που λέμε Μνήμη του Κόσμου. Στόχο έχουν να του φτιάξουν κι αυτού μια ανάμνηση που θα τον πονέσει, αλλά που σίγουρα – όπως λέει η εμπειρία τους – θα τον υποβάλει σ εκείνο το μεταιχμιακό σημείο, που του χρειάζεται, μήπως και επανακάμψει.
-Ένα απροσδόκητο τέλος, σημαδεύει όλες αυτές τις ιστορίες, εκεί κάπου στην 350 σελίδα, εφιαλτικό τέλος, αλλά και λυτρωτικό.
Οι σελίδες που ακολουθούν την 350ή, είναι οι πιο αγαπημένες μου, γιατί μια κωδικοποιημένη Επανάσταση, με οδηγούς την αμφιβολία, την αντίσταση και κυρίως την δίψα για ελευθερία, ξετυλίγεται ως αντίδραση, απέναντι σε ένα ζευγάρι επιστατών, που -κάθε φυσιολογικός νους θα έλεγε- πως χρέος έχει να φροντίζει τους ενοίκους. Την Ευγενική Κ. και τον Φιλεύσπλαχνο Γ. Δύο εκκεντρικές υπάρξεις, πανταχού παρούσες, που συνεχώς αλλάζουν πρόσωπα, για να γευτούν κάθε σταγόνα των δανεικών ζωών τους. Συμβαίνει ό,τι πρέπει να συμβεί. Σ αυτόν τον κόσμο που τραντάζεται, ας το πάρουμε απόφαση, ή θα αγαπάμε ή θα φθαρούμε! Γιατί η ζωή είναι σύντομη. Και γιατί ο χρόνος οδηγεί στο τέλος. Η ζωή, λένε, οδηγεί στο τέλος. Ή μήπως όχι;
-Υπάρχουν και κάποια βίντεο με ηθοποιούς που διαβάζουν αποσπάσματα του βιβλίου. Πόσα περίπου είναι συνολικά, και ποιοι συμμετέχουν; Είναι οι δικοί σου, εν ζωή Απείθαρχοι;
Με τον τρόπο του ο καθένας, ναι. Και οι 12 είναι αγαπημένοι μου φίλοι και ευτυχώς δεν μου χάλασαν χατήρι. Συμφώνησαν αμέσως και ήρθαν στο FilmMe studio, για να διαβάσουν αποσπάσματα. Ευχαριστώ θερμά τη Σμαράγδα Καρύδη που -στο πρώτο βίντεο- κάνει τις συστάσεις του βιβλίου, τον Γιώργο Κιμούλη που “συνυπάρχει” με τον Σαραμάγκου και τον Βέγγο στην Μακρόνησο , τον Γιάννη Στάνκογλου με τον αγαπημένο του Ντέιβιντ Μπόουι στο Λονδίνο, την Ελένη Ράντου με τον Ρολάν Μπαρτ και την Μαρίκα Νίνου στην Κοκκινιά, τον Γρηγόρη Βαλτινό που “βρέθηκε” με τον Αινστάιν, τον Χόκινγκ και την Γουαινχάουζ στο Κάμντεν Τάουν, τον Βασίλη Χαραλαμπόπουλο με τον Προυστ και την Κοτοπούλη στην Ομόνοια , τη Βίκυ Σταυροπούλου με τον Ουγκώ στα Πυρηναία, τον Χρήστο Χατζηπαναγιώτη με τον Ρόμπιν Γουίλλιαμς στο Σικάγο, τον Νίκο Κουρή με τον Πικάσο στο Παρίσι, τον Σταμάτη Φασουλή που περιγράφει ένα θεαματικό πάρτι αυτοκτονιών, αλλά και την η Πέγκυ Τρικαλιώτη με την Κατερίνα Διδασκάλου που ερμηνεύουν σύντομες ιστορίες κοριτσίστικων τραυμάτων. Η σκηνοθετική επιμέλεια ήταν του Θ. Βουρνά.
-Γράφεις κάτι καινούργιο;
Ξεκίνησα κάτι τον περασμένο Νοέμβριο.Τώρα που το συνεχίζω, διαπιστώνω στο πρώτο κεφάλαιο, πως εκείνο το παράξενο κάτι, που εξωθούσε τους κατοίκους μιας πόλης σε αλλοπρόσαλλες συμπεριφορές, -έτσι έγραφα- το είδα τώρα να συμβαίνει μπροστά μου, μ έναν παρόμοιο τρόπο. Ξαναδιαβάζοντας τις πρώτες σελίδες, σκέφτομαι ότι ίσως επείγει η επανάστασης της καλοσύνης, για να τα βγάλουμε πέρα.
-Τι σου έλειψε και θα ήθελες να κάνεις όταν πλέον θα είναι ασφαλές;
Ταξίδια, κολύμπι, αγκαλιές..
-Αλήθεια, θα επέστρεφες στην τηλεόραση;
Δεν επιστρέφω σε χώρους απενεργοποιημένης συμπάθειας.