Γιώργος Τσαγκόζης
-Hello Αλεξ που σε βρίσκω;
Είμαι στο δροσερότατο Camden στο Λονδίνο
-Γιατί είσαι στο εξωτερικό; Γιατί μισείς το “καλοκαίρι των Ελλήνων;
“Το αιώνιο ελληνικό καλοκαίρι“, αυτό που αγαπήσαμε σαν παιδιά, και το σιχαθήκαμε ως μεγάλοι, όχι γιατί δεν είμαστε πλέον παιδιά για να το απολαύσουμε, αλλά γιατί αγαπημένα μας μέρη έχουν γίνει στάχτες, γιατί πλέον συμφέρει πιο πολύ να πας διακοπές στη Μαγιόρκα παρά στην Ικαρία, γιατί δεν θέλουμε να βλέπουμε νέα παιδιά να λιώνουν το κορμί τους κάτω από 40 βαθμούς, για 12 ώρες (ή και 16, γιατί όχι…) 7/7. Camden λοιπόν, δροσούλα και συναυλίες, και θα ήθελα πολύ να ήσουν μαζί μου προχθές στους Teenage Bottlerocker και τους Toxic Reasons Γιώργο, νομίζω πως θα είχες να προσφέρεις πολλά χορευτικά!
-Έχεις γράψει τρία μουσικά βιβλία τα ‘Crossover The Edge’, ‘We Can be the New Wind’ και ‘Heroes of the Metal Underground. Πες μας πώς είναι η ζωή για έναν συγγραφέα ξενόγλωσσων βιβλίων στην Ελλάδα, Μπορείς να ζήσεις σαν συγγραφέας ή είναι αυτό που λένε οι περισσότεροι Έλληνες μουσικοί της πανκ-μεταλ για την αντεργκράουντ μουσικής, ένα ακριβό χόμπι ή τέλος πάντων κάτι στο ενδιάμεσο;
Μακάρι να μπορούσες να ζήσεις από αυτό, και να μη χρειαστεί να κάνεις κάτι άλλο! Τα πράγματα στη συγγραφή βιβλίων πάνω σε μουσικές, είναι ακριβώς τα ίδια όπως αν είσαι μουσικός που παίζεις σε μπάντα: ελάχιστοι πλέον ζούνε μόνο από αυτήν την ενασχόληση.
Ακριβό χόμπι είναι σε επίπεδο χρόνου: Πρέπει να αφιερώνεις απίστευτα πολύ χρόνο καθημερινά, είναι σαν να κάνεις ένα διδακτορικό κάθε φορά που πιάνεις ένα νέο βιβλίο. Αν το αγαπάς, δεν το σκέφτεσαι…όσο αφορά το χρηματικό κόστος, ε κόβεις από αλλού, και τα ρίχνεις σε δίσκους και συναυλίες (αλλά κόβεις όμως, όχι αστεία!).
-Ποια είναι η μέθοδος γραφής ενός βιβλίου και πόσο δύσκολο είναι για κάποιον με οικογένεια που ζει στην Ελλάδα με ό,τι αυτό συνεπάγεται;
Καθημερινή ενασχόληση. Είναι έρευνα, πρέπει να πάρεις συνεντεύξεις, πρέπει να κάνεις review, πρέπει να ακούσεις ξανά και ξανά μουσικές που ίσως έχεις ξεχάσει ή δεν εκτίμησες κάποτε. Δεν είναι δύσκολο αν το αγαπάς, όμως σίγουρα είναι πολύ χρονοβόρο. Κόβεις λοιπόν από ύπνο, και όλα καλά!
Η μέθοδος γραφής περιλαμβάνει καταρχάς το να βρεις όσες περισσότερες μπάντες μπορείς, γιατί πέρα από αυτές που θυμάσαι ή αγαπάς, πάντα υπάρχουν και άλλες. Οπότε διάβασμα τα fanzine, διάβασμα σε forum, αναζητήσεις δίσκων ανάλογα με μέλη/εταιρείες…είναι κάτι που δεν τελειώνει ποτέ. Το «We Can Be The New Wind» το δούλευα έτσι 3μίση χρόνια σερί, ήθελα να το γεμίσω με πληροφορίες.
