Ευθύμης Κάλφας
Ο 50χρονος Andrew Brunson, Αμερικανός πάστορας από τη Βόρεια Καρολίνα, μετακόμισε στην Τουρκία πριν από 20 χρόνια, ζώντας ήσυχα στην πόλη της Σμύρνης, όντας παράλληλα επικεφαλής μιας προτεσταντικής εκκλησίας η οποία αριθμούσε περίπου 25 άτομα. Σήμερα βρίσκεται στο επίκεντρο μιας σειράς γεγονότων τα οποία έχουν χωρίσει τα δύο κράτη – μέλη του ΝΑΤΟ, προκαλώντας ταυτόχρονα ένα πάγωμα στις σχέσεις των δυο προέδρων και με την Τουρκική οικονομία να διανύει ίσως την πιο δύσκολη περίοδο των τελευταίων δεκαετιών.
Και μπορεί ένας από τους κορυφαίους δικηγόρους τους Donald Trump, ο Jay Sekulow, να έχει αναλάβει την εκπροσώπηση του πάστορα Brunson αισιοδοξώντας ότι οι δυο χώρες θα προχωρήσουν σε μια κοινή λύση, όμως μέχρι αυτήν τη στιγμή που γράφονται οι συγκεκριμένες σειρές τόσο η Τουρκία όσο και η ΗΠΑ φαίνεται πώς έχουν κολλήσει σε ένα επικίνδυνο αδιέξοδο.
Πώς ξεκίνησαν όλα;
Λίγους μήνες μετά την απόπειρα του πραξικοπήματος που συνέβη τον Μάιο του 2016 στην Τουρκία, ο Brunson θα λάβει μια κλήση από το αστυνομικό τμήμα της περιοχής του, ώστε να παρευρεθεί εκεί μαζί με τη σύζυγό του. Καθότι και οι δυο είχαν ετοιμάσει τα χαρτιά τους για να λάβουν τουρκική υπηκοότητα, δε θεώρησαν ύποπτο το συγκεκριμένο κάλεσμα αφού θεώρησαν ότι ήταν για κάτι σχετικό. Η πραγματικότητα όμως ήταν διαφορετική με την αστυνομία της Τουρκίας να τον συλλαμβάνει και να τον ενημερώνει ότι συνελήφθη επί τόπου και ενημερώθηκε από τους αξιωματικούς υπηρεσίας ότι σε 15 μέρες θα είχαν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες της απέλασής του από τη χώρα.
To ίδιο απόγευμα ο δικηγόρος του πάστορα επιχείρησε να τον επισκεφθεί στο κρατητήριο, αλλά οι αστυνομικοί του το απαγόρευσαν υποστηρίζοντας ότι ο πάστορας είχε υπογράψει υπεύθυνη δήλωση με την οποία απαρνιόταν κάθε νομική εκπροσώπηση. Επιπλέον, κανείς μέχρι πολύ πρόσφατα δεν γνώριζε τις κατηγορίες που του απέδιδε η Τουρκία ενώ μέχρι τις 13 Οκτωβρίου, η διεύθυνση του Σωφρονιστικού Ιδρύματος Χαρμανταλί δεν επέτρεψε σε κανέναν να έρθει σε επαφή με τον Αμερικανό κρατούμενο. Ο Brunson βρισκόταν στην απομόνωση, χωρίς δικαίωμα επικοινωνίας με τους άλλους τρόφιμους της φυλακής ή με τον έξω κόσμο και οι Τούρκοι δεν επέτρεψαν ούτε στον Αμερικανό πρόξενο να επισκεφθεί τον ιερέα πετώντας όλα τα τα ρούχα και τα τρόφιμα που επιχείρησαν να του στείλουν στη φυλακή μέλη του ποιμνίου του.
Χρειάστηκε να περάσουν δυο μήνες (9 Δεκεμβρίου 2016) για να επιβεβαιωθεί μέσω εισαγγελικού πορίσματος η κατηγορία της συμμετοχής του πάστορα σε ένοπλη τρομοκρατική οργάνωση, συνδέοντάς τον ευθέως με τον Φετουλάχ Γκιουλέν, ο οποίος θεωρείται από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ως ο υποκινητής του περίφημου πραξικοπήματος στην Τουρκία.
