Βάνα Κράβαρη
Ένα scroll στο TikTok είναι αρκετό για να διαπιστώσει κανείς πόσο ωμά και μισογυνικά είναι τα περισσότερα βίντεο. Ιδίως εκείνα που υπόσχονται δοκιμασμένα tips και συμβουλές (σε μορφή πασέ τακτικών) για να κάνεις «μια γυναίκα να λιώνει για εσένα». Εν τω μεταξύ, τα social media, με πιο πρόσφατη προσθήκη σε αυτό το υπερκορεσμένο σερί, το Threads. Εκεί, δεν έχει φτάσει ακόμα ο ντιτζιταλικός πολιτισμός. Είναι προφανές.
Νέα έρευνα επιβεβαιώνει πως δεν είναι ιδέα μας πως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κάνουν μια (ακόμα) στροφή στον σεξισμό και πως ο αλγόριθμος ενισχύει τον μισογυνισμό, με τους ερευνητές να αναφέρουν πως προωθείται ακραίο περιεχόμενο σε νέους ηλικιακά χρήστες, κανονικοποιώντας τον σεξισμό.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του University College London και του University of Kent, οι αλγόριθμοι των social media προωθούν ακραίο περιεχόμενο, όπως μισογυνικά ποστ, τα οποία κανονικοποιούν επικίνδυνες ιδεολογίες σε νέα άτομα. Οι ερευνητές αναφέρουν πως παρατηρήθηκε τετραπλάσια αύξηση του μισογυνικού περιεχομένου που πρότεινε ο αλγόριθμος του TikTok σε διάρκεια πέντε ημερών, με τα προτεινόμενα βίντεο να προβάλλουν ακραίο περιεχόμενο μισογυνισμού, με εκφράσεις θυμού και κατηγοριών εναντίον των γυναικών. Τι συμβαίνει; Το manosphere κατέλαβε τα social media;
Για τις ανάγκες της έρευνας, οι μελετητές ανέλυσαν περισσότερα από 1.000 βίντεο που πρότεινε ο αλγόριθμος της εφαρμογής, αλλά πραγματοποίησαν και συνεντεύξεις με νέους ανθρώπους και διευθυντές σχολείων, επιβεβαιώνοντας πως η ρητορική μίσους ενάντια στις γυναίκες έχουν περάσει από τις οθόνες στον πραγματικό κόσμο και έχουν εισχωρήσει στη νεανική κουλτούρα.
Βάσει των συνεντεύξεων, οι ερευνητές δημιούργησαν λογαριασμούς βασισμένους σε αρχέτυπα έφηβων αγοριών, που μπορεί να είναι ευάλωτα στη ριζοσπαστικοποίηση. Σε κάθε λογαριασμό ορίστηκαν συγκεκριμένα ενδιαφέροντα -επί παραδείγματι οι αναζητήσεις μπορεί να αφορούσαν τη μοναξιά ή τον ανδρισμό- και παρακολούθησαν περισσότερα από 1.000 βίντεο από όσα το TikTok εμφάνιζε στη σελίδα «for you».
Αρχικά, το περιεχόμενο συμβάδιζε με τα δηλωμένα ενδιαφέροντα κάθε αρχέτυπου, όμως οι ερευνητές παρατήρησαν ότι μετά από 5 ημέρες ο αλγόριθμος του TikTok εμφάνιζε 4 φορές περισσότερα βίντεο με μισογυνικό περιεχόμενο, τα οποία περιλάμβαναν από αντικειμενοποίηση και σεξουαλική παρενόχληση μέχρι και απαξίωση των γυναικών –σε ποσοστό που έφτασε το 56%.
«Οι αλγοριθμικές μέθοδοι στο TikTok και τα άλλα social media στοχεύουν στις αδυναμίες των ανθρώπων, όπως η μοναξιά ή αίσθηση απώλειας ελέγχου, και προωθούν επιβλαβές περιεχόμενο ως ψυχαγωγία», αναφέρει η επικεφαλής της έρευνας, Dr. Kaitlyn Regehr. «Επικίνδυνες απόψεις και ρητορικές κανονικοποιούνται στους νέους ανθρώπους και το online περιεχόμενο επηρεάζει τις offline συμπεριφορές τους».
Δεν είναι μόνο το TikTok
Μπορεί η συγκεκριμένη έρευνα να εστίασε στο TikTok, ωστόσο, οι ερευνητές αναφέρουν ότι τα ευρήματά τους θα μπορούσαν να αντιστοιχούν και σε άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και εκφράζουν έντονη ανησυχία για την επίδραση που έχουν τα social media στους νέους ανθρώπους.
«Καλούμε το TikTok συγκεκριμένα και τα social media γενικά να επανεξετάσουν τους αλγόριθμούς τους επειγόντως και να ενισχύσουν τις δικλείδες ασφαλείας ώστε να αποτρέψουν τέτοιου είδους περιεχόμενο», τόνισε ο Geoff Barton, γραμματέας του Association of School and College Leaders, ο οποίος συμμετείχε στην έρευνα, καλώντας να εξεταστούν οι επιπτώσεις αυτού του ζητήματος.
Να αναφέρουμε κάπου εδώ πως η έρευνα έρχεται στον απόηχο των κατηγοριών με τις οποίες βρέθηκαν αντιμέτωποι οι επικεφαλής των Meta, X, TikTok, Snap και Discort, μπροστά στην Αμερικανική Γερουσία, με τον Μαρκ Ζάκερμπεργκ να ζητά συγγνώμη από γονείς θυμάτων.
Οι συντάκτες της έρευνας τονίζουν την ανάγκη για «υγιή ψηφιακή διατροφή», μιας και η πλήρης αποχή από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποδεικνύεται σχεδόν αδύνατη. Τέλος, αναφέρουν πως είναι σημαντικό να υπερασπιστούμε τις φωνές των ίδιων των νέων και να συμπεριλάβουμε τα αγόρια ως μέρος των συζητήσεων σχετικά με τον διαδικτυακό μισογυνισμό.
______
Με πληροφορίες από Guardian