Βάνα Κράβαρη
Δεν είναι και λίγα τα deal-breakers στην αναζήτηση συντρόφου: το κάπνισμα, η επιθυμία παιδιών ή η απόλυτη έλλειψή της, το να είναι κάποιος vegan. Ωστόσο, στα dating apps ένα άλλο «must-have» έχει εμφανιστεί: η ψυχοθεραπεία. Με καθόλου casual τρόπο. Ούτε «προαιρετικά». Άνθρωποι απορρίπτονται επειδή δεν κάνουν ψυχοθεραπεία.
Σε συζητήσεις για σχέσεις, το 2024, η ψυχοθεραπεία, σαν concept και σαν απαραίτητο, παίζει πολύ. Εννοείται θα ακούσεις τις φίλες σου να σού εξηγούν πως το γεγονός ότι το ραντεβού τους δεν είχε κάνει ποτέ ψυχοθεραπεία κατέληξε να γίνει και ο λόγος διακοπής του όλου thing. Δεν λείπουν και οι υπερβολές. Έχω ακούσει κόσμο να χαρακτηρίζει «συναισθηματικά επικίνδυνους» τους ανθρώπους που δεν έχουν κάτσει ποτέ στον καναπέ ενός ψυχοθεραπευτικού γραφείου. Όπως έχω ακούσει και για σχέσεις χρόνων να λήγουν επειδή οι προτροπές να ξεκινήσει ένας σύντροφος ψυχοθεραπεία έπεφταν σε τοίχο πεισματικά.
«Σίγουρα δεν θα έβγαινα με κάποιον που πιστεύει πως δεν χρειάζεται θεραπεία ή κάποιον που έχει κάνει μια συνεδρία και πιστεύει ότι είναι μια χαρά», αναφέρει μια 20χρονη, που εργάζεται ως social media executive σε εταιρεία στο Λονδίνο. «Αυτό μου λέει πολλά για το στυλ επικοινωνίας και τις ικανότητες επίλυσης συγκρούσεων».
Γενικώς, το γεγονός ότι έχουμε ξεφύγει από τα επιφανειακά στάνταρ των εφαρμογών γνωριμιών και φτάσαμε από τα απλοϊκά «μελαχρινός, όμορφος, με αυτοκίνητο» στο να ψάχνουμε κάποιον που να μπορεί να μιλήσει για τα συναισθήματά του και να θέλει να αυτοβελτιώνεται (όσο cheesy και αν ακούγεται αυτό) είναι σημαντικό. Αυτό το σημαντικό, για πολλές γυναίκες και άντρες εκεί έξω έχει όνομα: να δίνει ένα 50ευρω την εβδομάδα στον «ψ».
Πλέον, κάνουν ψυχοθεραπεία περισσότεροι άνθρωποι από ποτέ. Παράλληλα, η πρακτική αρχίζει να αποστιγματίζεται και σταματά να κουβαλά αυτή τη χωρίς νόημα ανησυχία ότι «τρέχει κάτι σοβαρό». Στο τέλος της μέρας, το να ξυπνάς καθημερινά με έναν κόμπο στο στομάχι από στρες είναι σημαντικό και όχι «just life». Από μαθηματικά επί του ζητήματος έχουμε τα εξής: το dating app Hinge αναφέρει πως σχεδόν το 84% των χρηστών της στο Ηνωμένο Βασίλειο θα προτιμούσε να βγει με κάποιον που κάνει ψυχοθεραπεία, ενώ το Tinder αναφέρει πως σχεδόν το 75% βρίσκει ένα ταίρι πιο ελκυστικό αν «δουλεύει για την ψυχική του ευημερία».
Ως αποτέλεσμα, οι εταιρείες γνωριμιών προσθέτουν χαρακτηριστικά προφίλ, ώστε οι χρήστες να μπορούν να επισημάνουν σαφώς ότι κάνουν προσπάθεια να βελτιώσουν την ψυχική τους υγεία. Το Bumble διαθέτει «σήματα αυτοφροντίδας», όπως «θεραπεία» ή «mindfulness», ενώ στο Hinge οι χρήστες μπορούν να περιγράψουν τον εαυτό τους χρησιμοποιώντας «προτροπές αυτοφροντίδας» όπως «ο θεραπευτής μου θα έλεγε ότι…».
Το ότι έχουμε αφαιρέσει το στίγμα είναι more than OK. Τι γίνεται, όμως, όταν έχουμε φτάσει σε ένα παράξενο σημείο να στιγματίζουμε την αποχή από αυτή; Σύμφωνα με τον Dr Jess Carbino, πρώην κοινωνιολόγο του Tinder και του Bumble, το να μιλάμε για ψυχοθεραπεία στα dating apps είναι ένα σημάδι ότι οι χρήστες «θέλουν να προβάλλουν ότι ενδιαφέρονται για την ευεξία και να δείχνουν το κεφάλαιο της ψυχικής τους υγείας».
Θα πρέπει όμως να είμαστε επιφυλακτικοί σε αυτό, σύμφωνα με τη Joanna Harrison, κλινική γιατρό στο Tavistock Relationships. «Η θεραπεία είναι κάτι τόσο προσωπικό, που είναι πολύ πιο αποχρωματισμένο να κάνουμε μια ιδιωτική συζήτηση για αυτό στο σωστό σημείο παρά να το φοράμε ως σήμα». Αξίζει να αναφέρουμε κάπου εδώ πως η ψυχοθεραπεία δεν είναι και ο πιο φθηνός δρόμος προς την αυτογνωσία και την αυτοβελτίωση και πως όσοι απέχουν από αυτοί δεν είναι απαραιτήτως και όσοι νομίζουν ότι «δεν τη χρειάζονται», αλλά περισσότερο όσοι δεν μπορούν τη στηρίξουν οικονομικά.