-Πες μας για το καινούργιο σου βιβλίο το “Heroes of the Metal Underground”
Με το “Heroes of the Metal Underground” ουσιαστικά στόχεψα στο να συμπεριλάβω όλες τις Αμερικάνικες metal μπάντες που έβγαλαν τον δίσκο τους αυτοχρηματοδοτούμενο, από 1980 έως 1989. Πήρα περίπου 120 συνεντεύξεις, συμπεριέλαβα περίπου 1200 μπάντες (και παρέλειψα να βάλω άλλες 300 από λάθος μου…στη δεύτερη έκδοση λοιπόν), προσπαθώντας να εξηγήσω το πως οδηγήθηκαν στον δρόμο του DIY, σε μία Αμερική που τότε το metal ήταν κυρίαρχη δύναμη (μιλάμε για post-1985). To ενδιαφέρον μου ήταν πρωτίστως ερευνητικό, ο Καθ. Γιάννης Σκαρπέλος σκάρωσε κάποια reviews, αλλά το εντυπωσιακό ήταν πως βρήκα πολλά κοινά στοιχεία με τη hardcore σκηνή της Αμερικής-και όχι μόνο από την άποψη του DIY. Ειδικά στην Ανατολική Ακτή, υπήρχε αυτό το connection, είτε όσο αφορά τον πιο σκληρό ήχο, είτε ότι πολλά μέλη έπαιζαν/έπαιξαν σε hardcore punk μπάντες (όπως π.χ. οι αδερφοί Frag των Savage Circle, που έπαιξαν μετά στους Blacklace). Λατρεύω οτιδήποτε είναι και ακούγεται tiny, underproduced, και η αίσθηση που μου έδωσε όλη αυτή η σκηνή είναι ότι μαζί με το NWOBHM είναι μακράν η πιο αυθεντική στο metal.
-Ποιες οι διαφορές της μέταλ υποκουλτούρας με τα είδη που έχεις κάνει ήδη αλλά και που συγκλίνουν;
Νομίζω πως η βασική διαφορά της metal υποκουλτούρας σε σχέση με αυτήν του punk και του hardcore είναι το λεγόμενο «follow the big business». Το metal είναι μία βιομηχανία που παράγει trends ανά περίοδο, και χτυπάει μαζικά στους metalheads. Έτσι έχεις 2 κατηγορίες φίλων αυτής της μουσικής, αυτούς που ακολουθούν πιστά το mainstream metal, και αυτούς που είναι ταγμένοι στο underground. Από την άλλη, στο punk υπάρχουν διαφορετικές σκηνές, αλλά δεν υπάρχουν μαζικά trends (η τελευταία τους εμφάνιση ήταν στα mid-1990s με τους Green Day κτλ), και γενικά ο κόσμος που το ακολουθεί είναι στο underground.
Από την άλλη οι metalheads (πλέον), είναι πιο ταγμένοι, και πιο απόλυτοι. Πολύ δύσκολα τα ακούσματα τους θα ξεφύγουν από τα στεγανά του metal (και του ευρύτερου χώρου που περιλαμβάνει hard rock και AOR). Οι punks ακούν και άλλα πράγματα (μεταξύ των οποίων και metal).
Η σύγκλιση όσο αφορά hardcore punk και metal κατά κανόνα έρχεται πρώτιστα μουσικά: Motorhead, Venom, Discharge, Broken Bones, Cro-Mags etc etc. Στο hardcore και στο punk υπάρχει έντονη η πολιτικοποίηση (σε συγκεκριμένες υποκατηγορίες), ενώ στο metal όχι, και αυτή είναι η βασική διαφορά.
-Σε τι διαφέρει ελληνικό αντεργκράουντ με το αντίστοιχο αμερικάνικο βρετανικό
Ίσως, στην αναλογία του κόσμου που παραμένει στο underground. Στην Ελλάδα, βλέπεις πολύ κόσμο να μπαίνει στο underground, και μόλις μεγαλώνουν λίγο να το αφήνουν. Οι Άγγλοι και οι Αμερικάνοι λειτουργούν σαν να έχουν μπει σε μία οικογένεια: δεν το αφήνουν ή μάλλον για να το πω αλλιώς, το ακολουθούν μέχρι πολύ μεγάλες ηλικίες. Ακόμα θυμάμαι το σοκ που είχαμε πάθει όταν σε ένα live των Agnostic Front στο Λονδίνο είδαμε πραγματικούς υπερήλικες skins, με μπαστουνάκι μάλιστα ο ένας!
–Πόσο ρόλο παίζει το βίωμα μιας σκηνής και ποσό η κλινική συλλογή ιστορικών στοιχείων σε σένα και γενικότερα στον μουσικό ιστορικό τύπο;
Το βίωμα μίας σκηνής είναι σαφώς σημαντικό, μιας και μέσω αυτού έχεις και την αλληλεπίδραση με τα υπόλοιπα μέλη της σκηνής, και μπορείς να βγάλεις τα δικά σου, προσωπικά συμπεράσματα, τα οποία είναι ακριβώς αυτό, βιώματα.