Αντιδράσεις από τον Donald Trump
Ο Donald Trump άρχισε να ασχολείται προσωπικά με τον κρατούμενο πάστορα πριν από μερικούς μήνες. Στο πρώτο του σχόλιο στο twitter χαρακτήρισε τον Andrew Brunson εξαιρετικό κύριο και χριστιανό ηγέτη, κατηγορώντας την Τουρκία ότι τον κρατά στη φυλακή χωρίς στοιχεία.
Donald J. Trump on X (formerly Twitter): “Pastor Andrew Brunson, a fine gentleman and Christian leader in the United States, is on trial and being persecuted in Turkey for no reason. They call him a Spy, but I am more a Spy than he is. Hopefully he will be allowed to come home to his beautiful family where he belongs! / X”
Pastor Andrew Brunson, a fine gentleman and Christian leader in the United States, is on trial and being persecuted in Turkey for no reason. They call him a Spy, but I am more a Spy than he is. Hopefully he will be allowed to come home to his beautiful family where he belongs!
Στις 19 Ιουλίου του 2018, ο Αμερικανός πρόεδρος θα κάνει ακόμα ένα αυστηρό σχόλιο για τον σεβαστό πάστορα ο οποίος κρατείται όμηρος για πολύ καιρό. Αμέσω μετά το παρακάτω tweet ο Donald Trump θα αρχίσει τις απειλές.
A total disgrace that Turkey will not release a respected U.S. Pastor, Andrew Brunson, from prison. He has been held hostage far too long. @RT_Erdogan should do something to free this wonderful Christian husband & father. He has done nothing wrong, and his family needs him!
— Donald J. Trump (@realDonaldTrump) July 19, 2018
Συνολικά ο Andrew Brunson πέρασε σχεδόν έναν χρόνο φυλακισμένος μαζί με άλλους 21 κρατούμενους σε ένα κελί σχεδιασμένο για οκτώ άτομα, ενώ τον περασμένο Αύγουστο μεταφέρθηκε στις φυλακές του Κιρικλάρ και τοποθετήθηκε σε ένα κελί μαζί με δύο ακόμα υποτιθέμενους συνεργούς του Γκιουλέν. Στις 25 Ιουλίου, η Τουρκία απελευθέρωσε τον πάστορα για λόγους υγείας, θέτοντας όμως σε κατ ‘οίκον περιορισμό στο σπίτι του στη Σμύρνη. Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν ευχαριστήθηκαν απ’ αυτήν την εξέλιξη, ζητώντας να τον απελευθερωθούν άνευ όρων.
Στα δύο χρόνια της φυλακής, ο πάστορας έχασε 25 κιλά και δεν του επετράπη καμία επαφή με γιατρό ή ψυχολόγο.
Στις 26 Ιουλίου ο Ανριπρόεδρος τον Ηνωμένων Πολιτειών κάλεσε τον Ερντογάν να απελευθερώσει τον Brunson ή να ετοιμαστεί να αντιμετωπίσει σημαντικές κυρώσεις. Σε λιγότερο από μια εβδομάδα, την 1η Αυγούστου δηλαδή, το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ επέβαλε κυρώσεις σε δύο κορυφαίους αξιωματούχους της Τουρκικής κυβέρνησης οι οποίοι συμμετείχαν στην κράτηση του Brunson – τον υπουργό Δικαιοσύνης δηλαδή και τον υπουργό των Εσωτερικών. Οι κυρώσεις σηματοδότησαν για πρώτη φορά στην ιστορία ότι ένα μέλος του ΝΑΤΟ έχει να αντιμετωπίσει κυρώσεις σε υπουργούς του από ένα άλλο κράτος μέλος. Η πίεση στην Άγκυρα όμως συνεχίζεται.
Την Παρασκευή 10 Αυγούστου ο Trump ανακοίνωσε σχέδια για αύξηση των φόρων στην Τουρκία, επισημαίνοντας ότι οι σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών δεν είναι καλές αυτή τη στιγμή!
Vice President Mike Pence Archived on X (formerly Twitter): “Spoke by phone w/ Pastor Andrew Brunson after his release from prison in Turkey. While out of prison, this man of faith is still under house arrest. Assured him @POTUS & our entire Admin will keep working to secure his full release & get him back to the USA #FreePastorBrunson / X”
Spoke by phone w/ Pastor Andrew Brunson after his release from prison in Turkey. While out of prison, this man of faith is still under house arrest. Assured him @POTUS & our entire Admin will keep working to secure his full release & get him back to the USA #FreePastorBrunson
Το τουρκικό κράτος δεν έχει παρουσιάσει ακόμα κανένα στοιχείο που να αποδεικνύει την ενοχή του.