Γιώργος Τσαγκόζης
Τα ποσοστά γεννήσεων μειώνονται εδώ και δεκαετίες, όμως η πτώση έχει επιταχυνθεί σημαντικά τα τελευταία 20 χρόνια και οι ερευνητές εξακολουθούν να αναζητούν μια πλήρη εξήγηση για το φαινόμενο.
Το smartphone της Apple, που κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 2007, συμπίπτει χρονικά με ένα σημείο καμπής στις γεννήσεις στις ΗΠΑ αλλά και σε άλλες χώρες. Αυτή η χρονική σύμπτωση ώθησε την Αμερικανίδα οικονομολόγο Κέιτλιν Μάιερς από το Middlebury College του Βερμόντ να εξετάσει αν υπάρχει κάποια σύνδεση.
«Είναι ένα συναρπαστικό ερώτημα. Γιατί οι γεννήσεις καταρρέουν;» δήλωσε η Μάιερς. «Στις Ηνωμένες Πολιτείες οι γεννήσεις έχουν μειωθεί σχεδόν κατά ένα τέταρτο από το 2007».
Η έρευνά της εξετάζει κατά πόσο η αυξημένη χρήση οθονών και η μετατόπιση της κοινωνικής ζωής προς τις ψηφιακές αλληλεπιδράσεις μειώνουν τις δια ζώσης επαφές και, έμμεσα, τον αριθμό των εγκυμοσυνών.
Για να δοκιμάσει αυτή την υπόθεση, η Μάιερς ανέλυσε τα ποσοστά γεννήσεων σε αμερικανικές κομητείες τα πρώτα χρόνια μετά την κυκλοφορία του iPhone. Εκείνη την περίοδο η συσκευή ήταν διαθέσιμη μόνο μέσω της AT&T, με αποτέλεσμα ορισμένες περιοχές να έχουν πρόσβαση σε αυτήν και άλλες όχι.
Συγκρίνοντας τις περιοχές αυτές και λαμβάνοντας υπόψη παράγοντες όπως το εισόδημα, η εκπαίδευση και οι πολιτικές αντισύλληψης, διαπίστωσε ότι οι γεννήσεις μειώθηκαν ταχύτερα στις περιοχές όπου ήταν διαθέσιμο το iPhone.
«Παρατηρήσαμε ότι οι γεννήσεις έπεσαν πολύ πιο γρήγορα στα μέρη όπου μπορούσε κανείς να αποκτήσει iPhone», ανέφερε.
Η θεωρία είναι απλή: περισσότερος χρόνος στο διαδίκτυο μπορεί να σημαίνει λιγότερος χρόνος μαζί με άλλους ανθρώπους στον πραγματικό κόσμο. «Είναι δύσκολο να μείνει κάποιος έγκυος όταν δεν βρίσκεται μαζί με κάποιον από κοντά», είπε χαρακτηριστικά.
Σήμερα, τα ποσοστά γονιμότητας βρίσκονται κάτω από το επίπεδο αναπλήρωσης του πληθυσμού σε πολλές χώρες. Στις ΗΠΑ ο δείκτης διαμορφώνεται περίπου στα 1,6 παιδιά ανά γυναίκα, ενώ στον Καναδά είναι ακόμη χαμηλότερος, περίπου στο 1,25.
Η τάση αυτή δεν περιορίζεται στις πλούσιες χώρες, καθώς η μείωση των γεννήσεων καταγράφεται σε ολόκληρο τον κόσμο.
Ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τα smartphones δύσκολα μπορούν να θεωρηθούν η μοναδική ή ακόμη και η βασική αιτία του φαινομένου.
