Άρης Δημοκίδης
Πριν από κάποιο καιρό αθωώθηκε μια δικαστική υπάλληλος για την πλαστογραφία του πτυχίου της, επειδή θα έπαιρνε, λέει, τις προαγωγές της έτσι κι αλλιώς γιατί ήταν καλή στη δουλειά της:
Η περίπτωση της καθαρίστριας είναι κάπως διαφορετική γιατί αν δεν είχε πλαστογραφήσει το πτυχίο δεν θα είχε καν τη δυνατότητα να προσληφθεί, όμως αυτή τι, δεν ήταν καλή στη δουλειά της;
Όπως πολύ σωστά σχολιάζει ο Νίκος Σαραντάκος: «Οι δικαστές δεν έχουν στον κύκλο τους καμία καθαρίστρια ενώ έχουν πολλές δικαστικές υπαλλήλους.»
Κι ο Old Boy έγραψε μεταξύ των άλλων πως «υπήρχαν πάμπολλοι τρόποι να γίνει αλλιώς: από δικονομικούς ως τα στραβά μάτια. Τιμωρείται επειδή εξαρχής την ζωή της δεν την πήρε αλλιώς. Τιμωρείται επειδή τελείωσε μόνο την πέμπτη δημοτικού. Γιατί να απαιτείται να έχεις τελειώσει δημοτικό για να μπορείς να προσληφθείς ως καθαρίστρια (καθαρίστρια: να μια λέξη που απαντάται σχεδόν μόνο στο θηλυκό);»
Ποιος είναι όμως αυτός ο νόμος και γιατί είναι τόσο αυστηρός;
Στο δελτίο τύπου της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου που έχει τίτλο «Καθαρίστρια-καταχραστής του Δημοσίου: Έλεος!» διαβάζουμε:
Μία γυναίκα 53 ετών καταδικάστηκε σε 10 χρόνια κάθειρξη και φυλακίστηκε. Το έγκλημά της ήταν ότι, σε συνθήκες προφανούς ανάγκης και προκειμένου να βρει δουλειά ως καθαρίστρια, ενώ είχε τελειώσει μόνο την πέμπτη δημοτικού, εμφάνισε «χαρτί» ότι είχε τελειώσει και την έκτη. Η απόφαση δεν είναι απλώς απάνθρωπη. Είναι και ένα ακόμα κρούσμα, πολύ ενδεικτικό, μιας μόνιμης παθογένειας της ποινικής δικαιοσύνης: ουδέποτε εξ όσων γνωρίζουμε έχει ελεγχθεί δικαστής για υπερβολική αυστηρότητα, ενώ αυτό έχει συμβεί κατά κόρον για επιεικείς ή αθωωτικές αποφάσεις. Τούτο συμβαίνει συνήθως σε υποθέσεις που σχετίζονται με τους κατά καιρούς ηθικούς πανικούς, ιδιαίτερα δε σε υποθέσεις «διαφθοράς».
Στις υποθέσεις αυτές εφαρμόζεται, υπερβολικά συχνά, ο μετεμφυλιακός νόμος περί καταχραστών του δημοσίου. Ο νόμος 1608/1950, μεσαιωνικής νοοτροπίας, προέβλεπε αρχικά για πλείστα αδικήματα μόνο την ποινή του θανάτου, σήμερα ισόβια κάθειρξη.
Κατακρίνεται επί δεκαετίες, η ποινική θεωρία ομόφωνα ζητά την κατάργησή του, κατά καιρούς οι ηγεσίες του Υπουργείου Δικαιοσύνης και οι διαδοχικές επιτροπές για το νέο Ποινικό Κώδικα προσανατολίζονται προς αυτήν την κατεύθυνση, αλλά έως σήμερα ουδέν έχει γίνει, λόγω του φόβου του πολιτικού κόστους, μην τύχει και κατηγορηθεί κανείς ότι χαρίζεται στη διαφθορά. Και τούτο παρά το γεγονός ότι αυτός ο νόμος, ενώ ισχύει ήδη σχεδόν 70 χρόνια, μάλλον δεν έλυσε το πρόβλημα της διαφθοράς στην Ελλάδα.
Ο διορισμός στο δημόσιο με πλαστά ή ανακριβή πιστοποιητικά, ακόμα και ενός φτωχού ανθρώπου, ακόμα και σε θέση καθαρίστριας, είναι απολύτως λογικό να τιμωρείται. Αλλά τόσο ο ποινικός νόμος όσο και ο ποινικός δικαστής, από την απόφαση του οποίου κρίνεται η μοίρα ενός ανθρώπου, οφείλουν να σέβονται σε κάθε περίπτωση την αρχή της αναλογικότητας. Θεμέλιο της τερατώδους ποινής που επιβλήθηκε στην καθαρίστρια φαίνεται πως ήταν η μεγάλη ζημία του Δημοσίου, που το δικαστήριο την εξίσωσε με τους μισθούς δύο δεκαετιών, όσο χρόνο δηλαδή αυτή η γυναίκα καθάριζε παιδικούς σταθμούς.Έλεος!
***
Έχει δίκιο σε όλα η Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου. Τιμωρία, ναι. Αλλά πρέπει να υπάρχει κι ένα μέτρο. Κατανοώ πως θεωρητικά οι δικαστές είναι αναγκασμένοι να ακολουθούν αυτό δρακόντειο νόμο, όμως παράλληλα πρέπει να γίνουν αλλαγές σ’ αυτόν, ώστε να μη μπερδεύουμε τους πραγματικούς καταχραστές εκατομμυρίων με τις μικροαπατεωνιές ανάγκης.
Τι θα γίνει τώρα:
Στον Άρειο Πάγο, αναμένεται να φτάσει η υπόθεση της καθαρίστριας. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Ελευθερίας» της Λάρισας, από τον δικηγόρο της κατατέθηκε, αίτηση αναίρεσης κατά της απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Λάρισας με την οποία καταδικάστηκε η 53χρονη σε ποινή κάθειρξης 10 ετών.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν πως σε λίγες ημέρες θα κατατεθεί αίτηση αναστολής εκτέλεσης ποινής μέχρι να συζητηθεί στον Άρειο Πάγο η υπόθεση.
Την τύχη της αποφυλάκισής της, αναμένεται να εξετάσει το Πενταμελές Εφετείο Λάρισας ενδεχομένως πριν τη λήξη του έτους.