Η κλινική συλλογή στοιχείων είναι κάτι διαφορετικό, μπορεί να σε φέρει σε επαφή με πολύ μεγαλύτερο όγκο πληροφορίας. Προσωπικά, εγώ «παίζω» με μία μίξη ανάμεσα σε βίωμα και κλινική συλλογή στοιχείων, νομίζω πως είναι πιο πλήρης σαν προσέγγιση.
-Που βρίσκεται για σένα η γοητεία του underground;
Στο ότι μπορείς να βρεις μία μπάντα από το Dayton του Ohio, να ακούς τους δίσκους της μπάντας και να τους λατρεύεις, και μία μέρα να τους δεις 2 χιλιάδες κλμ μακριά από το σπίτι σου και να τους πεις «καλησπέρα, είμαι ο τάδε, και ήρθα από το Λονδίνο/Ελλάδα να σας δω», και να περάσετε το βράδυ μαζί!
Το underground είναι η ουσία, είναι η πεμπτουσία του ροκ εν ρολ…Στο underground θα βρεις ότι πιο τίμιο υπάρχει, και είναι αυτό που θα σε ανταμείψει. Δύσκολα να προδοθείς από underground μπάντες.
– Αντικουλτούρα και υποκουλτούρα, δύο κινήματα γεννημένα στο περιθώριο, που είδες τις διαφορές τους όσον αφορά τα δύο διαφορετικά μουσικά είδη που αγαπάς και μελετάς , την πανκ και τη μέταλ
Όπως ανέφερα πιο πριν, από τη μία έχεις την πολιτικοποίηση του punk, έναντι της πιο apolitical pop νοοτροπίας στο metal. Οι διαφορά τους η άλλη σαν κινήματα, είναι ότι το punk βρίσκεται στο underground, με χιλιάδες μπάντες σε όλο τον κόσμο, ενώ το metal έχει πλέον καθιερωθεί ως η μοναδική (με δυνατή παρουσία) έκφανση του rock στο mainstream.
–Υπάρχει ενδιαφέρον για μετάφραση κάποιου από τα βιβλία στα ελληνικά;
Ναι, υπήρξε, αλλά τα πρώτα 2 βιβλία (Crossover The Edge και We Can Be The New Wind) είναι και ογκώδη (620 σελίδες το πρώτο, σχεδόν 900 το δεύτερο), και τα δικαιώματα είναι ακριβά, οπότε…το αφήσαμε.
– Έχεις σκεφτεί καθότι Σαλονικιός, να γράψεις ένα βιβλίο για το ελληνικό underground και δει της Θεσσαλονίκης, που στα τέλη των 80 αρχές 90ς μας χάρισε τους, κατά πολλούς, σημαντικότερους δίσκους της ελληνικής ροκ σκηνής;
Όχι, γιατί έχουν ήδη γραφτεί βιβλία πάνω σε αυτό, έχουν γίνει ντοκιμαντέρ (όπως το εξαιρετικό «Μέχρι να γίνεις Βασιλιάς των Ηλιθίων»).
-Ποια είναι το επόμενα σχέδια σου;
Τη δεδομένη χρονική στιγμή, υπάρχει το “We Can Be The New Wind” (που πραγματεύεται την μετάβαση από το punk, το hardcore και το neo-garage προς πιο μελωδικούς ήχους στα 1980ς) διαθέσιμο στο Scarecrow (Αθήνα) και στον Λωτό (Θεσσαλονίκη), ενώ αρχές Σεπτεμβρίου βγαίνει το «Heroes of the Metal Underground», το οποίο κεντράρει πάνω στις Αμερικάνικες metal μπάντες των 1980ς που βγάλαν τουλάχιστον έναν δίσκο αυτοχρηματοδοτούμενο, με την DIY κουλτούρα του punk, και το κάναμε μαζί με τον εξαιρετικό Γιάννη Σκαρπέλο (ο οποίος είναι ο metalhead της παρέας!). Το “Heroes” βγαίνει από την Feral House, έχει ήδη pre-orders στην Amazon, αλλά νομίζω πως θα έρθει και Ελλάδα σύντομα.
Το επόμενο πλάνο περιλαμβάνει να γίνει το διδακτορικό μου βιβλίο, ένα ακόμα βιβλίο πάνω στο ζήτημα «punk και 1990ς», και ίσως, ελπίζω, κάποια ντοκιμαντέρ.
-Αλέξανδρε σε ευχαριστώ για τη συνέντευξη και ξέρεις που θα τα πούμε..
Εγώ σε ευχαριστώ Γιώργο, και θα σε δω σύντομα σε ένα pit να τραγουδάς «there’s no justice, it’s just us»!
Περισσότερα για τα βιβλία του Αλέξανδρου Ανασιάδη εδώ