Δημήτρης Καβατζικλής
Από τους καταρράκτες του Iguazu ως το Εθνικό Πάρκο Lençóis Maranhenses, η Βραζιλία φημίζεται για τις φυσικές ομορφιές της. Το Ilha da Queimada Grande, ένα νησί που βρίσκεται περίπου 145 χιλιόμετρα από την ακτή του Σάο Πάολο, μοιάζει με την πρώτη ματιά ως μια ακόμα εξωτική τοποθεσία. Σχεδόν κάθε Βραζιλιάνος γνωρίζει το νησί, αλλά οι περισσότεροι δεν θα τολμούσαν να πατήσουν το πόδι τους εκεί, αφού το νησί έχουν καταλάβει 2 – 4.000 χρυσές οχιές, ένα από τα πιο θανατηφόρα φίδια σε ολόκληρο τον κόσμο, λέει το smithsonianmag.
Το δηλητήριο αυτού του είδους οχιάς μπορεί να σκοτώσει άνθρωπο σε λιγότερο από μία ώρα, και πολλοί τοπικοί θρύλοι αφηγούνται τη φρικτή μοίρα που συνάντησαν όσοι περιπλανήθηκαν στις ακτές του “Snake Island”. Σύμφωνα με φήμες, ένας άτυχος ψαράς αποβιβάστηκε στο νησί αναζητώντας μπανάνες, με αποτέλεσμα να βρεθεί νεκρός μέρες αργότερα σε μια λίμνη αίματος, με δαγκωματιές φιδιού σε όλο του το σώμα. Από το 1909 ως το 1920, ζούσαν στο νησί κάποιοι φαροφύλακες, αλλά σύμφωνα με έναν άλλο τοπικό θρύλο, ο τελευταίος φαροφύλακας, πέθανε μαζί με την οικογένειά του όταν μια ομάδα φιδιών τρύπωσε στο σπίτι του από τα παράθυρα.
Αν και ορισμένοι ισχυρίζονται ότι τα φίδια τοποθετήθηκαν στο νησί από πειρατές που ήθελαν να προστατεύσουν τη λεία τους, στην πραγματικότητα, ο μεγάλος πληθυσμός φιδιών του νησιού εξελίχθηκε με την πάροδο χιλιάδων χρόνων χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Πριν από περίπου 11.000 χρόνια, η στάθμη της θάλασσας αυξήθηκε και απομόνωσε την Ilha da Queimada Grande από την ηπειρωτική χώρα, με αποτέλεσμα τα φίδια jararaca που ζούσαν στο νησί να εξελιχθούν σε διαφορετικό είδος.
Δείτε το βίντεο του National Geographic για τα φίδια του νησιού
Στο νησί δεν υπήρχαν μεγάλα αρπακτικά και η μόνη λεία βρισκόταν στο έδαφος. Για να βρουν φαγητό, τα φίδια κινήθηκαν προς τα πάνω, κυνηγώντας τα μεταναστευτικά πτηνά που επισκέπτονταν το νησί εποχιακά. Συνήθως, τα φίδια δαγκώνουν το θήραμα τους και περιμένουν το δηλητήριο να κάνει τη δουλειά του, αλλά οι χρυσές οχιά δεν μπορούν να εντοπίσουν τα πουλιά που δαγκώνουν, αφού αυτά πετούν μακριά, κι έτσι άρχισαν να βγάζουν ένα απίστευτα ισχυρό και αποτελεσματικό δηλητήριο, τρεις έως πέντε φορές ισχυρότερο από οποιοδήποτε άλλος είδος της ηπειρωτικής χώρας ικανό να σκοτώσει ακόμη και ανθρώπους σχεδόν αμέσως.
Για λόγους ασφαλείας η κυβέρνηση της Βραζιλίας ελέγχει αυστηρά των αριθμό των επισκεπτών, αφού σύμφωνα με εκτιμήσεις υπάρχει ένα φίδι σε κάθε τετραγωνικό μέτρο. Το δάγκωμα της χρυσής οχιάς φέρει πιθανότητα θανάτου 7%, ενώ το δηλητήριο της μπορεί να προκαλέσει νεφρική ανεπάρκεια, νέκρωση του μυϊκού ιστού και εγκεφαλική αιμορραγία.
Μαζί με κάθε γκρουπ επισκεπτών υπάρχει γιατρός. Το βραζιλιάνικο ναυτικό επισκέπτεται το νησί μια φορά το χρόνο για τη συντήρηση του φάρου, ενώ παρέχεται ειδική άδεια σε βιολόγους και ερευνητές που θέλουν να επισκεφθούν το νησί.
Οι βιολόγοι ελπίζουν να κατανοήσουν καλύτερα το γένος Bothrop insularis ώστε να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικότερα τα πολυάριθμα ατυχήματα που σχετίζονται με δαγκώματα φιδιού σε ολόκληρη τη Βραζιλία. Ορισμένοι επιστήμονες πιστεύουν επίσης ότι το δηλητήριο της χρυσής οχιάς θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για φαρμακευτικά προϊόντα. Σε συνέντευξη του στο Vice, ο Marcelo Duarte, του Ινστιτούτου Butantan της Βραζιλίας, το οποίο μελετά το δηλητήριο ερπετών για φαρμακευτικούς σκοπούς, περιέγραψε τη διαδικασία. «Μελετούμε τις δυνατότητες που έχει το δηλητήριο», είπε, εξηγώντας ότι το δηλητήριο της χρυσής οχιάς έχει ήδη δώσει ενδείξεις ότι βοηθά στην αντιμετώπιση καρδιακών παθήσεων.
Λόγω της μεγάλης ζήτησης του δηλητήριου στη μαύρη αγορά, πολλοί λαθρέμποροι επισκέπτονται το νησί. Παγιδεύουν τα φίδια και τα πωλούν μέσω παράνομων δικτύων από 8 – 25.000 ευρώ. Η υποβάθμιση των οικοτόπων και οι ασθένειες έχουν επίσης πλήξει τον πληθυσμό της χρυσής οχιάς, ο οποίος έχει μειωθεί κατά σχεδόν 50% τα τελευταία 15 χρόνια. Αυτή τη στιγμή η χρυσή οχιά αναφέρεται ως εξαιρετικά απειλούμενο είδος στη λίστα της Διεθνούς Ένωσης για τη Διατήρηση της Φύσης. Και παρόλο που αυτό κάνει το νησί λιγότερο επικίνδυνο για τους ανθρώπους, δεν μπορούμε να πούμε το ίδιο και για τα ίδια τα φίδια.
*ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