Ένα όχι και τόσο δίκαιο deal-breaker
Οι άνδρες αντιλαμβάνονται τη νέα ζήτηση: τους τελευταίους 18 μήνες, το Tinder έχει δει αύξηση στις αναφορές της λέξης «ψυχοθεραπεία» που εμφανίζονται στα bios των χρηστών. Φυσικά, δεν υπάρχει τρόπος να γνωρίζουμε αν είναι ειλικρινείς ή αν δημιουργείται ένα νέο «fishing»: ας το πούμε therapyfishing.
«Υπάρχει μια σαφής διαφορά μεταξύ του να κάνεις ψυχοθεραπεία και να τη χρειάζεσαι», λέει η Lucy Foulkes, ερευνήτρια στο τμήμα πειραματικής ψυχολογίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Η Foulkes πιστεύει ότι η θέσπιση γενικευμένων κανόνων σχετικά με τη θεραπεία όταν πρόκειται για ραντεβού είναι «εντελώς παράλογη», επειδή υπάρχουν πολλοί άνδρες και γυναίκες που δεν χρειάζονται ψυχολόγο. «Η ιδέα είναι ότι η ψυχοθεραπεία είναι η μόνη οδός προς την αυτοβελτίωση είναι λανθασμένη με τρόπο που αδικεί όσους δεν την κάνουν».
Βέβαια, ένας τρόπος να δούμε αυτή την τάση είναι ως σύμπτωμα των ευρύτερων απογοητεύσεων που βιώνει κανείς στην dating culture, ιδίως μέσα στο σύμπαν των dating apps. «Οι γυναίκες πιστεύουν ότι οι άνδρες που έχουν κάνει ψυχοθεραπεία θα είναι ένα γρήγορο fix στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν στις γνωριμίες τους», λέει η Beth Ashley, συγγραφέας σε θέματα σεξ και σχέσεων. «Αυτή δεν είναι η σωστή λύση».
«Είναι παρεμβατικό»
Η στάση απέναντι στην ψυχική υγεία φαίνεται να διχάζει τα φύλα. «Ιστορικά, οι άνδρες αναμενόταν να είναι δυνατοί και σκληροί και τιμωρούνταν για την αδυναμία και την ευαλωτότητα, ενώ οι γυναίκες επιτρεπόταν να είναι πιο εκφραστικές συναισθηματικά», αναφέρει η Alice Evans, ερευνήτρια στις αποκλίσεις των φύλων. «Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι οι άνθρωποι που θέλουν να μιλήσουν για ψυχοθεραπεία είναι γυναίκες».
Πως αισθάνονται, όμως, οι άντρες με το γεγονός ότι η ψυχοθεραπεία γίνεται μέρος της ζωής τους στα ραντεβού; «Μια γυναίκα που την επιβάλλει στα πρώτα στάδια των ραντεβού φαίνεται ελεγκτική και παρεμβατική», αναφέρει στους Times ένας 40χρονος καλλιτέχνης που θεωρεί green flag τη συζήτηση για ψυχοθεραπεία στην αρχή του dating. Ένας 31χρονος casting director τονίζει πως δεν έχει «κανένα πρόβλημα» με τις γυναίκες που τον ρωτούν αν κάνει ψυχοθεραπεία στο πρώτο ραντεβού», αλλά λέει πως «αν όλο το μέλλον μας εξαρτιόταν από την απάντησή μου, θα ένιωθα ότι απέφυγα σφαίρα με το να μην υπάρξει δεύτερο».
Στο τέλος της μέρας, δεν θέλουν όλες οι γυναίκες να διαβάσουν ένα ιστορικό ψυχοθεραπείας από τον άνδρα με τον οποίο έκαναν match. Είναι ενθαρρυντικό να μιλάει κανείς για αυτή σε ένα ραντεβού. Και πράγματι αν πρόκειται να μπει στην κατηγορία των γκομενικών flags, η θέση της βρίσκεται στα πράσινα. Παρόλα αυτά, το να δίνει το «παρών» παντού, μέχρι και στο bio του προφίλ κάποιου στα dating apps, μπορεί να φανεί χειριστικό. Ή να δίνει λάθος μηνύματα.
Σε κάθε περίπτωση, όλο αυτό το focus στην ψυχοθεραπεία μας διχάζει περισσότερο από ποτέ. Μήπως είναι μια καλή στιγμή να επικεντρωθούμε λιγότερο στην επικοινωνία με τους ψυχοθεραπευτές μας ή στο να τους φλεξάρουμε και να επικεντρωθούμε περισσότερο στη μεταξύ μας επικοινωνία; Άλλωστε αν οι ψυχοθεραπευτές μας ήξεραν πως καταλήγουν να μετατρέπονται σε αόρατους μπαμπούλες κάποιου αγνώστου, θα μας κοιτούσαν με συγκατάβαση και θα άφηναν αυτό το προβληματισμένο «χμμ…» να δώσει τον τόνο του υπόλοιπου 45λεπτου.
_______
Με πληροφορίες από Τimes
