Βάνα Κράβαρη
Ο Krank είχε απασχολήσει τα μέσα και τους λάτρεις (και μη) της τέχνης, με το footprint πριν δυο χρόνια. Ένα έργο που μάς έτριβε στα μούτρα με τον πιο ωμό τρόπο τι ακριβώς σημαίνει το «ανθρώπινο αποτύπωμα» στον πλανήτη, στην πράξη. Τώρα με το SOLD, ξανά στα πλαίσια της Μπιενάλε των Παξών («τρέχει» έως τις 6 Οκτωβρίου), κάτω από τη θεματική «Manifesto of Memory», καταπιάνεται με την εκμετάλλευση και ανοικοδόμηση του φυσικού τοπίου, τον υπερτουρισμό και όλα όσα αλλοιώνουν καθολικά τον χαρακτήρα και την ταυτότητα των ελληνικών νησιών.
View this post on Instagram
«Εννοιολογικά το έργο κινείται σε έναν ευρύτερο άξονα θεματικών που με απασχολούν. Όπως το προηγούμενο έργο Footprint, έτσι και το συγκεκριμένο αναφέρεται στην καταστροφή που προκαλεί ο ανθρώπινος παράγοντας στο περιβάλλον, και κατ’ επέκταση στον ίδιο», απαντά ο Krank όταν τον ρωτάω ποια είναι η σύνδεση του SOLD με το Footprint.
«Αυτό ήταν το Αυλάκι»
Tα νησιά, σιγά σιγά ή και γρήγορα γρήγορα, μετατρέπονται σε μηχανές παραγωγής νέων καταλυμάτων και ευπώλητων experiences για τουρίστες. Κάπως έτσι προέκυψε και η έμπνευση για το SOLD. «Η έμπνευση πίσω από το συγκεκριμένο έργο ήρθε μέσα από εικόνες που κυκλοφορούν τα τελευταία χρόνια στα social media. Παραλίες και κόλποι ελληνικών νησιών που έχουν μετατραπεί σε εργοτάξια, με μια άνευ προηγουμένου ανοικοδόμηση και καταπάτηση, που καταλήγει να αλλάζει την εικόνα του φυσικού τοπίου, και σε δεύτερο χρόνο, με τον υπερτουρισμό, καθολικά τον χαρακτήρα και την ταυτότητα του εκάστοτε νησιού», εξηγεί. «Για πρώτη φορά όμως ήρθα σε επαφή με την συγκεκριμένη εικόνα, όταν βρεθήκαμε με τους καλλιτέχνες της Μπιενάλε σε έναν λόφο με θέα προς την παραλία Αυλάκι στους Παξούς. Αυτό που αντικρίσαμε ήταν αποκαρδιωτικό. Ένα τεράστιο κομμάτι του λόφου σκαμμένο και στη θέση του κάποτε καταπράσινου τοπίου, ένα γιγάντιο εργοτάξιο. Μαζί μας ήταν και ένας μόνιμος κάτοικος του νησιού ο οποίος αναφώνησε “Αυτό ήταν το Αυλάκι”.»
Μετά από έρευνα, ο Krank ενημερώθηκε πως πρόκειται για την ανέγερση μιας πολυτελούς βίλας ιδιώτη, με φήμες να κάνουν λόγο και για πρόθεση αγοράς και όλων των κτημάτων περιμετρικά, ακόμα και για τον απέναντι λόφο του κόλπου. « Η προσωπική μου ανησυχία σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, και μετά από αντίστοιχες περιπτώσεις σε όλη την Ελλάδα, όπου ιδιοκτήτες κλείνουν με κάγκελα τον δρόμο προς την παραλία ή/και την εκμεταλλεύονται εμπορικά, ήταν ότι διακυβεύεται το μέλλον μιας ακόμη παραλίας», υπογραμμίζει.
Το SOLD δημιουργήθηκε τον Μάιο, μέσα σε τρεις μέρες με την βοήθεια κατοίκων. «Πέρα από ένα land art έργο είναι και μια πολιτική δήλωση για όλα όσα συμβαίνουν στα νησιά και τις παραλίες. Η τοποθέτηση της λέξης SOLD στο έδαφος, θυμίζει τις σφραγίδες που χρησιμοποιούνται σε ταμπέλες στις πωλήσεις ακινήτων και λειτουργεί ως μια μορφή διαμαρτυρίας ενάντια στην εμπορευματοποίηση των φυσικών πόρων», λέει, τονίζοντας πως η δημιουργία του έγινε αρκετά πριν την έναρξη του προγράμματος της Μπιενάλε και την επικοινωνία ότι πρόκειται για έργο.
«Του Banksy είναι αυτό;»
Το έργο, κάνοντας τον γύρο διάφορων Facebook groups, προκάλεσε ενδιαφέρον, με έναν χρήστη να το κοινοποιεί γράφοντας: «Έρχομαι πολλά χρόνια στο Αυλάκι, δεν μπορώ να πιστέψω ότι πουλήθηκε και πλέον δεν θα μπορούμε να απολαμβάνουμε την όμορφη παραλία μας». Η συζήτηση που άνοιξε το έργο στους μόνιμους κατοίκους και χρόνιους παραθεριστές πήρε μεγάλη έκταση, με κόσμο να αναλύει και να παραθέτει την γνώμη του, νόμους και τροποποιήσεις, με διαμαρτυρόμενους-υποστηρικτές και αμέτοχους. Μια συζήτηση με επίκεντρο ένα θέμα που μας απασχολεί όλους. Μέσα σε όλοι αυτή διαδικτυακή συζήτηση, κάποιος αναρωτήθηκε αν είναι έργο του Banksy. Ο Krank το αναφέρει γελώντας, σχολιάζοντας:
«Το ζήτημα δεν είναι αν ο Banksy έκανε το έργο, αλλά η κίνηση μέσω του έργου που καλεί τον θεατή να εξετάσει τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές συνέπειες της πώλησης και εκμετάλλευσης της γης. Τα ερωτήματα που θέτει σχετικά με την αξία της φύσης και την ανάγκη προστασίας της από την υπερεκμετάλλευση και την οικοδομική ανάπτυξη. Μια ακόμα “φωνή” σε έναν ευρύτερο διάλογο για περιβαλλοντική δικαιοσύνη και βιωσιμότητα, πριν μετατραπούν σε ανάμνηση όλα όσα γνωρίζουμε».
