Δημήτρης Καβατζικλής
Οι ηλιακές εκλάμψεις είναι οι πιο δυνατές εκρήξεις του ηλιακού μας συστήματος. Πρόκειται για τεράστιες εκτοξεύσεις ακτινοβολίας από τον ήλιο, ικανές να απελευθερώσουν ενέργεια ίση με δισεκατομμύρια βόμβες υδρογόνου. Παρ’ όλα αυτά, μόλις πρόσφατα οι επιστήμονες κατάφεραν να αποτυπώσουν με λεπτομέρεια το φαινόμενο, γράφει το mymodernmet.
Στις 8 Αυγούστου 2024, το τηλεσκόπιο Daniel K. Inouye Solar στη Χαβάη κατέγραψε τις πιο καθαρές εικόνες ηλιακής έκλαμψης που έχουμε δει ποτέ. Οι φωτογραφίες αποκάλυψαν τα λεγόμενα «κοροναϊκά νήματα» με εντυπωσιακή ευκρίνεια, ανοίγοντας τον δρόμο για καλύτερη κατανόηση του πώς σχηματίζονται και πώς εξελίσσονται οι τεράστιοι βρόχοι πλάσματος γύρω από τον ήλιο.
Οι βρόχοι πλάσματος, που ακολουθούν τις γραμμές του μαγνητικού πεδίου, συχνά είναι το προοίμιο μιας μεγάλης ηλιακής έκρηξης. Και όσο μακριά κι αν συμβαίνουν, οι συνέπειές τους φτάνουν μέχρι τη Γη, επηρεάζοντας δίκτυα ηλεκτροδότησης και συστήματα επικοινωνίας.
Μέχρι τώρα οι επιστήμονες μόνο υπέθεταν το μέγεθος τους. Πίστευαν ότι μπορεί να έχουν πλάτος από 10 έως 100 χιλιόμετρα, αλλά η τεχνολογία δεν επέτρεπε ακριβείς μετρήσεις. Οι νέες εικόνες του Inouye, όμως, δείχνουν ότι συνήθως είναι γύρω στα 50 χιλιόμετρα, ενώ κάποιοι φτάνουν μόλις τα 20.
Το τηλεσκόπιο διαθέτει φίλτρα που καταγράφουν εικόνες με 2,5 φορές καλύτερη ευκρίνεια από οποιοδήποτε άλλο ηλιακό τηλεσκόπιο. Κι αυτό επιτρέπει στους επιστήμονες να μελετήσουν όχι μόνο το μέγεθος, αλλά και το σχήμα, την κίνηση και τον τρόπο με τον οποίο η μαγνητική ενέργεια μετατρέπεται σε εκλάμψεις. Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι οι νέες εικόνες θα βοηθήσουν να βελτιωθούν τα μοντέλα πρόβλεψης των ηλιακών εκλάμψεων και να κατανοήσουμε καλύτερα το μαγνητικό πεδίο του ήλιου.
